WhatsApp

DAO Hukuku Türkiye 2026: Merkeziyetsiz Otonom Organizasyonlar

Merkeziyetsiz Otonom Organizasyonlar (DAO – Decentralized Autonomous Organization), blokzincir teknolojisinin ortaya cikardigi en yenilikci organizasyon modellerinden biridir. Geleneksel sirket yapilarindan koklü bicimde farklilasmis olan DAO’lar, karar alma sureclerini akilli sozlesmeler araciligiyla otomatiklestirmekte ve token tabanli yonetisim mekanizmalari kullanmaktadir. 2026 yili itibarıyla Turkiye’de DAO hukuku, hem mevcut yasal cerceve hem de uluslararasi gelismeler isiginda onemli tartisma konularini beraberinde getirmektedir.

DAO’lar, merkezi bir yonetim organina ihtiyac duymadan, onceden belirlenmis kurallara gore isleyen dijital organizasyonlardir. Uyeler, sahip olduklari governance tokenleri araciligiyla oneriler sunabilir, oy kullanabilir ve organizasyonun kaynaklarinin kullanimini yonlendirebilir. Bu yapi, geleneksel hukuk sistemlerinin sirket ve organizasyon kavramlariyla uyumsuzluklar yaratmakta ve yeni hukuki cozumler gelistirilmesini zorunlu kilmaktadir. Bu kapsamli rehberde, DAO hukuku Turkiye perspektifinden tum boyutlariyla incelenmektedir.

DAO Nedir ve Nasil Calisir?

DAO (Decentralized Autonomous Organization), blokzincir uzerinde calisan akilli sozlesmeler araciligiyla yonetilen, merkezi bir otorite bulunmayan dijital organizasyonlardir. DAO’larin temel ozellikleri arasinda seffaflik, otomatik kural uygulamasi, token tabanli yonetisim ve sinir otesi katilim yer almaktadir. Ethereum uzerinde ilk buyuk olcekli DAO olan “The DAO” 2016 yilinda kurulmus ve yaklaşık 150 milyon dolarlik Ether toplamistir.

DAO’larin calisma mekanizmasi su sekilde ozetlenebilir: Oncelikle, organizasyonun kurallari akilli sozlesme olarak kodlanir ve blokzincire yerlestirilir. Token sahipleri, yonetisim onergelerini gonderir ve bu onergelere oy kullanir. Belirlenen quorum ve onay esigine ulasilmasi durumunda, onerge otomatik olarak uygulanir. Hazine fonlarinin kullanimini, protokol parametrelerinin degistirilmesi ve yeni uyelerin kabulü gibi kararlar bu mekanizma araciligiyla alinir.

Gunumuzde farkli turde DAO’lar faaliyet gostermektedir: Protokol DAO’lari (MakerDAO, Uniswap DAO, Aave DAO), yatirim DAO’lari (The LAO, MetaCartel Ventures), sosyal DAO’lar (Friends With Benefits), koleksiyon DAO’lari (PleasrDAO, FlamingoDAO), hibe DAO’lari (Gitcoin DAO, Moloch DAO) ve medya DAO’lari (BanklessDAO). Her bir tur, farkli amaclarla kurulmus olup farkli hukuki degerlendirmelere tabi olabilmektedir.

DAO’larin Tuzel Kisilik Sorunu

DAO hukukunun en temel meselesi, DAO’larin tuzel kisilige sahip olup olmadigi sorusudur. Turk hukuk sisteminde tuzel kisilik, kanun tarafindan taninan ve belirli sartlara bagli olarak hak ve borclarla donatilmis bir kisiliği ifade eder. Turk Medeni Kanunu’nun 47. maddesi uyarinca, tuzel kisilikler kanunda gosterilen sartlara uygun olarak kurulur.

