Beykoz’da Kripto Varlıkların Mirasçılara Geçişi
Beykoz; Boğaz kıyısındaki yerleşimleri, orman kuşağındaki konutları ve sanayi alanlarıyla farklı yaş gruplarından ailelerin yaşadığı bir ilçedir. Bir yakınını kaybeden ailelerin karşılaştığı güncel sorulardan biri, murisin kripto varlıklarının bulunup bulunmadığı ve bunlara nasıl ulaşılacağıdır. Bu sayfada, kripto varlıkların miras hukuku bakımından durumu, hizmet sağlayıcıya başvuru süreci ve cüzdan erişimine ilişkin hukuki sınırlar anlatılmaktadır.
Kripto varlıklar terekeye dahil midir?
Muris adına kayıtlı ya da onun kontrolündeki kripto varlıklar, parasal değer taşıdıkları ve ölümle birlikte mirasçılara geçecek haklar arasında yer aldıkları ölçüde terekeye dahil sayılır. Mirasçılar, Türk Medeni Kanunu uyarınca ölümle birlikte kendiliğinden mirasçı olur; ancak bu hak, varlığın bulunduğu platform veya cüzdana erişimle aynı anlama gelmez. Mirasçılığın belgelenmesi ve varlıkların tespiti ayrı adımlardır.
Mirasçılık belgesi
Mirasçılık belgesi, sulh hukuk mahkemesinden alınır. Belgede mirasçıların kimliği ve payları yazılıdır. Bir kripto varlık hizmet sağlayıcısına başvurulurken, bu belge ile ölüm belgesi ve mirasçıların kimlik bilgileri sunulur. Hizmet sağlayıcının kendi iç prosedürü ayrıca bir dilekçe, noter onaylı belge veya kimlik doğrulama isteyebilir.
Murisin hesabını nasıl buluruz?
Kripto hesabı çoğu zaman tek bir yerde değil, birkaç platformda ve cüzdanda dağınıktır. Mirasçılar murisin e-posta kutusunu, telefonundaki uygulamaları, banka hesap hareketlerindeki platform ödemelerini ve vergi veya muhasebe kayıtlarını inceleyerek ipucu arayabilir. Bu çalışma, murisin gizliliği ve diğer mirasçıların hakları ile birlikte düşünülmelidir. Gerektiğinde mahkemeden terekenin tespiti veya defter tutulması gibi koruma önlemleri talep edilebilir.
Cüzdan erişimi ve özel anahtar
Platform dışı, kişinin kendi kontrolündeki cüzdanlarda özel anahtar veya kurtarma ifadesi bilinmiyorsa, hukuk yolu teknik erişimi sağlayamaz. Mahkeme kararı bir cüzdanı açamaz; ancak mirasçılar arasında bilgi paylaşımı ve cihazlardan bilgi aranması gibi konularda tarafların hak ve yükümlülükleri belirlenebilir. Murisin güvenlik amacıyla sakladığı notlar veya yedek cihazlar bu bakımdan önem kazanır.
Miras paylaşımı
Terekenin tespitinden sonra mirasçılar paylaşma konusunda anlaşabilir ya da sulh hukuk mahkemesinde ortaklığın giderilmesi yoluna gidebilir. Mirasçıların payları TMK m.506 saklı pay kuralları ve yasal mirasçılık düzenine göre belirlenir. Varlığın dalgalı değerinin hangi tarihe göre hesaplanacağı, taksim sözleşmesinde yazılı olmalıdır. Miras davalarında kesin yetkili mahkeme, murisin son yerleşim yeri mahkemesidir (HMK m.11).
Mirasın reddi ve borçlar
Mirasçı, murisin borçlarından sorumlu olmak istemiyorsa yasal süre içinde mirası reddedebilir. Kripto varlıklarla birlikte vergi, ticari ya da kişisel borçlar da bulunabileceğinden, ret kararı verilmeden önce terekenin aktif ve pasifinin incelenmesi yararlıdır. Ret süresi mirasçının mirasçı olduğunu öğrenmesinden itibaren başlar.
