Gecikme Zammı Hesaplama 2026: Vergi ve SGK Borçlarında Oran ve Hesap Yöntemi
Vadesi geçmiş bir vergi, SGK primi, trafik cezası veya başka bir kamu alacağı için ne kadar gecikme zammı işlediğini merak ediyorsanız, oran her an değişebilen ve hesabı yalnızca aylık değil günlük kesirle yapılması gereken bir kalemle karşı karşıyasınız. Bu rehber; güncel oranı, 6183 sayılı Kanun m.51’e göre doğru hesap yöntemini, gecikme faizinden farkını ve interaktif bir hesaplama aracını sunar.
30 saniyede özet
- Güncel gecikme zammı oranı 13.11.2025’ten itibaren aylık %3,7‘dir (10556 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı, RG 13.11.2025/33076); önceki oran 21.05.2024-12.11.2025 arası aylık %4,5 idi (8484 sayılı CB Kararı).
- Hesap tam ay + ay kesri olarak ikiye ayrılır: ay kesrine isabet eden zam günlük hesaplanır (oran/30 × gün) — idare bunu bazen hatalı biçimde “1 günlük gecikmeye tam ay” olarak uyguluyor, bu vergi hatasıdır ve Danıştay bunu bozmuştur.
- Gecikme zammı (6183 s.K. m.51) ile gecikme faizi (VUK m.112) farklı kurumlardır: biri ödenmeyen kesinleşmiş alacağa, diğeri ikmalen/re’sen tarhiyata işler.
- Asgari tutar 1 TL’dir; oran dönem içinde değiştiyse her dönem kendi oranıyla ayrı hesaplanıp toplanır.
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır; somut dosyanız için hukuki/mali müşavirlik görüşü yerine geçmez. Son güncelleme: 8 Eylül 2026 (güncel oran, hesaplama aracı ve doğrulanmış Danıştay kararı eklendi).
Gecikme Zammı Hesaplama Aracı
6183 sayılı Kanun m.51’e göre YAKLAŞIK bir hesap sunar; oran değişikliği tarihi (13.11.2025) otomatik olarak iki döneme bölünür. Kesin tutar için ilgili kurumun (vergi dairesi, SGK) resmi hesabı esas alınmalıdır.
Gecikme Zammı Nedir? Hangi Kanuna Dayanır?
Gecikme zammı, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’un 51. maddesinde düzenlenmiştir: vadesinde ödenmeyen bir kamu alacağına (vergi, SGK primi, trafik/idari para cezası, harç vb.), vade bitim tarihinden itibaren her ay için ayrı ayrı belirlenen oranda zam uygulanır. Kanunun kendisi oranı aylık %4 olarak belirlemiş, ancak Cumhurbaşkanı’na bu oranı değiştirme yetkisi tanımıştır; güncel uygulanan oran bu yetkiyle belirlenir (aşağıdaki tabloya bakınız). Madde açıkça şunu söyler: “Ay kesirlerine isabet eden gecikme zammı günlük olarak hesap edilir.” Gecikme zammı asgari 1 TL’dir (madde metninde “birmilyon lira” yazması, 2005 redenominasyonundan önceki ifadedir).
Gecikme Zammı ile Gecikme Faizi Farkı
| Kalem | Gecikme Zammı | Gecikme Faizi |
|---|---|---|
| Dayanak | 6183 s.K. m.51 | 213 s.K. (VUK) m.112 |
| Uygulandığı hal | Kesinleşmiş, vadesi geçmiş her türlü kamu alacağının ödenmemesi | İkmalen, re’sen veya idarece yapılan vergi tarhiyatlarında, normal vade ile tarhiyatın tahakkuku arasındaki süre |
| Oran | CB Kararıyla belirlenen aylık oran (güncel %3,7) | Gecikme zammı oranıyla aynı (VUK m.112 atıf yapar) |
| Pişmanlık zammı | VUK m.371 (Pişmanlık ve Islah) kapsamında beyan edilen vergilerde de AYNI oran ve AYNI günlük hesap yöntemi uygulanır (doğrudan gecikme zammına atıf vardır) — bkz. aşağıdaki Danıştay kararı. | |
Güncel Oran ve Oran Tarihçesi
| Dönem | Aylık Oran | Dayanak |
|---|---|---|
| 13.11.2025 – halen | %3,7 | 10556 sayılı CB Kararı (RG 13.11.2025, S. 33076) |
| 21.05.2024 – 12.11.2025 | %4,5 | 8484 sayılı CB Kararı |
Oran, borcunuzun vade tarihi ile ödeme/hesap tarihi arasında değiştiyse, hesap her dönem kendi oranıyla ayrı ayrı yapılıp toplanır — yukarıdaki hesaplama aracı bunu otomatik yapar.
Yargı Kararı: Ay Kesri Gerçekten Günlük mü Hesaplanır?