Mevcut Turk hukukunda DAO’lara dogrudan tuzel kisilik taniyan bir duzenleme bulunmamaktadir. Bu durum, DAO’larin hukuki islemlerde taraf olmasini, sozlesme yapmasini, mulkiyet hakkina sahip olmasini ve dava acmasini veya davalı olmasini guclestirmektedir. Tuzel kisilik tanınmayan DAO’larin hukuki niteliginin belirlenmesi, adi ortaklik, dernek veya baska bir hukuki yapi olarak degerlendirilmesini gerektirmektedir.

Turk Borclar Kanunu’nun 620-645. maddeleri arasinda duzenlenen adi ortaklik, tuzel kisiligi bulunmayan DAO’lar icin en yakin hukuki karsilik olarak degerlendirilmektedir. Adi ortaklikta, ortaklar birlesmis bir amac dogrultusunda emek ve varliklarini biraraya getirirler. DAO uyelerinin token araciligiyla kaynak birlestirmesi ve ortak amaclar dogrultusunda hareket etmesi, adi ortaklik unsurlariyla onemli benzerlikler tasimaktadir.

Ancak adi ortaklik nitelendirmesinin onemli sonuclari vardir. Adi ortaklikta ortaklar, ortakligin borclarindan muteselsilen (zincirleme) sorumludur. Bu durum, DAO uyelerinin diger uyelerin eylemleri nedeniyle sinirsiZ kisisel sorumlulukla karsilasabilecegi anlamina gelmektedir. Binlerce uyeli bir DAO’da bu sonucun kabul edilebilirligi tartismalidir ve pratik zorluklar icermektedir.

TTK Sirket Turleri ile DAO Karsilastirmasi

Turk Ticaret Kanunu’nda (TTK) bes ticaret sirketi turu duzenlenmistir: Kollektif sirket, komandit sirket, anonim sirket, limited sirket ve kooperatif. DAO yapisinin bu sirket turleriyle karsilastirilmasi, uygun hukuki cerceve secimi acisindan onem tasimaktadir.

Anonim sirket (A.S.), DAO yapisina en yakin sirket turu olarak degerlendirilebilir. Pay senedi sahiplerinin sinirli sorumlulugu, pay devrinin kolayligi ve kurumsal yonetim yapisi, DAO’larin token tabanli yonetim modeliyle benzerlikler tasimaktadir. Ancak anonim sirketlerde zorunlu organlar (genel kurul, yonetim kurulu, denetci), asgari sermaye gereksinimleri ve detayli raporlama yükümlülükleri DAO’larin esnek yapisıyla celismektedir. Anonim sirketlerde en az bir yonetim kurulu uyesi Turk vatandasi olmali ve Turkiye’de ikamet etmelidir.

Limited sirket (Ltd. Sti.) de degerlendirilmesi gereken bir alternatiftir. Ortaklarin sinirli sorumlulugu ve daha esnek yonetim yapisi avantaj saglar. Ancak limited sirketlerde ortak sayisi 50 ile sinirlidir ve pay devri anonim sirkete gore daha kisitlayicidir. Binlerce uyeli DAO’lar icin bu sinirlamalar uygulanabilir degildir.

Kooperatif yapisi, ozellikle demokratik karar alma ve uye odakli yonetim acisindan DAO’larla dikkat cekici benzerlikler tasimaktadir. Kooperatiflerde her uyenin esit oy hakkina sahip olmasi (bir uye-bir oy ilkesi), bazi DAO yapilarindaki yonetisim modelleriyle uyumludur. Ancak kooperatif mevzuatinin katiligi ve token tabanli uyelige uyumsuzlugu, bu secenegin pratikligini sinirlamaktadir.

Dernek yapisi da bazi DAO turleri icin dikkate alinmasi gereken bir secenektir. Ozellikle kar amaci gutmeyen sosyal DAO’lar ve hibe DAO’lari icin Dernekler Kanunu cercevesinde bir yapi olusturulmasi mumkun olabilir. Ancak derneklerin ticari faaliyet sinirlamalari ve token ihracina iliskin belirsizlikler, bu secenegin genis capta benimsenmesini engellemektedir.

