Ataşehir’de Nafaka, Mal Rejimi ve Boşanma Uyuşmazlıkları
Ataşehir, iş merkezleri ve İstanbul Finans Merkezi projesinin bulunduğu bir ilçedir. Ataşehir’de yaşayan çiftlerin birçoğu ücretli çalışan, yönetici ya da bir şirketin ortağı olabildiğinden aile davalarında gelirin ve malvarlığının tespiti öne çıkar. Nafakanın miktarı, katılma alacağının hesabı ve şirket hissesinin tasfiyedeki yeri bu dosyaların başlıca tartışma konularıdır. Bu sayfada Ataşehir’de aile hukuku uyuşmazlığı yaşayan kişiler için süreç ve mevzuat dayanakları özetlenmektedir. Dosyalarda vekil olarak Av. Bilal Alyar görev alır.
Gelir Tespiti ve Nafaka
Boşanma davası sürerken hâkim, eşin ve çocukların geçimi için tedbir nafakasına karar verebilir (TMK m.169). Kararla birlikte, boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek ve kusuru diğerinden ağır olmayan eş lehine yoksulluk nafakası, ayrıca velayet kendisine verilmeyen ebeveyn aleyhine çocuk için iştirak nafakası takdir edilir (TMK m.175, 182). Ücret dışında prim, kira geliri, temettü ya da ortaklık payı gibi gelirler varsa bunların delille ortaya konması gerekir.
- Bordro, SGK hizmet dökümü ve banka hareketleri gelirin başlıca delilleridir.
- Şirket ortaklığı bulunan eşin payı, ticaret sicili kayıtları ve ortaklar kurulu kararlarıyla belirlenir.
- Mahkeme gerektiğinde ilgili kurumlara müzekkere yazarak kayıtları getirtir.
Nafaka sonradan değişen koşullara göre artırılabilir, azaltılabilir veya kaldırılabilir; alacaklının yeniden evlenmesi hâlinde nafaka kendiliğinden sona erer (TMK m.176). Ödenmeyen nafaka için ilamlı icra takibi yapılabilir ve borçlu hakkında İİK m.344 kapsamında tazyik hapsi talep edilebilir.
Şirket Payı ve Katılma Alacağı
Yasal rejim olan edinilmiş mallara katılma rejiminde, evlilik içinde kazanılan ücret ve emek geliriyle edinilen mallar edinilmiş mal sayılır (TMK m.202, 219). Evlilik süresince kurulan ya da büyütülen bir şirketin payı bu kapsamda değerlendirilebilir. Tasfiyede, borçlar düşüldükten sonra kalan artık değerin yarısı diğer eşe aittir (TMK m.236). Şirket payının değerinin belirlenmesi teknik bir konudur ve çoğunlukla bilirkişi incelemesi gerektirir (HMK m.266, 282). Bilirkişi raporu hâkimi bağlamaz.
Katılma alacağı davasının zamanaşımı on yıldır (TBK m.146). Alacağın tahsilini güvence altına almak için dava sırasında ihtiyati tedbir veya ihtiyati haciz talebinde bulunulabilir.
Anlaşmalı Boşanma Protokolünde Bulunması Gerekenler
Evlilik en az bir yıl sürmüşse eşler boşanmanın sonuçlarında anlaştıklarında anlaşmalı boşanma yoluna gidebilir (TMK m.166/3). Hâkim tarafları duruşmada bizzat dinler; iradelerinin serbest olduğuna kanaat getirirse protokolü onaylar. Çocukla ilgili hükümlerde hâkim çocuğun yararını esas alır ve protokolün bu kısmı ona bağlı değildir.
- Velayet ve kişisel ilişkinin gün, saat ve tatil düzeni.
- İştirak ve varsa yoksulluk nafakasının miktarı ile artış şartı.
- Maddi ve manevi tazminat talepleri veya bunlardan karşılıklı feragat.
- Mal rejimi alacağı, aile konutunun akıbeti ve ortak borçların paylaşımı.
- Şirket payı ve ticari ilişkiler bakımından yapılacak düzenleme.
Protokolün eksik ya da belirsiz kalan maddeleri, boşanma kesinleştikten sonra ayrı uyuşmazlık doğurabilir. Boşanmadan doğan dava hakları, kararın kesinleşmesinden itibaren bir yıl içinde kullanılmalıdır (TMK m.178).
Yetki ve Usul
Boşanma davası, eşlerden birinin yerleşim yerindeki veya son altı aydır birlikte oturdukları yerdeki aile mahkemesinde açılır (TMK m.168). Ataşehir’de oturan taraflar bakımından hangi adliyenin yetkili olduğu, dilekçe verilmeden önce adliyenin yargı çevresine göre teyit edilmelidir. Dava dilekçesine cevap süresi iki haftadır (HMK m.127); hüküm tebliğinden itibaren iki hafta içinde istinaf başvurusu yapılabilir (HMK m.345).
Çalışan Ebeveynlerde Çocuğun Günlük Düzeni
İki ebeveynin de tam zamanlı çalıştığı ailelerde velayet ve kişisel ilişki düzenlenirken çalışma saatleri, okul servis güzergâhı ve bakım desteğinin kimden geleceği açıkça sorulur. Mahkeme, ebeveynin çocukla ilgilenme imkânını ve çocuğun alışık olduğu düzeni korumayı gözetir. İş seyahatleri sık olan ebeveynin bu durumu gizlemesi yerine, çocuk için somut bir bakım planı sunması dava açısından daha tutarlı bir yaklaşımdır. Dava sürerken çocuğun okulu ve ikametgâhı mümkün olduğunca değiştirilmemelidir; aksi durum geçici önlem talebine konu olabilir (TMK m.169).
Evlilik birliği devam ederken de eşlerden biri diğerine karşı nafaka istemek zorunda kalabilir. Ortak yaşam sürerken geçimden kaçınma halinde TMK m.197’ye göre hâkimden tedbir istenebilir; bu yol boşanma kararından önce kullanılabilen ayrı bir seçenektir.
Sıkça Sorulan Sorular
Eşimin ortağı olduğu şirketteki payı boşanmada paylaşılır mı?
Pay evlilik içinde edinilmişse edinilmiş mal sayılabilir. Payın kendisi doğrudan bölünmez; tasfiyede değeri hesaplanır ve artık değerin yarısı üzerinden katılma alacağı doğar. Mirasla ya da bağışla gelen paylar kişisel maldır.
Yüksek gelirli eşe nafaka ödenir mi?
Yoksulluk nafakası yoksulluğa düşecek eş için söz konusudur. Tarafların ekonomik durumu, kusur ve hakkaniyet birlikte değerlendirilir; gelir düzeyi tek başına sonucu belirlemez.
Aile konutu eşimin adına kayıtlı. Satışı engellenebilir mi?
Aile konutu üzerinde malik olmayan eşin rızası aranır ve bu durum tapuya şerh edilebilir (TMK m.194). Şerh için tapu müdürlüğüne ya da mahkemeye başvurulabilir.
Yurt dışında da hesabı olan eşin malvarlığı nasıl araştırılır?
Yurt dışındaki varlıklar için mahkeme, uluslararası adli yardım yoluyla bilgi talep edebilir; bu yol zaman alır. Delil olarak sunulabilecek hesap özetleri ve yazışmaların saklanması sürecin seyrini kolaylaştırır.
Görüşmeler Kartal Cevizli Mahallesi’ndeki büroda önceden randevu ile yapılır; iletişim: 0534 636 19 19.