Suç duyurusu (şikayet) dilekçesi örneği ve CMK 158 kapsamında başvuru için Suç Duyurusu Dilekçe Örneği sayfamızı inceleyebilirsiniz.
Bilgilendirme: Bu sayfada yer alan dilekçe örneği genel bir şablon niteliğindedir; her somut olayın koşulları farklıdır. Hak kaybı yaşamamak için dilekçenizi uzman bir avukatla birlikte hazırlamanız önerilir. Bu içerik herhangi bir taahhüt ya da hukuki sonuç garantisi içermez; yalnızca bilgilendirme amaçlıdır.
İçindekiler
- Suç Duyurusu Nedir? Şikâyet ile Farkı
- Hukuki Dayanak ve Mevzuat
- Dilekçe Örneği (Şablon Metin)
- Dilekçede Bulunması Gereken Unsurlar
- İlgili Yargıtay Kararları
- Sıkça Sorulan Sorular
- Hukuki Uyarılar ve Kullanım Notları
Suç Duyurusu Nedir? Şikâyet ile Farkı
Suç duyurusu (ihbar), bir suçun işlendiğini öğrenen herkesin durumu yetkili makamlara bildirmesidir. Şikâyetten temel farkı, takibi şikâyete bağlı olmayan suçlarda herkes tarafından yapılabilmesi ve kural olarak süreye tabi olmamasıdır.
Şikâyet ise yalnızca suçtan zarar gören veya mağdur tarafından, takibi şikâyete bağlı suçlarda yapılır ve altı aylık hak düşürücü süreye tabidir. Cumhuriyet başsavcılığı, ihbar veya şikâyet üzerine soruşturmayı başlatır (CMK m.158).
Hukuki Dayanak ve Mevzuat
Suç duyurusunun yasal çerçevesi Ceza Muhakemesi Kanunu’nda düzenlenmiştir:
- CMK m.158 – İhbar ve şikâyetin yapılacağı makamlar.
- CMK m.160 – Savcının soruşturma başlatma yükümlülüğü.
- TCK m.73 – Şikâyete bağlı suçlarda altı aylık süre.
- TCK m.279 – Kamu görevlilerinin ihbar yükümlülüğü.
İhbar ve şikâyet; yazılı dilekçeyle veya tutanağa geçirilmek üzere sözlü olarak yapılabilir. Yetkisiz makama yapılan başvurular da ilgili savcılığa gönderilir.
Dilekçe Örneği (Şablon Metin)
Aşağıdaki şablon, somut olayın koşullarına göre uyarlanmak zorundadır. Köşeli parantez içindeki […] kısımları doldurulmalı, gereksiz paragraflar çıkarılmalıdır.
[İLGİLİ İLÇE/İL] CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞINA ŞİKÂYETÇİ / MÜŞTEKİ : [Ad Soyad, T.C. Kimlik No, adres, telefon] VEKİLİ : [Avukat bilgisi, varsa] ŞÜPHELİ : [Ad Soyad / Bilinmiyor ise "Tespit edilecek"] SUÇ : [Örn. Nitelikli Dolandırıcılık (TCK m.158/1-f), Bilişim Sistemleri Aracılığıyla İşlenen Dolandırıcılık] SUÇ TARİHİ : [GG/AA/YYYY] SUÇ YERİ : [Olayın gerçekleştiği yer] KONU : Yukarıda kimlik bilgileri yazılı şüpheli/şüpheliler hakkında soruşturma başlatılması ve haklarında kamu davası açılması talebimden ibarettir. AÇIKLAMALAR : 1- [Olayın ne zaman, nerede ve nasıl başladığı kronolojik olarak açıklanır.] 2- [Şüphelinin eylemi, hangi vasıtaları kullandığı, hangi beyanlarda bulunduğu somut biçimde anlatılır.] 3- [Uğranılan zarar (maddi/manevi) miktarı, varsa belgeleriyle birlikte açıklanır.] 4- [Olayın TCK kapsamında hangi suç tipine girdiği değerlendirilir; ilgili kanun maddeleri belirtilir.] 5- [Delil ve tanık bilgileri sıralanır.] HUKUKİ DELİLLER : Banka dekontu, WhatsApp/SMS yazışmaları, IP kayıtları, kamera görüntüleri, tanık beyanları, [diğer]. HUKUKİ SEBEPLER : 5271 sayılı CMK, 5237 sayılı TCK ve ilgili sair mevzuat. SONUÇ VE İSTEM : Yukarıda arz ve izah edilen nedenlerle; - Şüpheli/şüpheliler hakkında ivedilikle soruşturma başlatılmasını, - Delillerin karartılmaması için gerekli tedbirlerin alınmasını, - Soruşturma sonunda kamu davası açılmasına karar verilmesini, saygılarımla arz ve talep ederim. [Tarih] ŞİKÂYETÇİ / VEKİLİ [Ad Soyad — İmza] EKLER : 1- Banka dekontu örnekleri 2- Yazışma görselleri (ekran görüntüleri) 3- Kimlik fotokopisi 4- [Diğer deliller]
Dilekçede Bulunması Gereken Unsurlar
Etkili bir suç duyurusu dilekçesinde aşağıdaki unsurlar yer almalıdır:
- Başvurulan Cumhuriyet başsavcılığı,
- İhbar/şikâyet edenin kimlik ve iletişim bilgileri,
- Varsa şüphelinin kimliği veya ona ulaştıracak bilgiler,
- Olayın tarih, yer ve gelişimini içeren somut anlatım,
- Suç oluşturduğu düşünülen fiilin açıklanması,
- Deliller (tanık, belge, kayıt) ve toplanması istenenler,
- Açık talep: soruşturma başlatılması ve kamu davası açılması.