Token Yonetisimi ve Oy Hakki

DAO’larin yonetim modeli, governance tokenleri araciligiyla gerceklestirilen oy mekanizmasina dayanmaktadir. Token sahipleri, sahip oldugu token miktari oraninda oy hakkina sahiptir (plutokratik model) veya farkli yonetisim modelleri uygulanabilir. Bu mekanizmanin Turk hukuku acisindan degerlendirilmesi onemli hukuki sorulari beraberinde getirmektedir.

Turk Ticaret Kanunu’nda pay sahiplerinin oy hakki, sahip olunan paylarin itibari degeri veya sayisi ile orantilidir. DAO governance tokenlerinin pay senedi ile hukuki esitligi kurulabilir mi sorusu, token sahiplerinin haklarinin belirlenmesinde kritik oneme sahiptir. Eger governance tokenleri pay senedi olarak nitelendirilirse, TTK’nin pay sahiplerinin haklar ve yükümlülüklerine iliskin hukumleri uygulanacaktir.

DAO yonetisiminde sikca karsilasilan sorunlar arasinda dusuk katilim orani, balina (whale) etkisi, flash loan yonetisim saldirilari ve oy delegasyonu konulari yer almaktadir. Dusuk katilim orani, kritik kararlarin az sayida token sahibi tarafindan alinmasina yol acmakta ve demokratik meşruiyet sorunlari yaratmaktadir. Yonetisim saldirılarinda ise bir kisi veya grup, buyuk miktarda token edinerek veya flash loan yoluyla gecici olarak token toplayarak yonetisim surecini manipule edebilmektedir.

Oy delegasyonu (vote delegation), token sahiplerinin oy haklarini baska bir adrese devretmesine olanak taniyan bir mekanizmadir. Turk hukukunda vekaletname araciligiyla temsil yetkisi verilmesine benzer sekilde, DAO’larda da oy delegasyonu yargi mumkundur. Ancak delegasyonun geri alinmasi, delege edilen oylarin sorumlulugu ve cikar catismalari gibi konular hukuki acidan duzenleme gerektirmektedir.

Snapshot ve Tally gibi zincir disi (off-chain) oylama araclari da DAO yonetisiminde yaygin olarak kullanilmaktadir. Bu araclar, gaz ucretlerinden tasarruf saglamak amacıyla oy islemlerini blokzincir disinda gerceklestirmekte ve yalnizca sonuc uygulamasini zincir uzerinde yapmaktadir. Bu yapinin hukuki gecerliligi, ozellikle oy manipulasyonu ve denetlenebilirlik acisindan degerlendirilmelidir.

DAO Uyelerinin Sorumluluk Rejimi

DAO uyelerinin hukuki sorumlulugu, DAO hukukunun en kritik konularindan biridir. Tuzel kisiligi bulunmayan bir DAO’da, uyelerin organizasyonun borclarindan ve eylemlerinden kisisel sorumluluğu gundeme gelmektedir. Bu sorumluluk, hem hukuki hem de cezai boyutlari kapsamaktadir.

Turk Borclar Kanunu cercevesinde, adi ortaklik olarak nitelendirilen bir DAO’da ortaklarin ucuncu kisilere karsi muteselsil sorumlulugu bulunmaktadir (TBK m. 638). Bu, herhangi bir DAO uyesinin, organizasyonun tum borclarindan kisisel varliklarıyla sorumlu tutulabilecegi anlamina gelmektedir. Binlerce uyeli kuresel bir DAO’da bu sorumlulugun uygulanabilirligı pratik olarak sorgulanabilir, ancak hukuki risk gercektir.