Danıştay 3. Dairesi’nin güncel bir kararı, uygulamada sık yapılan bir hatayı düzeltiyor: bir mükellef, KDV beyannamesini yasal süresinden yalnızca 1 gün sonra pişmanlıkla verdiğinde, vergi idaresi bunu “1 aylık” (30 günlük) gecikme gibi hesaplayıp fazladan pişmanlık zammı tahakkuk ettirmiştir (95.234 TL yerine 2.857.033 TL). Danıştay, hem gecikme zammının (6183 m.51) hem de ona atıf yapan pişmanlık zammının (VUK m.371/5) ay kesirlerinde mutlaka günlük hesaplanması gerektiğine, bunun aksinin açık bir vergilendirme hatası olduğuna karar vermiştir.
Danıştay 3. Daire, 25.12.2025, E. 2025/4563, K. 2025/5922 (kesin).
https://mevzuat.adalet.gov.tr/ictihat/1218160200 (erişim 8 Eylül 2026)
Uygulamadaki sonucu: idarenin gönderdiği bir ödeme emrinde veya tahakkuk fişinde ay kesri tam ay gibi hesaplanmışsa, bu düzeltme-şikayet başvurusuna (VUK m.122/124) konu edilebilir bir vergi hatasıdır.
WhatsApp’tan yazın: 0545 199 25 25 · Ödeme emrinizin veya tahakkuk fişinizin fotoğrafını yazın, hesabınızda hata olup olmadığını değerlendirelim. İlk değerlendirme için ulaşabilirsiniz.
Tecil ve Taksitlendirme
Ödeme güçlüğü çeken mükellefler, 6183 sayılı Kanun’un 48. maddesi kapsamında borcun tecilini (ertelenmesini) ve taksitlendirilmesini talep edebilir. Tecil edilen tutara gecikme zammı yerine, genellikle ondan düşük olan tecil faizi uygulanır. Tecil şartlarına (taksitlerin süresinde ödenmesi gibi) uyulmazsa tecil bozulur, borç muaccel hâle gelir ve o tarihe kadar işlemiş normal gecikme zammı yeniden tahakkuk eder.
İtiraz Yolları
Gecikme zammı hesabında bir hata olduğunu düşünüyorsanız, önce VUK m.122 uyarınca ilgili vergi dairesine yazılı düzeltme talebinde bulunulur; reddedilirse VUK m.124 uyarınca şikâyet yoluyla Hazine ve Maliye Bakanlığı’na (veya bağlı birimine) başvurulabilir. Esasa ilişkin (borcun kendisine dair) uyuşmazlıklarda ise süresi içinde vergi mahkemesinde iptal davası açılır; gecikme zammı bu davada fer’i alacak olarak birlikte değerlendirilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Gecikme zammı oranı ne kadar?
13.11.2025’ten itibaren aylık %3,7’dir. Bu oran Cumhurbaşkanı Kararı ile değiştirilebilir; hesap yaparken borcunuzun vade tarihinin hangi dönemde kaldığına dikkat edin.
Gecikme zammı ile gecikme faizi aynı şey mi?
Hayır. Gecikme zammı (6183 m.51) kesinleşmiş, ödenmeyen her türlü kamu alacağına işler; gecikme faizi (VUK m.112) yalnızca ikmalen/re’sen/idarece yapılan vergi tarhiyatlarında, normal vade ile tarhiyatın tahakkuku arasındaki süreye işler. Oranları aynıdır.
Ay kesri nasıl hesaplanır, tam aya mı yuvarlanır?
Hayır, yuvarlanmaz. Kanun açıkça “ay kesirlerine isabet eden gecikme zammı günlük olarak hesap edilir” der. Tam aya yuvarlama Danıştay tarafından vergi hatası olarak nitelendirilmiştir (yukarıdaki karara bakınız).
Gecikme zammından nasıl kurtulabilirim?
Borcu erken ödemek dışında, tecil-taksitlendirme (6183 m.48) veya varsa dönemsel bir vergi affı/yapılandırma kanunu kapsamına girmek gecikme zammı yükünü azaltabilir.
SGK prim borcuna da aynı oran mı uygulanır?
Evet, 6183 sayılı Kanun SGK prim alacakları dahil tüm “amme alacakları” için genel çerçevedir; SGK da aynı gecikme zammı oranını uygular.
Gecikme zammı asgari tutarı var mı?
Evet, kanunda “birmilyon liradan az olamaz” denir; bu 2005 öncesi ifadedir ve günümüzde 1 TL’ye tekabül eder.
İlgili Sayfalar
Resmî Kaynaklar
- 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun m.48, 51 (mevzuat.gov.tr)
- 213 sayılı Vergi Usul Kanunu m.112, 116-124, 371 (mevzuat.gov.tr)
- 10556 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı, RG 13.11.2025/33076
- Danıştay 3. Daire, 25.12.2025, E. 2025/4563, K. 2025/5922 (mevzuat.adalet.gov.tr/ictihat/1218160200)
Hazırlayan
Av. Bilal Alyar (İstanbul Barosu 54965, Kurucu Avukat) ve Av. Büşra Beldağ Alyar (İstanbul Barosu 65959, Yönetici Avukat).
Yasal uyarı: Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; oranlar ve mevzuat sık değişir, güncelliğini yitirmiş olabilir. Somut dosyanız için gecikmeden başvurun.