İlgili Yargıtay Kararları
Bu konuda uygulamadaki genel kabul, dilekçenin hangi yönlerinin güçlendirilmesi gerektiğini gösterir. Aşağıda konuyla ilgili emsal niteliğindeki kararların derlemesi yer almaktadır:
Yargıtay (Kapatılan) 15. Ceza Dairesi, E.2017/38311 K.2021/7257, 22.06.2021
Sanığın internet ilan sitesi üzerinden cep telefonu satışı vaadiyle müştekilerden banka hesabına para yatırmalarını sağlayıp malı göndermemesi olayında Yargıtay, eylemi “bilişim sistemlerinin araç olarak kullanılması suretiyle dolandırıcılık” (TCK m.158/1-f) kapsamında değerlendirmiş ve mahkûmiyet hükmünü (ceza miktarındaki kazanılmış hak hatasını düzelterek) onamıştır. Karar, sahte ilan ve ön ödeme yoluyla işlenen bilişim dolandırıcılığında TCK m.158/1-f’nin uygulama alanını somutlaştırması bakımından emsal niteliğindedir.
Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E.2023/5540 K.2024/11183, 07.10.2024
Yargıtay, kovuşturmaya yer olmadığına dair (KYOK) karara yapılan itirazın Sulh Ceza Hâkimliğince reddedilmesi hâlinde bu kararın kesin olduğunu; buna karşılık KYOK’tan sonra “yeni delil” elde edildiği iddiasıyla yapılan başvurunun CMK m.172/2 kapsamında ayrı bir kurum olduğunu ve önce Cumhuriyet savcısınca değerlendirilmesi gerektiğini belirtmiştir. Bu talebin Sulh Ceza Hâkimliğince reddi, itiraz üzerine verilmiş bir karar değil “talep üzerine tesis edilmiş yeni bir hâkimlik kararı” olduğundan CMK m.267 uyarınca itiraz yoluna tabidir; incelemenin daha önce itirazı karara bağlayan aynı hâkimlik tarafından yapılması da şart değildir. Karar, KYOK’un kesin hüküm doğurmadığını ancak yeni delil ve hâkimlik kararı şartlarının birer kovuşturma şartı olduğunu açıkça ortaya koymaktadır.
Sıkça Sorulan Sorular
Suç duyurusu için süre var mıdır?
İhbar niteliğindeki suç duyurusu kural olarak süreye tabi değildir; dava zamanaşımı süresi içinde her zaman yapılabilir. Ancak takibi şikâyete bağlı suçlarda, fiilin ve failin öğrenilmesinden itibaren altı ay içinde şikâyet edilmesi gerekir (TCK m.73).
Suç duyurusu nereye yapılır?
Suç duyurusu, Cumhuriyet başsavcılığına yapılır. Kolluk birimleri (polis, jandarma), valilik veya kaymakamlıklara yapılan başvurular da ilgili savcılığa iletilir (CMK m.158). Yurt dışında ise konsolosluklara başvurulabilir.
Şüphelinin kimliği bilinmiyorsa ne yazılır?
Şüphelinin kimliği bilinmiyorsa dilekçede “fail/failler hakkında” ifadesi kullanılır ve faile ulaşmayı sağlayacak bilgiler (telefon, IBAN, kamera kaydı, kullanıcı adı vb.) belirtilir. Savcılık, kimlik tespitini soruşturma kapsamında yapar.
Suç duyurusundan sonra ne olur?
Savcılık, başvuru üzerine soruşturma başlatır; delilleri toplar ve şüpheliyi ifadeye çağırabilir. Soruşturma sonunda ya iddianame düzenlenerek kamu davası açılır ya da kovuşturmaya yer olmadığına (KYOK) karar verilir. KYOK’a karşı itiraz hakkınız bulunur.
Hukuki Uyarılar ve Kullanım Notları
Bu sayfadaki suç duyurusu dilekçesi örneği genel bilgilendirme amaçlı bir şablondur ve somut olayınıza göre uyarlanmalıdır. Asılsız ihbarın da hukuki sorumluluk doğurabileceği (iftira suçu) unutulmamalıdır.
İçerik, Türkiye Barolar Birliği Reklam Yasağı Yönetmeliği kapsamında bilgilendirme niteliğinde olup sonuç taahhüdü içermez. Özellikle şikâyete bağlı suçlarda süre kaybını önlemek için dilekçenizi bir avukatla birlikte hazırlamanız önerilir.