Cezai sorumluluk acisindan, DAO’nun faaliyetlerinin suc teskil etmesi durumunda uyelerin bireysel cezai sorumlulugu tartismalidir. Ornegin, bir DAO’nun yasadisi bir faaliyeti finanse etmesi veya yaptirimlara tabi bir ulkeyle islem yapmasi durumunda, oy kullanan uyelerin sorumlulugu gundeme gelebilir. Turk Ceza Kanunu’nun istirak hukumleri (TCK m. 37-41) cercevesinde, DAO uyelerinin “istirak” veya “yardim etme” kapsaminda degerlendirilip degerlendirilmeyecegi onemli bir ceza hukuku sorusudur.

DAO kuruculari ve cekirdek gelistiricilerin sorumlulugu, diger uyelerden farkli degerlendirilmelidir. Kurucular, protokolun tasarimı ve baslangic parametrelerinin belirlenmesinde aktif rol almis kisilerdir. Akilli sozlesme hatalari veya guvenlik aciklarindan kaynaklanan zararlarda, kurucularin ihmali veya kasdi sorgulanabilir. Bu kisiler, diger pasif uyelerden daha yuksek bir ozen yükümlülügune tabi tutulabilir.

Sorumluluk sinirlamasina yonelik cozum oneriler arasinda, DAO’nun tuzel kisilik kazanmasi, sorumluluk sigortasi mekanizmalari ve uyelik kosullarinda sorumluluk sinirlamasi hukumleri yer almaktadir. Wyoming eyaletinin DAO LLC yapisinda oldugu gibi, uyelerin sinirli sorumlulugunu saglayan ozel hukuki yapilar, Turkiye’de de tartisılmaya baslanmistir.

DAO Hazine Yonetimi ve Vergi

DAO hazinetleri, organizasyonun kripto varliklarinin tutuldugu ve yonetildigi akilli sozlesme tabanli fonlardir. Bu hazineler, DAO’nun operasyonel giderleri, gelistirici odulleri, hibe programlari ve stratejik yatirimlar icin kullanilmaktadir. Bazi buyuk DAO’larin hazine degeri milyarlarca dolara ulasabilmektedir.

Turk vergi mevzuati acisindan DAO hazine yonetiminin vergilendirilmesi karmasik bir konudur. Tuzel kisiligi bulunmayan bir DAO’nun kurumlar vergisi mukellefiyeti soz konusu degildir. Ancak DAO’nun adi ortaklik olarak nitelendirilmesi durumunda, adi ortakligin gelirleri ortaklarin payina dusen kisim uzerinden vergilendirilir. Bu yaklasimda her bir DAO uyesinin, hazine gelirlerinden payina dusen kismi beyan etmesi gerekmektedir.

Pratik olarak, binlerce uyeli kuresel bir DAO’da her uyenin gelir payi hesaplamasinin ve beyaninin yapilmasi son derece zordur. Takma adli uyeler, degisen uyelik yapisi ve surekli token alisverisi, vergisel yükümlülüklerin belirlenmesini karmasiklastirmaktadir. Bu zorluklar, ozel DAO vergi rejimlerinin olusturulmasi gereklilgini ortaya koymaktadir.

DAO hazinesinden yapilan odemeler acisindan da vergisel sonuclar dikkate alinmalidir. Gelistiricilere yapilan odemeler, hibe programlari kapsamindaki dagitimlar ve yatirim getirileri farkli vergisel isleme tabi olabilir. Turkiye’de ikamet eden bir kisinin DAO hazinesinden odeme almasi durumunda, bu odemenin gelir turu (ucret, serbest meslek kazanci, arizi kazanc vb.) belirlenmeli ve buna uygun vergi yükümlülügü yerine getirilmelidir.

KDV acisindan DAO islemlerinin degerlendirilmesi de onemli bir konudur. DAO’nun sundugu hizmetler veya sattigi urunler KDV’ye tabi olabilir. Ancak DAO’nun tuzel kisiligi ve KDV mukellefiyeti bulunmadığından, bu yükümlülügün nasil yerine getirilecegi belirsizdir. Uluslararasi ticaret kapsamindaki DAO islemlerinde ise gumruk ve dis ticaret mevzuati da devreye girebilmektedir.

