30 Saniyede Özet
TMK m.499, sağ kalan eşin mirastaki payını düzenler. Eşin payı, birlikte mirasçı olduğu zümreye göre değişir: altsoy (çocuklar) ile birlikteyse mirasın 1/4’ü, ana-baba zümresi ile birlikteyse mirasın yarısı, büyükanne-büyükbaba zümresi ile birlikteyse mirasın 3/4’ü, bunlar da yoksa mirasın tamamı eşe kalır. Sağ kalan eşin mirasçılığı, evlilik süresine bakılmaksızın (evlilik sadece birkaç gün sürmüş olsa dahi) doğar.
Sağ Kalan Eşin Payı Nasıl Hesaplanır?
TMK m.499’a göre miras payı şöyle belirlenir:
- Mirasbırakanın altsoyu (çocuk/torun) ile birlikte mirasçı olursa: mirasın 1/4’ü
- Mirasbırakanın ana ve baba zümresi ile birlikte mirasçı olursa: mirasın yarısı
- Mirasbırakanın büyükanne/büyükbabaları ve onların çocukları ile birlikte mirasçı olursa: mirasın 3/4’ü
- Bunların hiçbiri yoksa: mirasın tamamı eşe kalır
Bu paylaştırma yapılmadan önce, evlilikte mal rejiminin tasfiyesi (genellikle edinilmiş mallara katılma rejimi kapsamında katılma alacağı) ayrıca hesaplanır — miras payı, mal rejimi tasfiyesinden SONRA kalan tereke üzerinden belirlenir.
Güncel Yargıtay Kararı: Kısa Süreli Evlilik Mirasçılığı Etkiler mi?
Yargıtay 7. Hukuk Dairesi’nin 12.12.2025 tarihli, E.2025/1561 K.2025/5369 sayılı kararında, davacı murisle yalnızca 56 gün evli kalmış, murisin ölümü üzerine düzenlenen mirasçılık belgesinde eş olarak yer almamıştır. Mahkeme, evliliğin nüfus kayıtlarına usulüne uygun tescil edildiğini ve murisin ölümünden önce açılmış bir butlan (evliliğin geçersizliği) davası bulunmadığını tespit ederek, TMK m.499 uyarınca sağ kalan eşin mirasçı sayılması gerektiğine ve mirasçılık belgesinin bu eşi kapsayacak şekilde düzeltilmesine karar vermiştir. Karşı tarafın “evlilik çok kısa sürdü, murisin sağlığı yerinde değildi” itirazları, ölüm öncesi açılmış bir butlan davası olmadığı için dikkate alınmamıştır. Karar, evlilik süresinin ne kadar kısa olursa olsun, geçerli bir evlilik varken mirasçılık hakkının doğduğunu göstermektedir.
Miras payınız veya mirasçılık belgesi itirazınız için ön değerlendirme isterseniz WhatsApp’tan yazabilirsiniz.
Yargıtay Kararı: Altsoyla Birlikte Mirasçılıkta Eşin Payı Dörtte Birdir
Yargıtay 14. Hukuk Dairesi, E.2016/2318 K.2016/4329 sayılı, 11.04.2016 tarihli kararında (oy birliği, bozma) mirasçılık belgesi düzenlenirken TMK m.495 uyarınca birinci zümre mirasçının altsoy olduğunu ve çocukların eşit pay aldığını, TMK m.499 uyarınca sağ kalan eşin altsoyla birlikte mirasçı olması hâlinde mirasın dörtte birinin eşe kalacağını hatırlatmıştır. Somut olayda muris eşi hayattayken vefat ettiğinden mirasın dörtte biri sağ kalan eşe, kalan dörtte üçü ise farklı evliliklerden olan çocuklara eşit olarak paylaştırılmalı; eşin muristen sonra ölmesi hâlinde ona düşen dörtte bir pay kendi çocuklarına eşit geçmelidir. Miras ölümle açıldığından (TMK m.575) payların ölüm tarihindeki mirasçılara göre belirlenmesi gerektiği vurgulanarak, bu ilkeleri gözetmeyen mirasçılık belgesi bozulmuştur.
Sıkça Sorulan Sorular
Eşin miras payı çocuklarla paylaşılınca ne kadardır?
Mirasın 1/4’ü eşe, kalan 3/4’ü çocuklar arasında eşit paylaştırılır.
Çocuk yoksa eşin payı ne kadar olur?
Mirasbırakanın ana-babası hayattaysa mirasın yarısı eşe kalır; ana-baba da yoksa ve yalnızca büyükanne/büyükbaba zümresi varsa pay 3/4’e çıkar; hiç akraba yoksa mirasın tamamı eşe kalır.
Kısa süreli evlilikte eş mirasçı olur mu?
Evet — Yargıtay’a göre evliliğin süresi mirasçılık hakkını etkilemez, önemli olan ölüm anında geçerli bir evliliğin var olmasıdır.
Mirasçılık belgesinde eş unutulursa ne yapılır?
Mirasçılık belgesinin iptali ve eşi de kapsayan yeni bir mirasçılık belgesi düzenlenmesi için dava açılabilir.
Miras payı hesabından önce mal rejimi tasfiyesi yapılır mı?
Evet, önce evlilikteki mal rejimi (genellikle edinilmiş mallara katılma) tasfiye edilir; TMK m.499’daki pay, bu tasfiyeden sonra kalan tereke üzerinden hesaplanır.