İstinaf dilekçesi örneği ve Bölge Adliye Mahkemesi başvuru usulü (CMK 273, HMK 341) için İstinaf Dilekçesi Örneği sayfamızı inceleyebilirsiniz.
Bilgilendirme: Bu sayfada yer alan dilekçe örneği genel bir şablon niteliğindedir; her somut olayın koşulları farklıdır. Hak kaybı yaşamamak için dilekçenizi uzman bir avukatla birlikte hazırlamanız önerilir. Bu içerik herhangi bir taahhüt ya da hukuki sonuç garantisi içermez; yalnızca bilgilendirme amaçlıdır.
İçindekiler
- İstinaf Nedir? Olağan Kanun Yolu Sıralamasındaki Yeri
- Hukuki Dayanak ve Mevzuat
- Dilekçe Örneği (Şablon Metin)
- Dilekçede Bulunması Gereken Unsurlar
- İlgili Yargıtay Kararları
- Sıkça Sorulan Sorular
- Hukuki Uyarılar ve Kullanım Notları
İstinaf Nedir? Olağan Kanun Yolu Sıralamasındaki Yeri
İstinaf, ilk derece mahkemesince verilen kararların hem maddi vakıa hem de hukuki yönden yeniden incelendiği olağan bir kanun yoludur. Temyizden farkı, yalnızca hukuka uygunluk denetimiyle sınırlı kalmaması; bölge adliye mahkemesinin gerektiğinde dosyayı yeniden ele alıp esastan karar verebilmesidir.
Olağan kanun yolu sıralamasında istinaf, ilk derece ile temyiz arasında yer alır. Ceza yargılamasında CMK m.272 ve devamı, hukuk yargılamasında ise HMK m.341 ve devamı bu yolu düzenler. Başvuru, kararı veren ilk derece mahkemesine verilen dilekçeyle yapılır ve dosya bölge adliye mahkemesine gönderilir.
Hukuki Dayanak ve Mevzuat
İstinaf başvurusunun yasal dayanakları, yargılamanın türüne göre ayrı kanunlarda düzenlenmiştir:
- CMK m.272-273 – Ceza davalarında istinaf yolu, süresi ve başvuru usulü.
- CMK m.280 – Bölge adliye mahkemesinin verebileceği kararlar.
- HMK m.341-342 – Hukuk davalarında istinaf edilebilir kararlar ve dilekçe.
- HMK m.345 – İstinaf süresi (kural olarak iki hafta).
Ceza yargılamasında başvuru süresi, kararın tefhim veya tebliğinden itibaren yedi gündür; hukuk yargılamasında ise iki haftadır. Sürelerin farklılığı, hak kaybını önlemek için dikkatle takip edilmelidir.
Dilekçe Örneği (Şablon Metin)
Aşağıdaki şablon, somut olayın koşullarına göre uyarlanmak zorundadır. Köşeli parantez içindeki […] kısımları doldurulmalı, gereksiz paragraflar çıkarılmalıdır.
[BAM ADI] BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ İLGİLİ CEZA/HUKUK DAİRESİ BAŞKANLIĞINA Gönderilmek Üzere [İLK DERECE MAHKEMESİ ADI] BAŞKANLIĞINA DOSYA NO : [İlk Derece Esas/Karar No] İSTİNAF EDEN : [Ad Soyad — sanık/davacı/davalı] VEKİLİ : [Avukat] KARŞI TARAF : [İlgili sıfat] İSTİNAF KONUSU : [Tarih/Numara] sayılı kararın istinaf yoluyla incelenip KALDIRILMASI / BOZULMASI talebimden ibarettir. TEBLİĞ TARİHİ : [GG/AA/YYYY] — Dilekçe yasal süre içindedir. AÇIKLAMALAR : 1- DELİLLERİN EKSİK VEYA YANLIŞ DEĞERLENDİRİLMESİ: [Bilirkişi raporundaki çelişki, dinlenmeyen tanıklar, gözardı edilen belgeler.] 2- USUL HUKUKUNA AYKIRILIKLAR: [Tebligat usulsüzlüğü, savunma hakkının kısıtlanması, görev/yetki hatası.] 3- MADDİ VAKIA TESPİTİNDEKİ HATALAR: [Kararın dayandığı maddi olgunun gerçekle bağdaşmaması, tutarsızlık.] 4- KANUN UYGULAMASINDAKİ HATALAR: [Lehe maddenin uygulanmaması, indirim ve ertelemelerin gözetilmemesi, yanlış nitelendirme.] 5- GEREKÇENİN YETERSİZLİĞİ: [Anayasa m.141, CMK m.230, HMK m.297 uyarınca gerekçe yokluğu/yetersizliği.] YENİ DELİLLER (varsa): [İstinafta sunulabilecek yeni belge/tanıklar.] HUKUKİ SEBEPLER : CMK m.272 vd., HMK m.341 vd. ve ilgili sair mevzuat. SONUÇ VE İSTEM : Yukarıda arz ve izah edilen sebeplerle; - [Tarih] tarihli kararın istinaf incelemesi sonunda KALDIRILMASINI ve davanın yeniden görülmesini, - Mümkün olduğu hallerde BAM tarafından doğrudan KARAR verilmesini, - İstinaf incelemesinin DURUŞMALI yapılmasını, arz ve talep ederim. [Tarih] İSTİNAF EDEN VEKİLİ [Ad Soyad — İmza] EKLER : 1- İlk derece karar tebligatı 2- Yeni deliller listesi 3- Vekâletname
Dilekçede Bulunması Gereken Unsurlar
İstinaf dilekçesinin geçerli ve etkili olabilmesi için içermesi gereken temel unsurlar şunlardır:
- İstinaf edilen kararın mahkemesi, esas-karar numarası ve tarihi,
- Başvuranın sıfatı (sanık, müdahil, davacı, davalı) ve bilgileri,
- Kararın hangi yönlerden hukuka aykırı veya eksik olduğunun gerekçeleri,
- Maddi vakıaya ilişkin itirazların somut biçimde açıklanması,
- Varsa yeniden değerlendirilmesi istenen deliller,
- Açık talep: kararın kaldırılması, düzeltilmesi veya yeniden yargılama.