Turkiye’de DAO Kurma Secenekleri

Turkiye’de DAO kurmak isteyen girisimciler, mevcut hukuki cercevede cesitli secenekleri degerlendirebilir. Her secenegin avantajlari ve dezavantajlari bulunmakta olup, DAO’nun amaci, uye yapisi ve faaliyet alani secimi dogrudan etkilemektedir.

Birinci secenek, tamamen zincir uzerinde (on-chain) bir DAO kurmaktir. Bu yaklasimda DAO, hicbir ulkede tuzel kisilige sahip olmadan faaliyet gosterir. Avantaji, tam merkeziyetsizlik ve esnekliktir. Dezavantaji ise yukarida belirtilen hukuki belirsizlikler, tuzel kisilik yoklugu, banka hesabi acamama ve geleneksel hukuki islemlere taraf olamama gibi sorunlardir.

Ikinci secenek, Turkiye’de bir ticaret sirketi (genellikle anonim sirket veya limited sirket) kurarak DAO’nun hukuki temsilciligi olarak kullanmaktir. Bu “yasal kılıf” (legal wrapper) yaklasiminda, sirket DAO adina sozlesme yapabilir, banka hesabi acabilir ve hukuki islemlerde taraf olabilir. Token sahipleri ise sirketin pay sahipleri olmayabilir, bu da yonetisim acisindan tutarsizliklar yaratabilir.

Ucuncu secenek, dernek veya vakif kurarak DAO’nun amacina hizmet etmektir. Ozellikle kar amaci gutmeyen DAO’lar icin bu yaklasim uygun olabilir. Ethereum Foundation’in Isvicre’de vakif olarak kurulmasi bu modelin uluslararasi orneklerinden biridir. Turkiye’de vakif kurulumu, Vakiflar Genel Mudurludugu’nun onayi ve belirli sartlari gerektirmektedir.

Dorduncu secenek, hibrit bir model benimsemektir. Bu modelde DAO’nun zincir uzerindeki yonetisim yapisi korunurken, belirli hukuki islemler icin farkli ulkelerde kurulan tuzel kisilikler kullanilir. Ornegin, Cayman Islands’da bir vakif, ABD’de bir LLC ve Turkiye’de bir anonim sirket kurularak farkli islevler farkli yapilar uzerinden yurutulebilir. Bu yaklasim karmasik olmakla birlikte, esneklik ve hukuki koruma acisindan avantajlar saglamaktadir.

Wyoming DAO LLC ile Turkiye Karsilastirmasi

ABD’nin Wyoming eyaleti, 2021 yilinda yürürlüğe giren DAO LLC yasasi ile dunyada DAO’lara ozel tuzel kisilik taniyan ilk yasal cerceveleri olusturmustur. Wyoming DAO LLC, geleneksel limited liability company (LLC) yapisini DAO’larin ihtiyaclarina uyarlayan bir modeldir. Bu modelin Turkiye ile karsilastirilmasi, Turkiye icin olasi bir duzenlemenin tasarlanmasinda yol gosterici olabilir.

Wyoming DAO LLC’nin temel ozellikleri sunlardir: DAO, LLC olarak tescil edilerek tuzel kisilik kazanir. Uyelerin sorumlulugu sinirlidir. Yonetim, akilli sozlesmeler araciligiyla gerceklestirilebilir. “Algoritmik olarak yonetilen” (algorithmically managed) ve “uye tarafindan yonetilen” (member-managed) olmak uzere iki yonetim modeli mevcuttur. Akilli sozlesmenin bir kopyasinin veya referansinin belgelere eklenmesi zorunludur.

Turkiye’de benzer bir duzenlemenin yapilmasi icin TTK’da degisiklik yapilmasi veya ozel bir kanun cikarilmasi gerekmektedir. Turkiye icin onerilen model su unsurlari icerebilir: DAO’lara ozel bir tuzel kisilik turu olusturulmasi, uyelerin sinirli sorumlulugu, token tabanli yonetisimin hukuki tanınması, akilli sozlesme bazli karar alma mekanizmalarinin gecerliligi ve MASAK uyumlulugu icin KYC/AML gereksinimleri.

