İflas Erteleme Kurumu Kaldırılmıştır: Güncel Çözüm Konkordatodur
Mali durumu bozulan, borçlarını zamanında ödeyemeyen şirketler için “iflas erteleme” kavramı hâlâ sıkça araştırılmaktadır. Ancak bu konuda araştırma yapan şirket sahiplerinin bilmesi gereken önemli bir husus var: iflas erteleme kurumu, Türk hukukunda artık yürürlükte değildir. 2018 yılında yapılan mevzuat değişikliğiyle iflas erteleme kurumu kaldırılmış, mali sıkıntı içindeki şirketler için asıl çözüm yolu olarak konkordato güçlendirilerek yeniden düzenlenmiştir. Ben Avukat Bilal Alyar; bu değişikliği bilmeden “iflas erteleme” başvurusu hazırlığına giren şirketlerin zaman kaybettiğini ve yanlış beklentiye girdiğini görüyorum; bu nedenle bu rehberde hem gerçek durumu netleştiriyor hem de güncel çözüm olan konkordato sürecini baştan sona anlatıyorum.
Konkordatoya ilişkin düzenlemeler 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu‘nda yer almaktadır. Ofisimiz İstanbul merkezli olup İstanbul, Marmara Bölgesi ve Türkiye genelinde mali sıkıntı içindeki şirketlere konkordato ve borç yapılandırma süreçlerinde hukuki destek vermektedir.
Eski Kararlarınızda veya Sözleşmelerinizde “İflas Erteleme” İbaresi Geçiyorsa
Bazı eski sözleşme, ihtarname veya danışmanlık notlarında hâlâ “iflas erteleme” ibaresine rastlanabilir. Bu tür belgelerdeki referanslar artık güncel mevzuatı yansıtmamaktadır ve yeni bir başvuru sürecinde dayanak oluşturamaz. Şirketinizin daha önce hazırlanmış belgelerinde bu ibareyle karşılaşıyorsanız, güncel hukuki durumu netleştirmek için belgelerinizin güncellenmesi önerilir.
İflas Erteleme Neden Kaldırıldı?
İflas erteleme kurumu, uygulamada sıkça kötüye kullanılması ve alacaklıların haklarını uzun süre bekletmesi nedeniyle eleştirilere maruz kalmıştı. Kanun koyucu, bu sorunları gidermek amacıyla iflas ertelemeyi tamamen kaldırarak, alacaklı ve borçlu menfaatlerini daha dengeli koruyan, mahkeme denetiminde yürütülen konkordato kurumunu güçlendirmiştir. Bugün itibarıyla, mali durumu bozulan bir şirketin başvurabileceği yasal çözüm yolu konkordatodur; internette veya eski kaynaklarda hâlâ karşılaşabileceğiniz “iflas erteleme” bilgileri güncelliğini yitirmiştir.
Konkordato Nedir?
Konkordato; borçlarını vadesinde ödeyemeyen veya ödeyememe tehlikesi altında bulunan bir borçlunun, alacaklılarının belirli bir çoğunluğuyla anlaşarak borçlarını yeniden yapılandırmasını ve bu anlaşmanın mahkeme onayıyla bağlayıcı hâle gelmesini sağlayan bir hukuki süreçtir. Konkordato, borçluya faaliyetlerine devam etme imkânı tanırken, alacaklıların da alacaklarını daha düzenli ve öngörülebilir şekilde tahsil etmesini amaçlar. Bu yönüyle konkordato, hem borçlunun ekonomik varlığını sürdürmesine hem de alacaklıların tamamen karşılıksız kalmasının önüne geçilmesine hizmet eden dengeleyici bir kurumdur.
Neden Bir Konkordato/İcra-İflas Avukatıyla Çalışmalısınız?
- Şirketinizin durumuna en uygun çözümün (konkordato, yeniden yapılandırma, tasfiye) doğru belirlenmesini sağlar,
- Konkordato ön projesinin ve mali tablo/raporların usulüne uygun hazırlanmasına yardımcı olur,
- Geçici ve kesin mühlet süreçlerinde şirketin haklarının korunmasını temin eder,
- Alacaklılarla müzakere sürecinin etkin yönetilmesini sağlar,
- Konkordato başarısız olursa izlenecek alternatif yolların (iflas dâhil) önceden değerlendirilmesine yardımcı olur.