İlgili Yargıtay Kararları
Bu konuda uygulamadaki genel kabul, dilekçenin hangi yönlerinin güçlendirilmesi gerektiğini gösterir. Aşağıda konuyla ilgili emsal niteliğindeki kararların derlemesi yer almaktadır:
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, E.2024/761 K.2025/638, 15.10.2025 (oy birliği, kesin)
Hukuk Genel Kurulu, istinaf incelemesinin salt hukuki denetim olmadığını; Bölge Adliye Mahkemesinin maddi vakıa denetimi de yaptığını, gerektiğinde duruşma açıp tahkikat işlemleri yaparak yeniden hüküm kurabileceğini ve bu yönüyle istinafın yalnız hukuki denetimle sınırlı temyizden ayrıldığını vurgulamıştır. Karar aynı zamanda önemli bir sınır çizmiştir: maddi vakıaya ilişkin istinaf sebepleri ile nispi nitelikteki usul hataları dilekçede açıkça gösterilmedikçe Bölge Adliye Mahkemesi bunları resen inceleyemez; yalnız maddi hukukun yanlış uygulanması (HMK m.33) ve kamu düzenine ilişkin mutlak usul hataları resen gözetilir. Bu nedenle tanık beyanlarının ve delillerin yanlış değerlendirildiği iddiasının istinaf dilekçesinde somut olarak yazılması zorunludur.
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, E.2024/1901 K.2025/1374, 06.03.2025 (oy birliği, onama)
Yargıtay, HMK m.357/1 uyarınca istinaf aşamasında yeni delile dayanılamayacağını; davacının “borcu yoktur” belgelerini ilk kez istinaf dilekçesi ekinde sunması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin bu belgelere dayalı inceleme yapmamasının usule uygun olduğunu belirterek kararı onamıştır. Karar, hukuk yargılamasında delillerin taraflarca ve süresinde sunulması ilkesinin istinaf aşamasında da geçerli olduğunu, ilk derecede sunulmayan delilin istinafta telafi edilemeyeceğini açıkça ortaya koymaktadır. (Ceza yargılamasında CMK m.278 açısından ayrı bir emsal bu derlemeye alınmamıştır.)
Yargıtay Ceza Genel Kurulu, E.2024/347 K.2025/142, 26.03.2025 (oy birliği)
Ceza Genel Kurulu, Anayasa m.141/3 ile CMK m.34, 230 ve 232 uyarınca her hükmün yasal ve yeterli gerekçe içermesi gerektiğini; adli rapor ve kamera görüntüsü gibi belirleyici delillerin hiç tartışılmadığı, çelişen tanık anlatımlarından hangisine neden üstünlük tanındığının açıklanmadığı, cezanın TCK m.61-62’ye göre nasıl belirlendiğinin ve m.50-51’in neden uygulanmadığının gösterilmediği hükmün CMK m.289 kapsamında hukuka kesin aykırılık oluşturduğunu belirterek mahkûmiyet hükmünü sair yönleri incelenmeksizin bozmuştur. Gerekçesiz veya yetersiz gerekçeli bir karar, istinaf dilekçesinde tek başına kaldırma sebebi olarak ileri sürülebilecek niteliktedir.
Sıkça Sorulan Sorular
İstinaf süresi ne zaman başlar?
Ceza davalarında istinaf süresi, hükmün yüze karşı açıklandığı (tefhim) anda; sanık yokluğunda ise tebliğ tarihinde başlar ve yedi gündür. Hukuk davalarında süre, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftadır.
Her karara karşı istinaf gidilebilir mi?
Her karar istinafa tabi değildir. Ceza yargılamasında kanunda gösterilen kesin nitelikli hükümler (örneğin belirli para cezası sınırının altındakiler) istinaf edilemez. Hukuk yargılamasında da miktar/değer eşiğinin altında kalan kararlar kesindir.
İstinafta yeni tanık dinletilebilir mi?
Bölge adliye mahkemesi, gerekli görürse duruşma açıp yeni delil toplayabilir ve tanık dinleyebilir (CMK m.280). Ancak bu, tarafın talebine bağlı mutlak bir hak değildir; mahkemenin dosyayı esastan inceleme yetkisi çerçevesinde takdir edilir.
BAM kararına karşı temyiz mümkün mü?
Bölge adliye mahkemesinin bazı kararlarına karşı temyiz yolu açıktır; ancak kanunda sayılan kesin nitelikteki BAM kararları temyiz edilemez (CMK m.286). Temyiz edilebilirlik, suçun türüne ve cezanın miktarına göre belirlenir.
Hukuki Uyarılar ve Kullanım Notları
Bu sayfadaki istinaf dilekçesi örneği genel bir şablondur ve dosyanızın somut özelliklerine göre uyarlanmalıdır. Hazır metnin değiştirilmeden kullanılması, başvuru gerekçelerinizi eksik yansıtabilir ve aleyhinize sonuç doğurabilir.
İçerik, Türkiye Barolar Birliği Reklam Yasağı Yönetmeliği uyarınca bilgilendirme amaçlıdır ve sonuç taahhüdü içermez. Süre ve usul kurallarındaki hatalar telafisi güç hak kayıplarına yol açabileceğinden, dilekçenizi bir avukatla birlikte hazırlamanız önerilir.