Danıştay 5. Dairesi Emsal Kararlar: Memur Disiplin Davaları
Danıştay 5. Dairesi, kamu görevlilerinin atanma, nakil ve disiplin işlemlerine karşı açılan davaları temyizen inceleyen dairelerden biridir. Bu rehberde, disiplin cezası vermeye yetkili merciin doğru belirlenmesi ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ile özel kanunlardaki yetki paylaşımı güncel içtihatla ele alınmıştır.
- 3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu Ek m.5, İl Polis Disiplin Kurullarını polis memurlarına her derecede disiplin cezası vermeye yetkili kılar.
- Aynı Kanun’un Ek m.7’si, meslekten çıkarma cezasının valinin önerisi, Genel Müdürlük Yüksek Disiplin Kurulunun görüşü ve Bakanın onayı ile kesinleşeceğini öngörür.
- Ceza verme yetkisinin zamanaşımına uğraması nedeniyle dosyanın işlemden kaldırılması kararı da, esas cezayı vermeye yetkili merciin usulüyle (Yüksek Disiplin Kurulu/Bakan onayı) alınmalıdır.
- Yetkisiz merci tarafından alınan disiplin kararı, esasa girilmeksizin yetki yönünden hukuka aykırı bulunabilir.
- Danıştay Dairesi kararlarına karşı, karar düzeltme yolu 2577 sayılı Kanun’un geçici m.8 uyarınca uygulanmaya devam eden 3622 sayılı Kanun m.54 çerçevesinde açıktır.
Son güncelleme: 07.09.2026 — Güncel Danıştay 5. Daire içtihadı ve 3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu Ek m.5, m.7 hükümleri işlenmiştir.
İçindekiler
- Danıştay 5. Dairesi Neye Bakar?
- Disiplin Cezası Vermeye Yetkili Merci
- Yetki Paylaşımı Tablosu
- Yargı Kararları
- Sıkça Sorulan Sorular
3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu Ek m.5, Ek m.7 · 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu m.127 (zamanaşımı) · Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü m.8 · 2577 sayılı İYUK m.54 (karar düzeltme)
Danıştay 5. Dairesi Neye Bakar?
Danıştay’ın iş bölümü kararları uyarınca 5. Daire, memur ve diğer kamu görevlilerinin atanma, nakil ve disiplin işlemlerine karşı açılan davaların temyiz incelemesini yürütür. Emniyet teşkilatı mensuplarına (polis memurlarına) verilen disiplin cezalarının hangi merci tarafından, hangi usulle verilmesi gerektiği, dairenin sık karşılaştığı uyuşmazlık türlerindendir.
Disiplin Cezası Vermeye Yetkili Merci
3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu’nun Ek 5. maddesi, İl Polis Disiplin Kurullarını, kuruldukları il emniyet kadrosundaki polis memurlarına bütün disiplin cezalarını vermeye yetkili kılar. Ancak Ek 7. madde, meslekten çıkarma cezasının -diğer cezalardan farklı olarak- valinin önerisi, Genel Müdürlük Yüksek Disiplin Kurulunun görüşü ve İçişleri Bakanının onayı ile kesinleşeceğini öngörür. Uygulamada, meslekten çıkarmayı gerektiren bir fiil isnat edilip de ceza verme yetkisinin zamanaşımına uğradığı gerekçesiyle dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilecekse, bu kararın da esas cezayı vermeye yetkili merciin (Yüksek Disiplin Kurulu/Bakan onayı) usulüyle alınması gerektiği, İl Polis Disiplin Kurulunun bu kararı tek başına vermesinin ise yetki yönünden hukuka aykırı olduğu kabul edilmektedir.