Konkordato Sürecinde Sık Karşılaşılan Hukuki Sorunlar
Konkordato Süreci Şirket Yöneticileri İçin Neden Önemlidir?
Şirket yöneticilerinin, mali durumun kötüleştiğini fark ettikleri anda harekete geçmesi, konkordato başvurusunun başarı şansını doğrudan etkiler. Geç kalınan başvurularda, şirketin nakit akışı ve alacaklılara sunulabilecek gerçekçi ödeme planı seçenekleri daralabilir. Bu nedenle mali göstergelerin düzenli takip edilmesi ve erken uyarı sinyallerinde hukuki danışmanlık alınması önemle tavsiye edilir.
Konkordatoya Kimler Başvurabilir?
Konkordatoya, borçlarını vadesinde ödeyemeyen veya yakın gelecekte ödeyemeyecek duruma düşme tehlikesiyle karşı karşıya olan gerçek ve tüzel kişi tacirler başvurabilir. Adi (tacir olmayan) borçlular için de kanunda konkordatoya başvuru imkânı düzenlenmiştir. Başvuru hakkının kimde bulunduğu ve hangi şartların arandığı, somut duruma göre değerlendirilmesi gereken bir konudur.
Konkordato Talebinin Hazırlanması
Konkordato başvurusu, borçlunun mali durumunu, borç yapısını ve önerdiği ödeme planını ortaya koyan kapsamlı bir konkordato ön projesiyle birlikte mahkemeye sunulur. Bu projenin gerçekçi ve alacaklıları ikna edici biçimde hazırlanması, sürecin başarısı açısından kritik önem taşır.
Geçici ve Kesin Mühlet Süreci
Mahkeme, başvuruyu uygun bulursa borçluya geçici mühlet verir; bu süre içinde borçlu aleyhine yeni icra takibi yapılamaz ve mevcut takipler durur. Geçici mühlet sonrasında şartların oluşması hâlinde kesin mühlete geçilir. Bu süreçte bir konkordato komiseri atanarak borçlunun faaliyetleri denetim altında tutulur.
Alacaklılarla Müzakere ve Oylama
Konkordato projesinin kabul edilebilmesi için kanunda öngörülen çoğunlukta alacaklının onayı gerekir. Bu aşamada alacaklılarla etkili iletişim kurulması ve projenin gerçekçi biçimde sunulması, onay sürecinin başarısını doğrudan etkiler.
Konkordatonun Tasdiki ve Sonrası
Alacaklı çoğunluğunun onayladığı proje, mahkeme tarafından incelenerek tasdik edilir. Tasdik edilen konkordato, tüm alacaklılar için bağlayıcı hâle gelir. Borçlunun tasdik edilen plana uymaması, konkordatonun feshi ve iflasın gündeme gelmesi sonucunu doğurabilir.
Konkordato Başarısız Olursa Ne Olur?
Konkordato talebinin reddedilmesi veya sürecin başarısız olması hâlinde, şartların oluşması durumunda borçlunun iflasına karar verilebilir. Bu nedenle konkordato başvurusu öncesinde, sürecin olası tüm sonuçlarının bir avukatla birlikte değerlendirilmesi önemlidir.
Konkordato Süreci: Adım Adım
- Mali durumun analizi: Şirketin borç yapısı, nakit akışı ve varlıkları incelenir.
- Konkordato ön projesinin hazırlanması: Alacaklılara sunulacak ödeme planı ve gerekçeleri ortaya konur.
- Mahkemeye başvuru: Yetkili ticaret mahkemesine konkordato talebiyle başvurulur.
- Geçici/kesin mühlet: Mahkeme, şartlar oluşursa geçici ve ardından kesin mühlet verir; komiser atanır.
- Alacaklı toplantısı ve oylama: Proje, alacaklıların onayına sunulur.
- Tasdik kararı: Mahkeme, onaylanan projeyi inceleyerek tasdik eder ve proje bağlayıcı hâle gelir.
Konkordato Başvurusunda Hazırlanması Gereken Belgeler
- Güncel mali tablolar ve borç/alacak listesi,
- Konkordato ön projesi ve ödeme planı,
- Şirketin faaliyetine devam edebilme kapasitesini gösteren belgeler,
- Varsa teminat gösterilebilecek varlıkların dökümü,
- Bağımsız denetim/inceleme raporları (gerekiyorsa).
