Sistemi engelleme, bozma ve verileri yok etme suçu (TCK 244), bilişim sisteminin işleyişine veya verilere yönelik müdahaleleri cezalandırır.
- Sistemin işleyişini engelleme veya bozma ayrı bir suçtur.
- Verileri silme, değiştirme veya erişilmez kılma da kapsama girer.
- Fiil bir bankaya/kuruma zarar verir veya haksız yarar sağlarsa ceza artırılır (TCK 244/4).
- Suç türleri ve sonuçları somut delillerle belirlenir.
Türk Ceza Kanunu’nun 244. maddesi, bilişim sisteminin işleyişini engellemeyi, bozmayı; sistemdeki verileri silmeyi, değiştirmeyi, başkasının erişimini engellemek için bunları erişilmez kılmayı ve sisteme veri yerleştirmeyi suç olarak düzenlemektedir. Madde, bilişim suçlarının “veri ve sistem bütünlüğü” boyutunu koruma altına alır. Maddenin dördüncü fıkrası ise bu fiiller aracılığıyla haksız çıkar sağlanması halinde uygulanır ve TCK 158/1-f bilişim yoluyla nitelikli dolandırıcılık ile aralarında özen gerektiren bir içtima ilişkisi doğurur.
Fiil Türleri: Engelleme, Bozma, Yok Etme, Erişilmez Kılma
TCK 244’te düzenlenen fiiller birbirinden teknik olarak ayrışır. Engelleme, sistemin çalışmasını fiilen durdurmayı; bozma, fonksiyonel kullanılamaz hale getirmeyi; yok etme ve değiştirme ise verinin kendisine yönelmeyi ifade eder. Erişilmez kılma fiili, verinin mevcudiyetini koruyarak sahibinin ona ulaşımını engelleyen fidye yazılımı tipi saldırılarda öne çıkar. Yargıtay’ın güncel kararları, bu kavramları somut olayda doğru ayrıştırmanın hukuki nitelendirme bakımından önemini vurgulamaktadır.
İlgili Yargıtay Kararları
1. Web Sayfası Şifresinin Zorla Ele Geçirilmesi: Yağma Değil, TCK 244 ve Kişisel Veri Suçları
Yargıtay 6. Ceza Dairesi, katılanı darp ve tehdit ederek web sayfasının kullanıcı adı ve şifresini öğrenip bunları değiştiren sanıklar bakımından web sayfasının yağma suçuna konu taşınır mal sayılamayacağını, eylemin kişisel verileri ele geçirme ile TCK 244 kapsamındaki sistemi engelleme, bozma, verileri yok etme veya değiştirme suçlarını oluşturabileceğini belirterek yağma mahkûmiyetlerini bozmuştur.
Yargıtay 6. CD, E. 2023/19980, K. 2025/9227, 27.10.2025 — Karar metni
2. Verilerin Bozulması/Erişilmez Kılınması ile Diğer Suçların Sınırı
Yargıtay 12. Ceza Dairesi’nin kararı, bilişim sistemindeki verilere yönelik müdahalelerde TCK 244 kapsamındaki verilerin bozulması ve erişilmez kılınması fiilleri ile diğer suçlar arasındaki sınırı belirlemektedir. Bu noktada özellikle TCK 136 kişisel verilere ilişkin suçlar ile sınır titizlikle değerlendirilir.
Yargıtay 12. CD, E. 2024/2108, K. 2025/8107, 24.11.2025 — Karar metni
3. Suçun Unsurlarının Somut Olayda Tespiti
12. Ceza Dairesi bir başka kararında, sistemi engelleme ve veri bozma fiillerinin değerlendirilmesinde, somut olayın teknik özelliklerinin (kullanılan zararlı yazılım, erişim biçimi, etkilenen veri kümesi) tespitinin önemini vurgulamıştır.
Yargıtay 12. CD, E. 2024/2066, K. 2025/8084, 20.11.2025 — Karar metni
4. Görevsizlik Kararı (Esasa İlişkin Değil)
Yargıtay 12. Ceza Dairesinin bu kararı esasa ilişkin değildir; şantaj, özel hayatın gizliliğini ihlal ve kişisel verilerin kaydedilmesi suçlarını içeren dosyada, en ağır suç şantaj olduğundan temyiz incelemesinin 6. Ceza Dairesine ait olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiş ve dosya Ceza Daireleri Başkanlar Kuruluna gönderilmiştir.
