Bağcılar’da Kripto Yatırımına Yönlendirme ve Dolandırıcılık Şüphesi
Nüfus yoğunluğu yüksek, esnaf ve küçük işletme kültürü güçlü olan Bağcılar’da kripto varlıkla ilgili uyuşmazlıklar sıklıkla sosyal medya ve mesajlaşma uygulamaları üzerinden gelen yatırım tekliflerine dayanabilir. Güneşli çevresindeki iş merkezlerinde çalışanlar ve mahalle esnafı, tanıdık bir hesaptan geldiği izlenimi veren mesajlarla yönlendirilebilir. Bu sayfa, böyle bir durumda ilk bakılacak hukuki noktaları, Av. Bilal Alyar’ın dosya incelemesinde izlediği sırayla anlatır.
Yönlendirmenin tipik biçimi
Olay çoğu zaman küçük bir tutarla başlar. Kişi bir uygulamaya kaydolur, kısa sürede kâr gösteren bir ekran görür ve daha fazla yatırım yapmaya teşvik edilir. Para çekme talebinde ise vergi, teminat ya da komisyon adı altında yeni ödeme istenir. Bu kalıp, hukukta çoğunlukla dolandırıcılık olarak değerlendirilir; kullanılan araç bilişim sistemi veya banka hesabı olduğunda ise Türk Ceza Kanunu’nun 158. maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi gündeme gelir. Bu bentte öngörülen hapis cezasının alt sınırı dört yıldır ve görevli mahkeme asliye ceza mahkemesidir.
Kayıt ve delil düzeni
Sürecin ilk günlerinde alınacak kayıtlar, sonraki aşamalarda dosyanın temelini oluşturur. Uygulama içindeki bakiye ekranı, gönderilen her havalenin dekontu, sohbetteki konuşmalar ve telefon numaraları saklanmalıdır. Uygulamanın silinmesinden önce ekran kaydı alınması faydalıdır. Banka hesabı bilgileri alıcı adı, IBAN ve açıklama alanlarıyla birlikte not edilmelidir.
- Konuşmayı başlatan hesabın adı, numarası ve profil bağlantısı,
- Yönlendirilen uygulamanın adı ve indirme kaynağı,
- Her transferin tarihi ve saati,
- Geri ödeme veya çekim talebi için yapılan yazışmalar.
Yetki ve başvurunun yapılacağı yer
Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 12. maddesinin altıncı fıkrasına göre, bilişim sistemleri, banka veya kredi kurumları ya da kartları araç olarak kullanılmak suretiyle işlenen suçlarda, zarar gören kişinin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir. Bu düzenleme, soruşturma dosyasının her zaman faili ya da hesabı açılan bankayı barındıran yere gitmesini gerektirmediği anlamına gelir. Savcılık tarafından yerleşim yeri bakımından yetkisizlik kararı verilirse dosya yetkili başsavcılığa gönderilir.
Hesap tedbirleri ve sonraki adımlar
Suç duyurusu dilekçesinde alıcı hesapların bloke edilmesi talep edilir. CMK m.128/A uyarınca mali kurum, savcılığın talebi üzerine hesabı kırk sekiz saate kadar askıya alabilir; kalıcı el koyma ise yalnız hâkim kararıyla olur (m.128/9). Hesaptan paranın çoktan çekilmiş olması hâlinde bile hareketler incelenerek diğer hesaplara ulaşılabilir.
Savcılık kovuşturmaya yer olmadığına karar verirse, bu karara karşı tebliğden itibaren iki hafta içinde sulh ceza hâkimliğine itiraz edilebilir (CMK m.173). Dosya eksik soruşturulmuşsa itirazda hangi delillerin toplanmadığı açıkça gösterilmelidir.
Zararın hukuk yoluyla tahsili
Ceza mahkemesi tazminata hükmetmez. Zararın giderilmesi için hukuk mahkemesinde ayrı bir dava açılması gerekir. Haksız fiilden doğan davalarda yetkili mahkeme, fiilin işlendiği yer veya zarar görenin yerleşim yeridir (HMK m.16). Ceza yargılamasındaki kusur ve zarar belirlemesi hukuk hâkimini bağlamaz (TBK m.74); bu nedenle zarar miktarı ayrıca ispat edilmelidir.
Bağcılar için örnek akış
Metrobüs ve metro hattıyla her gün iş merkezlerine giden bir çalışanın, öğle arasında telefonuna gelen bir yatırım grubu davetiyle işlem yaptığını kabul edelim. Kurgu yalnızca anlatım amaçlıdır. İlk gün ekran kayıtları alınır, ikinci gün bankaya yazılı bildirim yapılır, üçüncü gün suç duyurusu hazırlanır. Dilekçede olay özeti, transfer tablosu ve beklenen tedbir talebi birlikte sunulur.
Banka ve platform bildirimleri
Paranın gönderildiği bankaya, olayın ayrıntılarını içeren yazılı bir bildirim yapılması çoğu dosyada yararlıdır. Dilekçede hesabın alıcısı, transfer tarihi ve tutarı ile dolandırıcılık şüphesi açıkça belirtilir. Banka bu bildirimle işlemi kayıt altına alır ve savcılığın talebine hızlı yanıt verebilir. Platform tarafında ise destek yazışmaları ve hesabın kapatıldığına dair bildirimler saklanır. Kapatılan ya da erişilemeyen uygulamalar, ilerideki incelemede dijital iz taleplerini zorlaştırabilir.
Savcılığa sunulacak dilekçenin içeriği
İyi hazırlanmış bir suç duyurusu dilekçesi; olayın kronolojisini, kullanılan telefon numaralarını ve hesap bilgilerini, kaybedilen toplam tutarı ve talep edilen tedbirleri içerir. Dilekçenin ekleri sıralı ve açıklamalı olmalı, her belgenin neyi gösterdiği belirtilmelidir. Aksi hâlde savcılık, belge yığını içinde olayın akışını yeniden kurmak zorunda kalır. Zarar gören kişi, dilekçede şikâyetçi olduğunu ve davaya katılma isteğini de bildirir.
Sık sorulan sorular
Bankaya mı yoksa savcılığa mı başvurmalıyım?
İkisi de gerekli olabilir. Banka yazılı bildirim, hesap hareketlerinin saklanmasını ve itiraz süreçlerini hızlandırır; asıl soruşturma ve tedbir ise savcılık nezdinde yürür.
Yönlendiren kişi tanıdığım biriyse durum değişir mi?
Mesaj, ele geçirilmiş bir hesaptan gelmiş olabilir. Yine de delilleri aynı biçimde saklamak ve hesabın sahibi ile mesajı gönderen kişinin aynı olup olmadığını araştırmak gerekir.
İzinsiz platforma erişim engeli istenebilir mi?
Kurul, izinsiz faaliyet gösteren platformlara erişimin engellenmesine karar verebilir (SPKn m.99/A). Kuruma bilgi vermek bu sürece katkı sağlayabilir.
MASAK’a başvurmak gerekir mi?
Şüpheli işlem bildirimi yükümlülere aittir (5549 m.4). Zarar gören kişinin başvuru adresi, suç duyurusu için Cumhuriyet başsavcılığıdır.
İlgili sayfalar: kripto dolandırıcılığı, kripto borsası şikâyet süreci, Bağcılar bilişim avukatı.
Görüşmeler Kartal Cevizli Mahallesi’ndeki büroda önceden randevu ile yapılır; iletişim: 0534 636 19 19.