Wyoming modelinin bazi eksiklikleri de not edilmelidir. DAO LLC’nin yalnizca Wyoming eyalet hukukuna tabi olmasi, diger eyaletlerde ve uluslararasi alanda taninma sorunlari yaratabilir. Ayrica, “algoritmik yonetim” modelinde akilli sozlesme hatalari durumunda sorumlulugun nasil belirlenmesi gerektigi yeterince acik degildir. Turkiye’nin kendi modelini olustururken bu eksiklikleri de dikkate almasi onerilmektedir.

Marshall Adalari, Utah, Tennessee ve Vermont gibi diger yetki alanlarinin DAO duzenlemeleri de incelenmelidir. Her bir model, farkli yaklasimlar benimsemis olup, Turkiye icin en uygun modelin belirlenmesinde karsilastirmali hukuk analizleri buyuk onem tasimaktadir.

DAO’larda Cezai Sorumluluk

DAO faaliyetlerinin ceza hukuku boyutu, uyelerin bireysel cezai sorumlulugunun belirlenmesi acisindan kritik oneme sahiptir. DAO’nun yasadisi faaliyetlerde bulunmasi veya yasadisi faaliyetlere aracilik etmesi durumunda, uyelerin cezai sorumlulugu Turk Ceza Kanunu hukumleri cercevesinde degerlendirilmektedir.

TCK’nin istirak hukumleri (m. 37-41), DAO uyelerinin cezai sorumlulugunda temel referans noktasidir. Faillik (m. 37), azmettirme (m. 38) ve yardim etme (m. 39) turleri, DAO uyelerinin katilim duzeyine gore degerlendirilir. Bir DAO onergesine oy vererek yasadisi bir faaliyeti onaylayan uyenin, “istirak” kapsaminda sorumlu tutulup tutulmayacagi onemli bir hukuki tartismadir.

Kara para aklama sucu (TCK m. 282) acisindan DAO hazinetlerinin yasadisi kaynaklardan elde edilen fonlari barindirmasi durumunda, hazine yonetimine katilan uyelerin sorumlulugu gundeme gelebilir. MASAK duzenlemeleri cercevesinde DAO islemlerinin izlenmesi ve suphelilerin raporlanmasi yükümlülügu de degerlendirilmelidir.

Terorün finansmani sucu (TMK ve TCK ilgili hukumleri) acisindan, yaptirimlara tabi kisi veya kuruluslara DAO araciligiyla fon aktarilmasi ciddi cezai sonuclar dogurabilir. DAO’larin yaptirimlara uyum (sanctions compliance) mekanizmalari olusturmasi, bu risklerin yonetilmesi acisindan onemlidir. Bazi DAO’lar, OFAC yaptirım listelerindeki cuzdan adreslerini engelleyen filtreleme mekanizmalari uygulamaktadir.

Fikri mulkiyet ihlalleri, veri koruma yükümlülüklerinin ihlali ve tuketici haklari ihlalleri gibi diger suc turleri de DAO faaliyetleri kapsaminda gundeme gelebilir. Her bir suc turu icin DAO uyelerinin bireysel kast veya taksir durumunun ayrica degerlendirilmesi gerekmekte olup, genel bir sorumluluk atfi yerine somut olay bazinda inceleme yapilmasi hukuki guvenlik acisindan zorunludur.

DAO’larda Yargi Yetkisi Sorunu

DAO’larin kuresel ve sinir otesi yapisi, yargi yetkisinin belirlenmesinde benzersiz zorluklar ortaya cikarmaktadir. Birden fazla ulkede bulunan uyeler, belirli bir ulkeye bagli olmayan akilli sozlesmeler ve merkeziyetsiz altyapi, geleneksel yargi yetkisi kurallarinin uygulanmasini guclestirmektedir.