Yargıtay 12. CD, E. 2024/1300, K. 2025/8106, 24.11.2025 — Karar metni
Korunan Hukuki Yarar ve Manevi Unsur
TCK m. 244 ile korunan hukuki yarar, bilişim sistemlerinin bütünlüğü, işleyişi ve verilerin doğruluğudur. Hem mağdurun bireysel menfaati hem de bilişim alt yapısının güvenli işleyişine ilişkin kamusal yarar birlikte korunmaktadır. Suç ancak kasten işlenebilir; failin sistemi engelleyeceğini, bozacağını, verileri yok edeceğini ya da erişilmez kılacağını bilerek ve isteyerek hareket etmesi gerekir. Olası kast hâli teknik bilirkişi raporları ışığında değerlendirilebilirken, taksir bakımından bu suç tipi cezalandırılmaz. Bilişim hukuku uygulamasında manevi unsurun doğru tespiti, eylem ile sonuç arasındaki bağın ortaya konulmasıyla birlikte yapılır.
TCK m. 243 ve Diğer Suç Tipleri ile İlişki
TCK m. 244’te düzenlenen eylem, bilişim sistemine girmeyi gerektirmez. Buna karşılık fiilin gerçekleştirilebilmesi için sisteme hukuka aykırı biçimde girilmiş olması durumunda TCK m. 243 ile içtima değerlendirmesi yapılır. 244 kapsamında değerlendirilmesi mümkün görülmektedir. Bilişim sistemleri yoluyla nitelikli dolandırıcılık (TCK m. 158/1-f) bakımından ise haksız menfaat unsurunun bulunup bulunmadığı belirleyicidir. Sistem üzerinden veri ele geçirilmesi durumunda kişisel verilerin korunması yönünden ayrıca TCK 136 hükümlerinin uygulanma alanı doğabilir.
Nitelikli Hâller ve Cezayı Artıran Nedenler
TCK m. 244/2’de fiilin bir banka veya kredi kurumuna, kamu kurumuna ya da kamu hizmetinin yürütülmesine bağlı bilişim sistemine karşı işlenmesi hâlinde ceza artırılmaktadır. Bu nitelikli hâller, sistemin niteliğine ilişkin objektif unsurlar olduğundan, failin sistemi tanıması bakımından özel bir kast aranmaz; ancak failin sistemin kimliğine ilişkin temel bilgisinin bulunduğunun ortaya konması gerekir. Üçüncü fıkra kapsamında haksız menfaat sağlanması hâli ise hem ceza artırımına hem de farklı suç tipleriyle içtimaya yol açabilmektedir. Bu noktada haksız menfaatin elde ediliş biçimi, dolandırıcılık ya da hırsızlık unsurlarını barındırıp barındırmadığı yönünden ayrı bir değerlendirme gerektirir.
Dijital Delil ve Savunma Stratejisi
TCK m. 244 soruşturmalarında temel mesele, sistemin işleyişini etkileyen eylemin failden kaynaklandığının teknik olarak ortaya konulmasıdır. Log kayıtları, erişim kayıtları, oturum bilgileri, yetkilendirme matrisleri, çalışan kullanıcı izleme yazılımı çıktıları ve adli kopya üzerinden yapılan hash karşılaştırmaları temel delilleri oluşturur. CMK m. 134 kapsamında alınan hâkim kararıyla yürütülen elkoyma işlemlerinde delil zincirinin korunması, bütünlük ve değişmezliğin (integrity) raporlanması, savunma açısından da hayati önemdedir. Aynı zamanda, sistem hatasından kaynaklanan veri kayıplarının fail eylemine bağlanması riskine karşı bağımsız teknik bilirkişi incelemesi sıklıkla talep edilmektedir.
Sonuç
TCK 244 uygulamasında Yargıtay’ın yaklaşımı, fiillerin teknik niteliğini somut olayda doğru ayrıştırmayı esas almaktadır. Engelleme, bozma, yok etme ve erişilmez kılma fiilleri farklı bilişim hareketlerini ifade ettiğinden; soruşturma aşamasında bilirkişi incelemesi ve dijital delillerin usulüne uygun toplanması zorunludur. Haksız çıkar sağlandığı durumlarda TCK 244/4 ile TCK 158/1-f arasındaki içtima ilişkisi, somut olayda hangi hükmün uygulanacağını belirler. Sisteme girme fiilinin bağımsız değerlendirilmesi için TCK 243 içtihat derlemesi referans alınabilir.