Adi Konkordato ile İflas İçi Konkordato Arasındaki Fark
Konkordato, borçlunun henüz iflas etmediği aşamada başvurduğu adi konkordato şeklinde olabileceği gibi, borçlu iflas etmiş olsa dahi masa alacaklılarının onayıyla gündeme gelebilecek iflas içi konkordato şeklinde de karşımıza çıkabilir. Adi konkordato, borçlunun faaliyetine devam ederek borçlarını yapılandırmasını amaçlarken; iflas içi konkordato, iflas eden şirketin tasfiye sürecinden kurtularak faaliyetine devam edebilmesine imkân tanıyabilir. Şirketinizin bulunduğu aşamaya göre hangi konkordato türünün uygun olduğunun değerlendirilmesi gerekir.
Konkordato Komiserinin Rolü
Mahkeme tarafından atanan konkordato komiseri, süreç boyunca borçlunun faaliyetlerini denetler, alacaklılarla iletişimi koordine eder ve mahkemeye düzenli raporlar sunar. Komiserin onayı olmadan borçlunun önemli mal varlığı işlemleri yapması sınırlandırılabilir. Komiserle sağlıklı bir iş birliği kurulması, sürecin şeffaf ve güvenilir biçimde ilerlemesi açısından büyük önem taşır.
Konkordatonun Şirket İtibarına ve Ticari İlişkilere Etkisi
Konkordato başvurusu kamuya açık bir süreç olduğundan, şirketin tedarikçileri, müşterileri ve iş ortaklarıyla ilişkilerini de etkileyebilir. Bu nedenle sürecin şeffaf biçimde yönetilmesi ve paydaşlarla doğru iletişim kurulması, hem konkordatonun başarı ihtimalini artırır hem de şirketin ticari itibarının korunmasına katkı sağlar. Süreç öncesinde bir iletişim stratejisinin de hukuki danışmanlıkla birlikte planlanması önerilir.
Konkordato ile Diğer Yeniden Yapılandırma Yolları Arasındaki Fark
Konkordato, mahkeme denetiminde ve alacaklı çoğunluğunun onayına dayanan resmi bir süreçken; şirketler bazen alacaklılarıyla mahkeme dışı, tamamen özel müzakerelerle de borç yapılandırmasına gidebilir. Hangi yolun şirketinizin somut durumuna daha uygun olduğu; borç yapısı, alacaklı sayısı ve şirketin faaliyetine devam edebilme kapasitesi dikkate alınarak değerlendirilmelidir.
Konkordato Sürecinde Alacaklıların Hakları
Konkordato yalnızca borçluyu değil, alacaklıları da doğrudan ilgilendiren bir süreçtir. Alacaklılar, konkordato projesine itiraz etme, alacaklı toplantısında oy kullanma ve gerekli hâllerde komiserden bilgi talep etme hakkına sahiptir. Alacaklı olarak sürece dâhil olduğunuzda, projenin gerçekçiliğini ve şirketin gerçekten faaliyetine devam edebilme kapasitesini değerlendirmeniz, hem kendi alacağınızı hem de sürecin genel başarısını etkileyen bir husustur. Alacaklı hakları konusunda da hukuki destek almanız, sürecin sonunda alacağınızın en iyi şekilde korunmasını sağlayabilir.
Şahıs İşletmeleri ve Konkordato ile İflas Arasındaki Tercih
Konkordato kurumu yalnızca sermaye şirketlerine özgü değildir; kanunda öngörülen şartları taşıyan gerçek kişi tacirler de konkordatoya başvurabilir. Şirketin veya işletmenin durumuna ve stratejik hedeflere göre, konkordato yerine doğrudan iflas yolu da değerlendirilebilir; hangi yolun daha uygun olduğu somut verilerle birlikte incelenmelidir.
Konkordato Sürecinde Sık Yapılan Hatalar
- Başvuru öncesi mali tabloların yetersiz veya gerçekçi olmayan biçimde hazırlanması,
- Alacaklılarla erken ve şeffaf iletişim kurulmaması,
- Konkordato projesinin şirketin gerçek ödeme kapasitesini yansıtmaması,
- Komiserle iş birliğinin yeterince sağlanmaması,
- Sürecin hukuki ve mali boyutlarının ayrı ayrı uzmanlarca değerlendirilmemesi.
