5549 Sayılı MASAK Kanunu — Kripto Varlık Yönüyle Rehber
5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun, MASAK’ın faaliyet alanını ve yükümlülerin tabi olduğu kuralları düzenler. 7262 s. Kanun ile kripto varlık hizmet sağlayıcıları yükümlü kategorisine eklenmiştir.
Künye ve genel çerçeve
Kanun No: 5549. Resmi Gazete: 18.10.2006 / 26323. Yürürlük: 18.10.2006. Kanun, MASAK Başkanlığı’nı, yükümlüleri ve aklama suçunun ön araştırılması/ihbar süreçlerini düzenler.
Yükümlüler (m.2)
5549 s. Kanun m.2 yükümlüleri tanımlar; 7262 s. Kanun ile bu listeye kripto varlık hizmet sağlayıcıları eklenmiştir. Ayrıca bankalar, aracı kurumlar, sigorta şirketleri, noterler, kuyumcular ve diğer mali/ticari aktörler kapsamdadır.
Müşteri tanıma (m.3)
m.3 yükümlülerin müşteri tanıma (KYC) ödevini düzenler. Sürekli iş ilişkisinde kimlik tespiti, gerçek faydalanıcının belirlenmesi ve risk temelli yaklaşım esasları uygulanır.
Şüpheli işlem bildirimi (m.4)
m.4 şüpheli işlem bildirimi (ŞİB) yükümlülüğünü düzenler. Yükümlüler, suç geliri/şüphe oluşturan bilgi durumunda Başkanlığa bildirim yapmakla ödevlidir. Süre ve usul ikincil düzenlemelerde detaylandırılır.
İşlem askıya alma (m.19)
m.19 Başkanlığa belirli süreyle işlemi askıya alma yetkisi verir; süre uzatımı ve adli mercilere intikal hâlinde uzayabilir. Kripto varlık platformlarında P2P ve wallet işlemleri bakımından önemlidir.
Bilgilerin gizliliği (m.22-23)
m.22 ve m.23 yükümlülerin elde ettikleri bilgilerin gizliliğini ve ifşa yasağını düzenler; 6698 s. KVKK ile birlikte değerlendirilir.
İdari ve cezai yaptırımlar
m.13 yükümlülere uygulanacak idari para cezalarını; m.14 ve m.16 ifşa ve yükümlülük ihlallerine ilişkin yaptırımları düzenler. 5237 s. TCK m.282 (suç gelirinin aklanması) ile birlikte uygulanır.
Sıkça Sorulan Sorular
Mağdur MASAK’a ihbar yapabilir mi?
Yazılı veya elektronik ihbar mümkündür; ancak idari ve adli süreçler ayrıdır.
ŞİB yapılınca işlem durdurulur mu?
Otomatik durdurma değildir; m.19 askıya alma kararı ayrı süreçtir.
Kripto varlık şirketi yükümlü mü?
7262 s. Kanun değişikliği ile evet, yükümlüdür.
Bilgi gizliliği nasıl korunur?
5549 m.22-23 ve 6698 s. KVKK çerçevesinde gizlilik sağlanır.
Yaptırım miktarı nedir?
m.13 idari para cezası tutarları her yıl yeniden değerleme oranıyla güncellenir.
TCK m.282 ile ilişki?
5549 idari/önleyici; TCK m.282 cezai boyuttur, birlikte uygulanır.
İlgili Çalışma Alanları
- 7262 sayılı Kanun Rehberi
- 7518 sayılı Kanun Rehberi
- 6362 SPK Rehberi
- MASAK Avukatı
- MASAK İhbar Süreci
- P2P Banka Bloke
- MASAK P2P Soruşturma
- Kripto Varlık İçtihat Rehberi
Yasal Uyarı: Bu sayfadaki bilgiler 1136 sayılı Avukatlık Kanunu m.4 ve TBB Reklam Yasağı Yönetmeliği uyarınca yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; reklam değildir, hukuki görüş niteliği taşımaz. Somut bir uyuşmazlık için avukata danışınız.
İstanbul Kripto Para Avukatı — Tam Mevzuat Kütüphanesi
Kripto varlık ile ilgili Türkiye mevzuatının tam karşılaştırmalı rehberi. Av. Bilal Alyar tarafından hazırlanan İstanbul Kripto Para Avukatı ana kılavuzuna mutlaka göz atın.
Mevzuat Cluster
Ön Değerlendirme için: 0545 199 25 25 — İletişim Formu