Yetki Paylaşımı Tablosu
| Ceza Türü | Kararı Veren | Kesinleşme |
|---|---|---|
| Diğer disiplin cezaları | İl Polis Disiplin Kurulu | Valinin onayı |
| Meslekten çıkarma cezası | İl Polis Disiplin Kurulu (teklif) | Vali önerisi + Yüksek Disiplin Kurulu görüşü + Bakan onayı |
| Zamanaşımı nedeniyle işlemden kaldırma (meslekten çıkarmayı gerektiren fiiller için) | Esas cezayı vermeye yetkili merci usulüyle | Aynı usul (Ek m.7) |
Yargı Kararları
Danıştay 5. Daire, E.2017/14539, K.2020/4120, 06.10.2020 (karar düzeltme): Meslekten çıkarma cezasını gerektiren bir fiil isnat edilen polis memuru hakkında, ceza verme yetkisinin 657 sayılı Kanun m.127 uyarınca zamanaşımına uğradığından bahisle dosyanın işlemden kaldırılmasına İl Polis Disiplin Kurulunca karar verilmiştir. Danıştay, meslekten çıkarma cezasının Genel Müdürlük Yüksek Disiplin Kurulunda görüşülüp valinin önerisi, kurul görüşü ve Bakan onayıyla kesinleşmesi gerektiğini, zamanaşımı nedeniyle işlemden kaldırma kararının da aynı usulle alınması gerektiğini belirterek, İl Polis Disiplin Kurulunca tek başına verilen kararı yetki yönünden hukuka aykırı bulmuştur.
Karara erişim: https://mevzuat.adalet.gov.tr/ictihat/630967400 (erişim tarihi: 07.09.2026)
Sıkça Sorulan Sorular
Danıştay 5. Dairesi hangi davalara bakar?
Memur ve diğer kamu görevlilerinin atanma, nakil ve disiplin işlemlerine karşı açılan davaların temyiz incelemesine bakar.
Polis memuruna disiplin cezasını kim verir?
Kural olarak İl Polis Disiplin Kurulu; ancak meslekten çıkarma cezası valinin önerisi, Genel Müdürlük Yüksek Disiplin Kurulunun görüşü ve Bakan onayıyla kesinleşir.
Ceza verme yetkisi zamanaşımına uğrarsa ne olur?
Dosya işlemden kaldırılır; ancak meslekten çıkarmayı gerektiren fiillerde bu karar da esas cezayı vermeye yetkili merciin usulüyle alınmalıdır.
Yetkisiz merci kararı ne olur?
Yetki yönünden hukuka aykırı bulunarak iptal edilir; esasa girilmesine gerek kalmaz.
Danıştay kararına karşı hangi yollar açıktır?
Şartları oluşmuşsa karar düzeltme (2577 sayılı Kanun geçici m.8 ve 3622 sayılı Kanun m.54) yolu işletilebilir.
Disiplin cezasına karşı dava süresi kaç gündür?
Tebliğinden itibaren 60 gün içinde idare mahkemesinde iptal davası açılmalıdır (İYUK m.7).
Ceza zamanaşımı süresi ne kadardır?
657 sayılı Kanun m.127 uyarınca fiilin işlendiği tarihten itibaren belirli sürelerin geçmesiyle disiplin cezası verme yetkisi zamanaşımına uğrar; süreler fiilin ağırlığına göre değişir.
Memur disiplin davalarında hangi mevzuat esas alınır?
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu genel hükümleri ile kurumların kendi disiplin yönetmelikleri (örneğin Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü) birlikte değerlendirilir.
Yargı kararı idareyi yeniden karar vermeye zorlar mı?
Evet; yetki yönünden iptal edilen işlemlerde idare, usulüne uygun mercii işleterek yeniden karar verebilir.
Bu içtihat yalnızca polis memurları için mi geçerlidir?
Karar somut olayda emniyet teşkilatına özgüdür, ancak yetkili merciin doğru tayin edilmesi ilkesi diğer kamu kurumlarındaki disiplin süreçlerinde de genel bir usul ilkesi olarak dikkate alınır.
İlgili Hizmet Alanlarımız
- İdare Hukuku Danışmanlığı
- Memur Disiplin Cezasına İtiraz
- İdari Dava Avukatlığı
Resmî Kaynaklar
Hazırlayan
Av. Bilal ALYAR — İstanbul Barosu. ALYAR LAW & CONSULTANCY bünyesinde idare hukuku ve kamu personeli uyuşmazlıkları alanında çalışmaktadır.