Bu hataların önlenmesi, hem konkordatonun tasdik edilme ihtimalini artırır hem de şirketin uzun vadeli toparlanmasına katkı sağlar.
Konkordato Dosyalarında İstanbul ve Marmara Bölgesi Uygulaması
İstanbul, Türkiye’nin en yoğun ticari faaliyet merkezi olması nedeniyle konkordato başvurularının da en sık yapıldığı illerin başında gelmektedir. Bu dosyalarda yetkili ticaret mahkemesi, şirketin merkezinin bulunduğu yere göre belirlenir. Ofisimiz İstanbul merkezli olarak Marmara Bölgesi ve Türkiye genelinde konkordato ve borç yapılandırma süreçlerinde hukuki destek vermektedir.
Sık Sorulan Sorular (SSS)
İflas ertelemesine hâlâ başvurabilir miyim?
Hayır, iflas erteleme kurumu 2018 yılından itibaren yürürlükte değildir. Mali sıkıntı içindeki şirketler için güncel çözüm yolu konkordatodur.
Konkordato başvurusu şirketimin faaliyetini durdurur mu?
Hayır, konkordato sürecinde şirket kural olarak faaliyetine devam eder; ancak komiser denetimi ve mahkemenin belirlediği sınırlamalara tabi olabilir.
Konkordato talebim reddedilirse ne olur?
Şartların oluşması hâlinde iflas süreci gündeme gelebilir. Bu nedenle başvuru öncesinde olası senaryoların değerlendirilmesi önemlidir.
Alacaklı olarak konkordato sürecinde haklarım nelerdir?
Alacaklılar, konkordato projesini oylama hakkına sahiptir ve sürecin çeşitli aşamalarında itiraz ve bilgi talep etme haklarını kullanabilir.
Konkordato süreci ne kadar sürer?
Süre; şirketin durumuna, alacaklı sayısına ve mahkemenin iş yüküne göre değişir. Kesin bir süre önceden verilemez.
Küçük ölçekli şirketler de konkordatoya başvurabilir mi?
Evet, konkordato kurumu şirket büyüklüğüne bakılmaksızın, kanunda öngörülen şartları taşıyan tüm borçlular için açıktır.
Konkordato sırasında yeni borçlanma yapılabilir mi?
Sürecin sağlıklı yürütülmesi için gerekli finansmanın nasıl sağlanacağı, komiser ve mahkeme denetiminde değerlendirilen bir husustur; bu konuda önceden hukuki destek alınması önemlidir.
Konkordato tasdik edildikten sonra alacaklılar bireysel takip başlatabilir mi?
Tasdik edilen konkordato tüm alacaklılar için bağlayıcı hâle geldiğinden, alacaklılar kural olarak konkordato şartlarına uymak zorundadır. Bu kuralın istisnaları ve borçlunun plana uymaması hâlindeki sonuçları somut olaya göre değerlendirilir.
Sonuç: Mali Sıkıntıda Doğru ve Güncel Çözüm
“İflas erteleme” artık Türk hukukunda mevcut olmayan bir kurumdur; mali sıkıntı içindeki şirketler için güncel ve etkili çözüm yolu konkordatodur. Sürecin zamanında ve doğru şekilde yönetilmesi, hem şirketin faaliyetine devam edebilmesi hem de alacaklıların haklarının korunması açısından belirleyicidir. Doğru bilgiyle ve doğru zamanlamayla atılan bir adım, şirketinizin geleceği açısından telafisi güç sonuçları önleyebilir.
Ben Avukat Bilal Alyar; İstanbul merkezli ofisimizle İstanbul, Marmara Bölgesi ve Türkiye genelinde konkordato ve borç yapılandırma süreçlerinde hukuki destek sunuyorum. “İflas erteleme” arayışıyla bize ulaşan şirket sahiplerine öncelikle güncel mevzuatı doğru şekilde anlatıyor, ardından şirketlerinin somut durumuna en uygun çözümü (konkordato, borç yeniden yapılandırması veya diğer alternatifler) birlikte belirliyoruz. Şirketinizin durumuna özel değerlendirme için iletişim sayfamızdan ulaşabilir, icra ve iflas hukuku alanındaki diğer hizmetlerimiz için icra ve iflas hukuku sayfamızı inceleyebilirsiniz.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş/vekâlet ilişkisi doğurmaz. Güncel mevzuat ve şirketinize özel durum için mutlaka ofisimizle iletişime geçin.