Vaka Çalışması: Yabancı Uyruklu Murisin Türkiye’deki Mal Varlığının Mirasçılara Geçişi — Av. Bilal Alyar
Almanya’da yaşayan Türk asıllı Alman vatandaşı murisin İstanbul’daki taşınmaz ve banka hesaplarının mirasçılarına geçişi süreci, MÖHUK m.20 uyarınca Türk hukuku ile Alman hukuku karması olarak yürütüldü; 3 mirasçı için 4.2 milyon TL değerindeki varlıklar 9 ayda tahsil edildi.
Olayın Özeti
Muris — Almanya’da doğan, Türk ve Alman vatandaşı, Münih’te vefat etti. Türkiye’de İstanbul Beşiktaş’ta bir daire (3.2M TL), bir TL bankası hesabı (650K TL), bir döviz hesabı (350K USD eşdeğeri) bulunuyordu. Üç çocuğu mirasçısı idi.
Hukuki Strateji
- MÖHUK m.20 — Türkiye’deki taşınmazlar için Türk miras hukuku, taşınırlar için son vatandaşlık hukuku (Alman) uygulanır.
- Almanya’da düzenlenmiş Erbschein (mirasçılık belgesi) apostil onaylı tercüme ile Türkiye’de geçerli kılındı.
- Türk sulh hukuk mahkemesinden ek olarak Türk vatandaşlığı esasına dayalı veraset ilamı alındı.
- Veraset ve İntikal Vergisi (VİV) beyanı Türk mevzuatına göre yapıldı; çifte vergilendirme önleme antlaşması (DTAA) uygulandı.
- Tapu devri kardeşler arası iştirak halinde mülkiyet olarak yapıldı; sonra paylaşım.
- Banka hesapları için her bir mirasçı için ayrı havale yapıldı.
Sonuç
9 ay süren süreçte tüm varlıklar mirasçılara devredildi:
- Taşınmaz: 3 kardeş arasında iştirak halinde mülkiyet; sonra anlaşmalı paylaşım.
- Banka hesapları: pay oranlarına göre dağıtım.
- Toplam transfer: 4.2 milyon TL eşdeğer.
- VİV: Türkiye’de DTAA istisnası ile sıfır net vergi.
Çıkarılan Dersler
- MÖHUK ayrımı: Taşınmaz Türk hukuku, taşınır son vatandaşlık hukuku — bu ayrım kaçırılmamalıdır.
- Apostil: Yabancı belgeler apostil onaylı tercüme + Türk mahkeme tasdiki gerektirir.
- DTAA önemli: Çifte vergilendirme önleme antlaşması ile VİV sıfırlanabilir.
Not: Bu vaka müvekkil sırrı korunmak suretiyle anonimleştirilmiştir; sayısal değerler, tarih ve isimler değiştirilmiştir.