Esenler’de tacirlerin ve şirketlerin hukuki yol haritası
Esenler, tekstil ve konfeksiyon atölyeleri, matbaalar, küçük ölçekli imalat birimleri ve yoğun esnaf ağıyla İstanbul’un işçilik ve üretim odaklı ticaret ilçelerinden biridir. Bu sayfa, ilçedeki üretici ve toptancıların alacak, sözleşme ve ortaklık konularında bilmesi gereken hukuki çerçeveyi tanıtır.
Esenler işletmelerine yönelik destek alanları
Büro, Esenler’in işletmelerine aşağıdaki başlıklarda hukuki destek sağlar:
- Haksız rekabet nedeniyle tespit, men ve tazminat davaları
- İhtiyati haciz ve ihtiyati tedbir taleplerinin hazırlanması
- Fatura ve cari hesap alacaklarında icra takibi ve itirazın iptali davalarının yürütülmesi
- Marka ve tasarım kullanımından doğan uyuşmazlıklarda hukuki değerlendirme
- Ticari defter ve belge incelemesi ile bilirkişi raporlarına itiraz
- Anonim ve limited şirketlerde genel kurul kararlarına karşı iptal ve butlan davaları
- Acentelik, bayilik ve distribütörlük ilişkilerinin sona ermesine bağlı talepler
İhtiyati haciz: Esenler’de dikkat edilecek noktalar
Alacağın vadesinin gelmiş olması ve ihtiyati haciz sebeplerinin bulunması hâlinde, İİK m.257 ve devamı uyarınca alacak tehlikeye girmeden borçlunun mal varlığı üzerinde ihtiyati haciz talep edilebilir. Karar verildikten sonra İİK m.264 çerçevesinde yedi gün içinde takip veya dava başlatılmaması, kararın hükümsüz kalmasına yol açabilir. Teminat yatırılması koşulu aranabileceğinden, talebin dayanağı belgelerle birlikte teminat tutarı da önceden planlanır.
Esenler’de atölye ve fason üretim ilişkileri
Atölye ölçeğindeki işletmelerde fason sözleşmeleri çoğu zaman sözlü yapıldığından, siparişin kapsamı ve teslim zamanı sonradan tartışma konusu olur. Bu nedenle yazışma, mesaj kaydı ve irsaliye gibi delillerin saklanması hak arama sürecinin temelini oluşturur. Üniversite kampüsü çevresindeki küçük hizmet işletmelerinde de tedarik ve kira sözleşmeleri öne çıkar. Hangi adliyenin yetkili olduğu, dosya açılmadan önce Adalet Bakanlığı kaynaklarından kontrol edilir. Sipariş formu, teslim tutanağı ve banka dekontu gibi belgelerin düzenli tutulması, hem alacaklının hem borçlunun savunmasını kolaylaştırır.
Bono ve poliçe alacakları — Esenler’in işletmeleri bakımından
Bono ve poliçeden doğan talepler için zamanaşımı süresi TTK m.749 uyarınca üç yıldır. Kambiyo senetlerine özgü takip yolu İİK m.167 ve devamında düzenlenmiş olup bu yolda itiraz ve şikâyet süreleri genel haciz yoluna göre kısadır. Senedin vadesinin ve düzenleme yerinin üzerinde eksiksiz yazılı olması, takibin geçerliliği bakımından ayrıca kontrol edilir.
Kurgusal örnek: sözlü sipariş
Bir konfeksiyon atölyesinin sözlü sipariş üzerine ürettiği partiyi teslim ettiğini, alıcının ise sipariş miktarının daha az olduğunu ileri sürdüğünü düşünelim. Mesaj yazışmaları, irsaliye ve fatura, tanık beyanları ile ödeme kayıtları bir araya getirilir ve alacağın miktarı belirlenir. Ardından arabuluculuk, icra takibi ve itirazın iptali yolları değerlendirilir. Örnek, kurgusal olarak hazırlanmıştır.
Görevli ve yetkili mahkeme: Esenler’de dikkat edilecek noktalar
Mutlak ticari davalar TTK m.4’te sayılmıştır ve bunlar asliye ticaret mahkemesinde görülür. Yetki bakımından HMK m.6 uyarınca davalının yerleşim yeri genel yetkili mahkemedir; sözleşmenin ifa yerine ilişkin HMK m.10 hükmü ise alacaklıya ek bir seçenek sunabilir. Yetki sözleşmesi tacirler arasında geçerli olabileceğinden, dava açılmadan önce sözleşmedeki yetki maddesi mutlaka okunur.
Zamanaşımı süreleri — Esenler’in işletmeleri bakımından
Ticari alacaklarda genel zamanaşımı süresi TBK m.146 uyarınca on yıldır; ancak çek, bono, kira veya eser gibi özel düzenlenmiş alacaklarda daha kısa süreler uygulanır. Zamanaşımı itirazı mahkemece kendiliğinden gözetilmez, davalının ileri sürmesi gerekir (TBK m.161). Zamanaşımını kesen veya durduran hâller TBK’da sayıldığından, süre hesabı yapılırken bu ayrım dikkate alınır.
Anonim şirket genel kurul kararları: Esenler’de dikkat edilecek noktalar
Anonim şirket genel kurulunun kanuna veya esas sözleşmeye aykırı kararlarına karşı iptal davası, TTK m.445 ve m.446 çerçevesinde karar tarihinden itibaren üç ay içinde açılır. Kesin hükümsüzlük içeren kararlar bakımından ise TTK m.447 butlan hükümleri uygulanır. Karar tarihi, toplantıya katılım durumu ve muhalefet şerhi iptal davasının dayanağını oluşturduğundan toplantı tutanağı ilk incelenen belgedir.
Esenler ticaret hukuku hakkında sık sorulanlar
Sözlü yapılan ticari anlaşmalar geçerli midir?
Kanunda şekil şartı aranmayan sözleşmeler sözlü yapılabilir; ancak ispat güçlüğü yaşanır. Yazışma, fatura ve ödeme kayıtları anlaşmanın içeriğinin kanıtlanmasında kullanılır.
Fatura gönderilmesine rağmen ödeme yapılmazsa hangi adım izlenir?
Önce ihtarname veya mutabakat yazısı gönderilebilir, sonra arabuluculuk başvurusu yapılır. Sonuç alınamazsa icra takibi veya dava yoluna gidilir.
Çalışanların alacakları ticari davada ele alınır mı?
Hayır, işçi alacakları iş hukukunun konusudur ve iş mahkemesinde görülür. Ticaret hukuku danışmanlığı, işletmenin ticari alacak ve sözleşmelerine odaklanır.
Markasız ürün üretiminde sorumluluk kimdedir?
Üretim sözleşmesinde belirlenen standartlara uygunluk üreticinin, sipariş ve tasarım ayrıntıları ise sipariş verenin sorumluluğundadır. Marka veya tasarım hakkı ihlali iddialarında bu ayrım ayrıca önem kazanır.
Atölye makinelerinin kiralanması hangi hükümlere tabidir?
Makine kiralama kira sözleşmesi niteliğindedir; bakım, sigorta ve teslim şartları sözleşmede düzenlenmelidir. Zarar halinde sorumluluk, sözleşmeye ve kusura göre belirlenir.
Esenler için ilgili rehberler
- Çek ve senet hukuku rehberi
- Konkordato hukuku
- Ticari arabuluculuk dava şartı
- İhtiyati haciz
- Anonim şirkette pay devri
Görüşmeler Kartal Cevizli Mahallesi’ndeki büroda önceden randevu ile yapılır; iletişim: 0534 636 19 19.