Turkiye’de yargi yetkisi, HMK (Hukuk Muhakemeleri Kanunu) ve MOHUK hukumleri cercevesinde belirlenmektedir. DAO ile ilgili bir uyusmazlikta Turk mahkemelerinin yetkili olabilmesi icin cesitli baglama noktalarının varligi aranmaktadir. Davaliynın Turkiye’de yerlesim yeri, sozlesmenin Turkiye’de ifa edilmesi veya zararin Turkiye’de meydana gelmesi gibi kosullar, Turk mahkemelerinin yetkisini tesis edebilir.

Uygulanacak hukuk meselesi de yargi yetkisiyle yakindan iliskilidir. DAO’nun akilli sozlesmesinde veya kullanim sartlarinda belirli bir hukuk secimi yapilmis olabilir. Bu hukuk seciminin Turk hukuku acisindan gecerliligi, MOHUK’un irade ozerkligi ilkesi ve kamu duzeni sinirlaması cercevesinde degerlendirilir. Tuketici islemlerinde ise tuketicinin mutad ikametgahi hukukunun zorunlu hukumleri, hukuk secimine ragmen uygulanmaya devam eder.

Merkeziyetsiz tahkim ve uyusmazlik cozum mekanizmalari, DAO uyusmazliklarinda alternatif bir yol olarak gelismektedir. Kleros, Aragon Court ve Celeste gibi protokoller, DAO uyusmazliklarinin zincir uzerinde cozulmesine olanak tanımaktadır. Ancak bu kararlarin Turk mahkemeleri tarafindan taninmasi ve tenfiz edilmesi, mevcut mevzuat cercevesinde belirsizdir. New York Sozlesmesi kapsaminda uluslararasi tahkim kararlari icin tenfiz mumkun olmakla birlikte, merkeziyetsiz tahkimin bu cerceveye uyup uyumadigi tartismalidir.

DAO’larin Gelecegi ve Turkiye’de Beklenen Gelismeler

DAO hukuku, kuresel olarak hizla gelisen ve sekillenen bir alan olmaya devam etmektedir. Turkiye’de de DAO’lara yonelik ozel duzenlemelerin yakin gelecekte gundeme gelmesi beklenmektedir. Bu duzenlemelerin tasarlanmasinda, uluslararasi orneklerden yararlanilmasi ve Turk hukuk sisteminin ozellikleri dikkate alinarak ozgun bir model gelistirilmesi onerilmektedir.

Beklenen gelismeler arasinda su konular on plana cikmaktadir: DAO’lara ozel tuzel kisilik turu olusturulmasi, token tabanli yonetisimin hukuki taninmasi, akilli sozlesme bazli karar mekanizmalarinin gecerliligi, DAO vergi rejiminin belirlenmesi ve uluslararasi isbirligi mekanizmalarinin gelistirilmesi. Bu gelismelerin hayata gecirilmesi, Turkiye’nin blokzincir ve Web3 ekosisteminde rekabetci bir konuma ulasmasina katkı saglayacaktir.

DAO hukuku alaninda hukuki danismanlik, hem DAO kuruculari hem de uyeleri icin buyuk onem tasimaktadir. Mevcut belirsizlik ortamında, hukuki risklerin dogru degerlendirilmesi ve uygun yasal stratejilerin belirlenmesi icin uzman avukat destegi alinmasi siddette tavsiye edilmektedir. Av. Bilal ALYAR olarak DAO hukuku alanindaki gelismeleri yakindan takip etmekte ve muvekkillerimize kapsamli hukuki rehberlik sunmaktayiz.

Ilgili Makaleler

Sikca Sorulan Sorular (SSS)

DAO’lar Turkiye’de tuzel kisilige sahip midir?

Hayir, 2026 yili itibarıyla Turkiye’de DAO’lara dogrudan tuzel kisilik taniyan bir duzenleme bulunmamaktadir. DAO’lar hukuki olarak adi ortaklik veya baska bir yapi olarak nitelendirilebilir. Tuzel kisilik icin ticaret sirketi, dernek veya vakif gibi mevcut yapilar kullanilabilir.

