Üsküdar’da Kripto Varlıklar: Miras, Boşanma ve Platform Sorunları

Üsküdar; üniversiteleri, tarihî yerleşim dokusu, Altunizade ve Çamlıca çevresindeki konutlarıyla kuşaklar arası birikimin ve aile mallarının sıkça konuşulduğu bir ilçedir. Bu ortamda kripto varlıkların miras bırakılması, boşanmada paylaşılması veya birlikte kullanılan cüzdanlarda erişimin kaybedilmesi gibi sorunlar, klasik yatırım uyuşmazlıklarından farklı bir hukuki nitelik taşır. Bu sayfa, Üsküdar’da yaşayan ve kripto varlıklarla ilgili aile hukuku veya miras hukuku sorusu bulunan kişiler için genel bir yol haritası sunar. Av. Bilal Alyar, belgeler ve platform kayıtları üzerinden dosyayı inceler.

Miras Hukuku Boyutu

Kripto varlığın sahibi vefat ettiğinde, TMK m.599 uyarınca mirasçılar mirasbırakanın ölümüyle külliyen halef olurlar. Sorun, varlıklara erişimin teknik olarak mümkün olup olmamasıdır. Cüzdan anahtarı veya platform hesap bilgileri yoksa, mirasçı hukuken hak sahibi olsa da pratikte işlem yapamayabilir. Platform hesabı üzerinden saklanan varlıklarda ise platformun veraset belgesi ve diğer evrak talep etmesi beklenir. Mirasın paylaşılması sulh hukuk mahkemesinde istenir (TMK m.642; HMK m.4/1-b). Mirasın reddi gibi seçimlik haklar için süreler ayrıca takip edilmelidir.

Boşanma ve Mal Rejimi

Yasal mal rejimi olan edinilmiş mallara katılma rejiminde (TMK m.202), evlilik süresince edinilen mallar, artık değerin hesaplanmasında dikkate alınır; artık değerin yarısı üzerinden katılma alacağı doğar (TMK m.236). Evlilik içinde alınan kripto varlıklar edinilmiş mal sayılabilir, ancak hangi tarihte, hangi kaynakla edinildiği ispatlanmalıdır. Katılma alacağında zamanaşımı TBK m.146 uyarınca on yıldır; TMK m.178’deki bir yıllık süre bu alacağa uygulanmaz. Kripto varlıkların gerçek değerinin belirlenmesi, dava tarihi ve tasfiye tarihi bakımından bilirkişi incelemesini gerektirebilir.

Adliye ve Yetki Bilgisi

Adalet Bakanlığı’nın İstanbul Anadolu Adliyesi sayfasına göre adliye, Anadolu yakasındaki 14 ilçeyi kapsamaktadır; Üsküdar da bu çevrededir. Boşanma davalarında yetkili mahkeme TMK m.168’e göre eşlerden birinin yerleşim yeridir. Miras davalarında ise HMK m.11 uyarınca mirasbırakanın son yerleşim yeri mahkemesi kesin yetkilidir.

Sunulan Destek

• Vefat sonrası kripto varlık envanterinin çıkarılması için belge ve başvuru planı
• Mirasçılık belgesinin platforma sunulması ve cevap süreci
• Boşanma davasında kripto varlıkların mal rejimi tasfiyesine dâhil edilmesi
• Platform hesabına erişim kaybı ve hesap kurtarma yazışmaları
• Aile içinde yapılan kripto transferlerinin hukuki niteliğinin belirlenmesi

Bir Üsküdar Örneği (Kurgusal)

Bir kişi vefat etsin, geride eşi ve çocukları olsun. Aile, vefat edenin bir platformda hesabı olduğunu biliyor, ancak hesap bilgilerine ulaşamıyor olsun. İlk adım mirasçılık belgesinin alınması, ardından telefon ve e-posta kayıtları incelenerek hesabın hangi platformda olduğunun belirlenmesidir. Platformlar çoğu zaman yazılı başvuruda mirasçılık belgesi, kimlik ve vefat belgesi ister. Hesap bilgisi bulunamazsa, mirasçılar kuruluşlara toplu yazı göndererek varlıkların bulunup bulunmadığını sorabilir; cevap vermek zorunda olup olmadıkları, platformun hukuki statüsüne bağlıdır.