Vergi ve harç boyutu
Miras yoluyla geçen varlıklar, veraset ve intikal vergisi bakımından beyan konusu olabilir. Kripto varlığın değerinin hangi tarih ve hangi kura göre tespit edileceği somut olaya göre belirlenir. Beyanname süresi geçirilirse vergi ziyaı cezası doğabileceğinden, süreler başta öğrenilmelidir.
Mirasçıların ilk haftalarda izleyeceği sıra
Kripto varlık bırakan bir kişinin mirasçıları için en büyük zorluk, varlığın nerede tutulduğunun bilinmemesidir. Beykoz’da yaşayan mirasçılar çoğu zaman önce mirasçılık belgesini alır, ardından murisin dijital izlerini araştırır. Hazırlık sırası şöyle olabilir:
- Noter veya sulh hukuk mahkemesi kanalıyla mirasçılık belgesi temin edilir;
- Murisin cihazları, e-posta hesapları ve banka ekstreleri düzenli biçimde korunur, üzerinde değişiklik yapılmaz;
- Banka hareketlerinde kripto platformlarına veya cüzdan hizmetlerine yapılan transferler taranır;
- Bir platform hesabı tespit edilirse platformun mirasçılara ilişkin başvuru şartları araştırılır;
- Gerekirse mahkemeden delil tespiti veya bilgi talebi için karar istenir.
Yabancı platformlarla yazışma
Birçok kripto hizmet sağlayıcı yurt dışında yerleşiktir ve mirasçıdan apostilli ya da onaylı belgeler, vefat belgesi ve mirasçılık belgesi ister. Bu belgelerin yeminli tercümesi çoğu zaman gerekir. Yazışmaların yazılı yürütülmesi ve tüm cevapların saklanması, ileride ihtiyaç duyulabilecek ispat bakımından önemlidir.
Sık sorulan sorular
Veraset ilamı olmadan platform hesabı açılır mı?
Hizmet sağlayıcılar genellikle mirasçılık belgesi ister. Belge sunulmadan hesaba müdahale edilmesi, hizmet sağlayıcı bakımından risk taşır.
Murisin hesabına giriş yapıp varlıkları kendi cüzdanıma aktarabilir miyim?
Yetkisiz giriş ve aktarım, diğer mirasçıların haklarını etkileyebilir ve ceza hukuku bakımından sorun doğurabilir. İşlem, mirasçılık belgesi ve tüm mirasçıların bilgisi çerçevesinde yürütülmelidir.
Vasiyetnamede kripto varlıklara yer verilebilir mi?
Vasiyetname ile belirli varlıkların kime kalacağı yazılabilir; ancak saklı payı ihlal eden tasarruflar tenkise tabi olabilir. Platform ve cüzdan bilgisinin vasiyetnameye değil, ayrı güvenli bir kayda yazılması çoğu zaman daha uygundur.
Yurt dışındaki platformda hesap varsa ne yapılır?
Platformun kendi miras prosedürü ve ülke hukuku önem kazanır. Türkiye’de alınan mirasçılık belgesinin yurt dışında kabul edilmesi için ek onay veya çeviri gerekebilir.
İlgili sayfalar: kripto miras avukatı, kripto miras intikali ve Beykoz miras avukatı.
Özel anahtarı bilinmeyen cüzdana erişilebilir mi?
Kendi kendine saklanan cüzdanlarda anahtar veya kurtarma ifadesi olmadan erişim teknik olarak mümkün olmayabilir. Bu durum hukuki hak sahipliğini değil, fiilen ulaşabilmeyi etkiler.
Mirasçılardan biri tek başına işlem yapabilir mi?
Terekedeki varlıklar mirasçılar arasında paylaşılana kadar mirasçıların ortak elbirliği mülkiyetindedir. Tasarruf işlemleri bu nedenle diğer mirasçıların katılımını gerektirebilir.
Görüşmeler Kartal Cevizli Mahallesi’ndeki büroda önceden randevu ile yapılır; iletişim: 0534 636 19 19.
