Siber Saldırı ve Fidye Yazılımı Müdahalesi
Fidye yazılımları (ransomware), sistemleri şifreleyerek fidye talep eden siber tehditler olarak hem işletmeler hem de kamu kurumları için kritik risk oluşturmaktadır. Türkiye’de siber saldırı müdahalesi, 7545 sayılı Siber Güvenlik Kanunu uyarınca Siber Güvenlik Başkanlığı koordinasyonunda ve kişisel veri ihlallerinde KVKK’nın yetkisiyle yürütülmektedir.
Yasal Çerçeve
5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi Kanunu, 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu ve 6698 sayılı KVKK siber güvenlik müdahalesinin temel mevzuat çerçevesini oluşturur. 7545 sayılı Siber Güvenlik Kanunu uyarınca Siber Güvenlik Başkanlığı ve sektörel SOME yapıları operasyonel koordinasyondan sorumludur.
Olay Müdahale Aşamaları
Siber olay müdahalesi tespit, sınırlama, kök neden analizi, eradikasyon, kurtarma ve öğrenme aşamalarından oluşur. Her aşamada delillerin korunması ve aksiyonların belgelenmesi büyük önem taşır.
Veri İhlali Bildirimi
Kişisel veri ihlali halinde KVKK m.12/5 uyarınca ihlal en kısa sürede Kurula bildirilir; Kurul kararı uyarınca bu süre 72 saattir. Veri sahiplerinin de makul sürede bilgilendirilmesi gerekir. Bildirimin gecikmesi idari para cezasına neden olabilir.
Fidye Ödeme Kararı
Fidye yazılım saldırılarında fidye ödenmesi kararı hukuki, etik ve operasyonel açıdan karmaşıktır. Fidyenin yaptırım uygulanan kişilere gitmesi durumunda yaptırım ihlali riski doğar. Bu nedenle ödemeden önce yaptırım taraması yapılmalıdır.
Adli Bilişim ve Delil
Olayın araştırılmasında adli bilişim (forensic) çalışması yürütülür. Disk imajı alınması, log analizi ve kötü amaçlı yazılım tersine mühendisliği olağan teknikler arasındadır. Toplanan delillerin yargısal kullanımı için zincir koruma (chain of custody) titizlikle uygulanmalıdır.
Sigorta Talepleri
Siber sigorta poliçeleri kapsamındaki tazminat talepleri için olay müdahale sürecinde sigorta şirketinin önceden bilgilendirilmesi gerekir. Poliçe kapsamı, muafiyet ve istisnaların doğru anlaşılması önemlidir.
Cezai Soruşturma
Siber saldırı 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun bilişim suçlarına ilişkin hükümleri kapsamında cezai soruşturmaya konu yapılır. Mağdurlar Cumhuriyet savcılığına şikayet başvurusu yapabilir.
Yargısal Yaklaşım
Sıkça Sorulan Sorular
Fidye ödemek yasal mı?
Fidye ödenmesini doğrudan yasaklayan genel bir hüküm bulunmamakla birlikte, ödemenin terörün finansmanı ve yaptırım mevzuatı bakımından ayrıca değerlendirilmesi gerekir.
Veri ihlali bildirimi yapılmazsa ne olur?
İdari para cezası ve veri sahiplerinin tazminat talepleri gündeme gelir.
USOM ile nasıl iletişim kurulur?
USOM resmi web sitesi ve telefon hatları üzerinden olay bildirimi yapılabilmektedir.
Sonuç
Etkin bir olay müdahale planı ve hızlı eylem siber saldırıların etkilerini önemli ölçüde azaltır. Profesyonel hukuki ve teknik destek müdahalenin başarısı için kritik önemdedir.
