Vergi Davası — İYUK m.7 Süre, Yetki ve Yürütmenin Durdurulması 2026

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu (İYUK) m.7, vergi davalarında dava açma süresini düzenler. Bu rehberde dava süreleri, görevli ve yetkili mahkeme, yürütmenin durdurulması ve istinaf-temyiz yolları açıklanmaktadır.

Dava Açma Süresi — İYUK m.7

Vergi Mahkemelerinde: 30 gün
Danıştay’da: 60 gün (idari işlemlerde — vergi davaları kural olarak vergi mahkemelerine gider)
Süre, ihbarname/işlemin tebliğ edildiği günü izleyen günden itibaren işler
İlanı zorunlu olan işlemlerde ilanı izleyen günden itibaren 30 gün

Süreyi Etkileyen Faktörler

Adli tatil (HMK m.103): Adli tatilin son gününe denk gelen sürelerin uzaması
Mücbir sebep: Nitelikli engeller (ölüm, doğal afet) süreyi durdurur (İYUK m.8)
Üst makamlara başvuru (m.11): Tebliğden itibaren 30 gün içinde üst makama itiraz halinde dava açma süresi durur
Uzlaşma talebi: Sürenin durması — uzlaşma sağlanmazsa kalan sürede dava açılabilir

Görevli Mahkeme

Vergi Mahkemeleri: Vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümlülükler ile bunlara bağlı zam ve cezalardan kaynaklanan uyuşmazlıklar (İYUK m.6)
İdare Mahkemeleri: Vergi olmayan idari uyuşmazlıklar
Danıştay: Belirli kanunlarla doğrudan Danıştay’da görülen davalar

Yetkili Vergi Mahkemesi — İYUK m.37

Vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümlülükleri tarh eden vergi dairesinin bulunduğu yer
Gümrük vergileri için işlemi yapan gümrük idaresinin bulunduğu yer
İhtilafa konu işlemin yapıldığı yer

Dava Dilekçesi — İYUK m.3

Vergi davası dilekçesinde yer alması zorunlu unsurlar:

Tarafların ad ve soyadları (unvanı), kimlik bilgileri
Davacının yerleşim yeri
Davacının/temsilcisinin imzası
Davanın konusu ve sebepleri ile dayandığı deliller
Talebin tutarı (vergi miktarı)
Eklenen belgelerin listesi
İşlem tarihi ve tebliğ tarihi

Yürütmenin Durdurulması — İYUK m.27

İdari işlemin uygulanmasının dava sonuna kadar geçici olarak durdurulması:

Şart 1: Açıkça hukuka aykırılık (kuvvetli ihtimal)
Şart 2: Uygulanması halinde telafisi güç veya imkânsız zarar
İki şart birlikte aranır
Vergi davalarında otomatik olarak verilmez — talep edilmesi gerekir
Mahkeme talep üzerine inceleme yapar; karar duruşmasız da verilebilir

Vergi Davalarında Yürütmenin Durdurulması Özelliği

İYUK m.27/4 vergi davalarında özel düzenleme getirir:

İhtirazi kayıtla verilen beyanname üzerine tarh edilen vergiler için tahsil işlemleri kendiliğinden durur (yürütme durdurma kararı aranmaz)
İhbarname üzerine açılan davalarda — kural olarak yürütme durmaz, ancak teminat karşılığı tahsilat ertelenebilir
İhraç edilen malların ÖTV’sinde özel durdurma kuralları

Davanın Süreci

Dilekçe: Vergi mahkemesi yazı işlerine sunulur
Tebligat: İdareye dilekçe tebliğ edilir
Savunma: İdarenin 30 günde cevap vermesi (m.16)
Cevaba cevap: Davacı 30 günde (m.16)
İkinci savunma: İdare 30 günde (m.16)
Duruşma: Talep halinde — 100.000 TL üstü davalarda zorunlu duruşma (İYUK m.17, eşik tutarı her yıl yeniden değerlemeyle değişir)
Karar: Mahkeme inceleme sonucunda red veya kabul

Karara İtiraz Yolları

İstinaf — İYUK m.45

Vergi mahkemesi kararına karşı, kararın tebliğinden itibaren 30 gün içinde Bölge İdare Mahkemesi (BİM) Vergi Dava Daireleri’ne istinaf başvurusu
İstinaf eşik tutarı belirli sınırın altındaki davalarda istinaf kesin (kanunda belirlenen ve her yıl güncellenen tutar)
BİM, hem maddi hem de hukuki incelemeyi yeniden yapar

Temyiz — İYUK m.46

BİM kararına karşı, tebliğinden itibaren 30 gün içinde Danıştay’a temyiz başvurusu
Temyiz eşik tutarı: yine kanunda belirlenen sınırın üstündeki davalarda mümkün
Danıştay sadece hukuki denetim yapar; maddi vakıa incelemez

Karar Düzeltme — İYUK m.54 (Kaldırıldı)

2014 değişiklikleriyle karar düzeltme yolu kaldırılmıştır. Olağanüstü kanun yolları:

Yargılamanın yenilenmesi (m.53): Sınırlı sebeplerle
Anayasa Mahkemesi’ne bireysel başvuru: Olağan kanun yolları tüketildikten sonra 30 gün
AİHM’e başvuru: AY bireysel başvurudan sonra 6 ay içinde (Türkiye’nin AİHS taraf olduğu)

Faiz ve Mahsup

Davanın kabulü halinde ödenen vergi 6183 sayılı AATUHK m.106 uyarınca faiziyle iade edilir
Davanın reddi halinde — VUK m.112 gecikme zammı uygulanır
Vergi mahkemesinin kabul kararı sonrası dahi idarenin temyiz hakkı, iade tarihini geciktirebilir

İhtirazi Kayıt — VUK m.378

Mükellef beyannamesini ihtirazi kayıtla verir, beyanına itiraz eder ve dava açar:

Beyan edilen vergi ödenir
İhtirazi kayıtla beyan beyanname üzerine açıkça yazılır
Beyandan sonra 30 gün içinde dava
Davanın kabulü halinde ödenen tutar iade edilir

İlgili Mevzuat

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu m.3, m.6, m.7, m.8, m.11, m.16, m.17, m.27, m.37, m.45, m.46, m.53
213 sayılı Vergi Usul Kanunu m.112, m.376, m.378
6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun m.106
Anayasa m.125, m.36, m.148
5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun

Vergi hukuku, vergi davası, vergi cezaları ve uzlaşma süreçlerine ilişkin genel çerçeve için ana rehberimiz Vergi Hukuku Rehberi sayfasını inceleyebilirsiniz.