İzlenecek Yol

1. Mirasçılık belgesi temin edilir; vefat belgesi ve kimlik fotokopileri hazırlanır.
2. Cihazlar, e-posta kutuları ve banka dökümleri incelenerek hesapların kaynağı araştırılır.
3. Bulunan platforma yazılı başvuru yapılır; işlem tarihi ve bakiye bilgisi istenir.
4. Mirasın paylaşılması gerekiyorsa sulh hukuk mahkemesinde dava açılır veya mirasçılar anlaşırsa sözleşme yapılır.
5. Boşanma dosyasında kripto varlıklar, mal rejimi tasfiyesi talepleriyle birlikte dilekçede belirtilir.

Terekede Kripto Varlığın Tespiti

Mirasbırakanın kripto varlığı olup olmadığını anlamak çoğu zaman en zor aşamadır. Bilgisayar, telefon, e-posta kutusu ve banka hareketlerinde platformlara yapılan havaleler iz bırakır. Mirasçılar, bu izlerden hareketle ilgili platforma veraset ilamıyla başvurarak hesabın varlığını ve bakiyesini sorabilir; platformun bu bilgiyi verip vermeyeceği kendi iç kurallarına ve kanunlara bağlıdır.

Varlık kendi cüzdanında tutuluyorsa, erişim anahtarı olmadan işlem yapmak teknik olarak mümkün olmayabilir. Mirasçıların cihazları kurcalamadan, önce bir uzmandan destek alması veri kaybını önler.

Mirası reddetme süresi kanunda belirlenmiştir ve terekenin borca batık olabileceği düşünülüyorsa süre kaçırılmamalıdır. Kripto varlığın değerinin dalgalı olması, terekenin hesaplanmasında hangi tarihteki değerin esas alınacağı sorusunu da gündeme getirir; bu soru, bilirkişi incelemesinde ayrıca ele alınır.

Mal Rejimi Tasfiyesinde Değerlendirme

Boşanma sürecinde eşlerden birinin kripto varlıkları, edinildiği tarih ve kaynağa göre kişisel mal veya edinilmiş mal sayılabilir. Evlilik süresince kazanılan gelirlerle alınmış varlıklar çoğunlukla edinilmiş mal kapsamında incelenir. Varlığın dava tarihindeki değeri ve saklandığı platform ya da cüzdan bilgisi, tasfiye hesabının temelini oluşturur; bu bilgilere ulaşmak için ilgili platformdan mahkeme aracılığıyla bilgi istenebilir.

Sık Sorulan Sorular

Cüzdan anahtarını bilmiyorsak varlık sonsuza dek kaybolur mu?

Kendi kendine saklanan cüzdanlarda anahtar olmadan erişim çok güç olabilir. Platformda tutulan hesaplarda ise kuruluşun mirasçılık prosedürü uygulanır.

Boşanma davasında kripto varlıkları saklamak mümkün müdür?

Mal gizlenmesi, hukuka aykırı sonuçlar doğurabilir. Mahkeme, bilirkişi ve resmî kayıtlar aracılığıyla varlıkları araştırabilir.

Anne babam hayattayken bana kripto gönderdi; bu miras sayılır mı?

Bu, hibe niteliği taşıyabilir. Sağlararası bir devir söz konusu olduğundan, miras hukukundaki denkleştirme ve tenkis kuralları dosyada değerlendirilir.

Üsküdar’da boşanma davası hangi adliyede açılır?

Aile mahkemesi, eşlerden birinin yerleşim yeri adliyesinde açılır; Anadolu yakasındaki dosyalar için Anadolu Adliyesi bu çevrededir.

Görüşmeler Kartal Cevizli Mahallesi’ndeki büroda önceden randevu ile yapılır; iletişim: 0534 636 19 19.