DAO uyelerinin kisisel sorumlulugu var midir?

Tuzel kisiligi olmayan bir DAO, adi ortaklik olarak nitelendirildiginde uyelerin muteselsil sorumlulugu gundeme gelmektedir. Bu, her bir uyenin DAO’nun tum borclarindan kisisel varliklariyla sorumlu tutulabilecegi anlamina gelir. Bu riski sinirlamak icin uygun hukuki yapi olusturulmasi onerilir.

Turkiye’de DAO nasil kurulur?

Turkiye’de DAO kurmak icin birden fazla secenek mevcuttur: Tamamen zincir uzerinde yasal kilifsiZ kurulum, ticaret sirketi (A.S. veya Ltd.) ile yasal kilif olusturma, dernek veya vakif kurma veya hibrit model kullanma. Her secenegin avantaj ve dezavantajlari bulunmakta olup, DAO’nun amacina gore en uygun yapi belirlenmelidir.

DAO gelirleri nasil vergilendirilir?

Tuzel kisiligi olmayan DAO’larda gelirler, uyelerin payina dusen kisim uzerinden bireysel olarak vergilendirilir. DAO hazinesinden alinan odemeler gelir turu belirlenerek beyan edilmelidir. Token satis kazanclari ise deger artis kazanci olarak degerlendirilebilir. Vergisel yükümlülükler icin uzman mali musavir danismanligi onerilir.

Wyoming DAO LLC modeli Turkiye’de uygulanabilir mi?

Wyoming DAO LLC, ABD’ye ozgu bir duzenleme olup Turkiye’de dogrudan uygulanamaz. Ancak bu modelin temel prensipleri (sinirli sorumluluk, akilli sozlesme tabanli yonetim) Turkiye icin olasi bir DAO duzenlemesinde referans olarak kullanilabilir. TTK’da degisiklik veya ozel kanun cikarilmasi gerekmektedir.

DAO’da oy kullanmanin hukuki sonuclari nelerdir?

DAO’da oy kullanmak, ozellikle yasadisi faaliyetlerin onaylanmasi durumunda cezai sorumluluk dogurabilir. TCK istirak hukumleri cercevesinde oy kullanan uyeler “istirak” kapsaminda degerlendirilmesi mumkundur. Ayrica, hukuki sorumluluk acisindan oy kullanan uyelerin kararlarin sonuclarindan sorumlu tutulabilecegi goz onunde bulundurulmalidir.

Governance tokenleri pay senedi yerine gecer mi?

Governance tokenleri ile pay senetleri arasinda islevsel benzerlikler bulunmakla birlikte, hukuki acidan dogrudan esitlik kurulmasi mumkun degildir. Pay senetleri TTK’da detayli olarak duzenlenmis olup, governance tokenlerinin bu duzenlemeye tabi olup olmadigi henuz netlik kazanmamistir. SPK’nin bu konudaki tutumu belirleyici olacaktir.

DAO hukuku konusunda avukat danismanligi nasil alabilirim?

DAO hukuku ve blokzincir hukuku konusunda uzmanlasmis Av. Bilal ALYAR ile iletisime gecerek hukuki danismanlik alabilirsiniz. DAO kurulumu, yasal kilif secimi, vergisel planlama ve uyusmazlik cozumu konularinda kapsamli hukuki destek icin +90 545 199 25 25 numarali telefondan ulasabilirsiniz.


Hukuki Uyari: Bu makale genel bilgilendirme amacli olup, hukuki tavsiye niteliginde degildir. Her somut olay kendi kosullari icerisinde degerlendirilmelidir. DAO hukuku alaninda hukuki danismanlik icin mutlaka uzman bir avukata basvurunuz.

Av. Bilal ALYAR | Baro Sicil No: 54965 | Tel: +90 545 199 25 25