Fatih’te işletmeler için ticari dava ve takip süreçleri

Fatih; Kapalıçarşı, Mahmutpaşa, Eminönü, Laleli ve Mercan hatlarıyla İstanbul’un en köklü toptan ticaret bölgesidir. Tekstil, kuyumculuk, hediyelik eşya, kırtasiye ve yedek parça gibi pek çok alanda yüzlerce yıllık ticaret geleneği sürmektedir. Bu sayfa, Fatih’teki tacirlerin senet, cari hesap, ortaklık ve sözleşme uyuşmazlıklarında nasıl bir hukuki çerçeve ile karşılaşabileceğini anlatır.

Fatih’te çarşı ticaretinin hukuki yönü

Çarşı ticaretinde ödemelerin vadeli yapılması, güvenin kişisel ilişkilere dayanması ve kayıtların her zaman düzenli tutulmaması, uyuşmazlıkta ispat zorluğu yaratan başlıca etmenlerdir. Bu nedenle cari hesap ekstreleri, mutabakat yazıları ve ticari defterler önem kazanır. Yabancı müşterilere satış yapan Laleli çevresi işletmelerinde ise uluslararası satış ve ödeme sorunları ayrıca ortaya çıkar. İlçenin bağlı olduğu adliye bilgisi resmî kaynaktan teyit edilerek yazılır.

Ticari işlerde temerrüt ve faiz — Fatih’in işletmeleri bakımından

Ticari işlerde temerrüt hâlinde avans faizi uygulanabilir; bu husus 3095 sayılı Kanun çerçevesinde değerlendirilir ve faiz türü ile başlangıç tarihi dava dilekçesinde açıkça talep edilir. Temerrüde ilişkin genel kural TBK m.117’de yer alır ve belirli vadeli borçta vade ihtara gerek kalmadan temerrüt oluşturur. Faiz başlangıcı hatalı belirlenirse alacak kalemi eksik veya fazla hesaplanabilir; bu yüzden vade tarihleri belgelere göre yazılır.

Ticari sigorta uyuşmazlıkları: Fatih’te dikkat edilecek noktalar

Ticari sigorta uyuşmazlıklarında zamanaşımı süreleri TTK m.1420 uyarınca belirlenir; muacceliyetten itibaren iki yıl, her hâlde rizikonun gerçekleştiği tarihten itibaren altı yıl şeklinde ayrım yapılır. Zarar gören üçüncü kişiye ise TTK m.1478 sigortacıya karşı doğrudan dava hakkı tanır. Poliçe şartları ve hasar ihbar tarihleri, bu nedenle dosyanın ilk incelenen belgeleri arasında yer alır.

Kurgusal örnek: yurt dışı alıcı alacağı

Fatih’te faaliyet gösteren bir tekstil toptancısının, yabancı bir alıcıya mal teslim ettiği halde ödeme alamadığını varsayalım. Sözleşmedeki ödeme şekli, teslim kayıtları ve uygulanacak hukuk incelenir; yabancı mahkeme kararının tanınması veya Türkiye’de dava açılması seçenekleri değerlendirilir. Bu örnek, tamamen kurgusaldır.

Limited şirkette pay devri — Fatih’in işletmeleri bakımından

Limited şirkette pay devri, esas sözleşmede aksi öngörülmedikçe devir sözleşmesinin yazılı yapılmasına, imzaların noterce onaylanmasına ve ortaklar genel kurulunun onayına bağlıdır (TTK m.595). Esas sözleşme devri zorlaştıran ya da kolaylaştıran hükümler içerebileceğinden, işlemden önce esas sözleşme ve sicil kayıtları birlikte okunur. Devir işlemi tamamlandıktan sonra ortaklar listesinin ve ticaret sicili kayıtlarının güncellenmesi, ortaklık haklarının kullanılabilmesi için gerekir.

Fatih işletmelerine yönelik destek alanları

Büro, Fatih’in işletmelerine aşağıdaki başlıklarda hukuki destek sağlar:

Çek ve bono alacaklarında kambiyo senetlerine özgü takip ve itirazların incelenmesi
Haksız rekabet nedeniyle tespit, men ve tazminat davaları
İhtiyati haciz ve ihtiyati tedbir taleplerinin hazırlanması
Fatura ve cari hesap alacaklarında icra takibi ve itirazın iptali davalarının yürütülmesi
Marka ve tasarım kullanımından doğan uyuşmazlıklarda hukuki değerlendirme
Ticari defter ve belge incelemesi ile bilirkişi raporlarına itiraz
Anonim ve limited şirketlerde genel kurul kararlarına karşı iptal ve butlan davaları

Fatura ve cari hesap: Fatih’te dikkat edilecek noktalar

Faturaya sekiz gün içinde itiraz edilmemesi, TTK m.21 uyarınca faturanın içeriğinin kabul edildiği sonucunu doğurur. Cari hesap ilişkisinde taraflar arasındaki karşılıklı alacak ve borçlar ise TTK m.89 ve devamı çerçevesinde değerlendirilir. Fatura kesilmesi tek başına borcun varlığını ispatlamaz; teslim belgesi, sipariş ve ödeme kayıtlarıyla birlikte değerlendirilmesi gerekir.

Takibe itiraz ve itirazın iptali — Fatih’in işletmeleri bakımından

Genel haciz yoluyla başlatılan takipte borçlu, ödeme emrinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde itiraz edebilir. Alacaklı ise itirazın iptali davasını İİK m.67 uyarınca açabilir veya itirazın kaldırılmasını İİK m.68 kapsamında icra mahkemesinden isteyebilir. İtirazın dayanağı olan belgeler baştan toplanırsa, hangi yolun daha kısa sürede sonuç vereceği daha net görülür.

Fatih ticaret hukuku hakkında sık sorulanlar

Çarşıda yapılan ticari işlerde ticari defterin delil değeri nedir?

Düzenli ve usulüne uygun tutulan ticari defterler, kanunda belirtilen koşullar altında tacirler arasındaki davada delil olabilir. Defterlerin açılış ve kapanış onayları ile kayıtlarının tutarlılığı mahkemece incelenir.

Yabancı alıcıya karşı alacak takibi nasıl yapılır?

Yetkili mahkeme, uygulanacak hukuk ve tebligat yolu sözleşmedeki hükümlere ve MÖHUK kurallarına göre belirlenir. Alıcının Türkiye’de malvarlığı varsa ihtiyati haciz de değerlendirilebilir.

Kuyumculuk ve değerli madenlerde emanet ilişkisi nasıl ispatlanır?

Teslim tutanağı, tartı kayıtları ve fotoğraflar emanet ilişkisinin ispatında kullanılır. Ürün iade edilmezse emanete ihanet veya alacak davası gündeme gelebilir.

Mağaza devrinde müşteri portföyü ve unvan korunur mu?

Unvan ve işletme adı ticaret hukukunda korunur; devirde bunun devredilip devredilmediği sözleşmede açıkça yazılmalıdır. Rekabet yasağı hükmü devredenin aynı çevrede yeniden faaliyete girmesini sınırlandırabilir.

Tarihî çarşıdaki dükkân devrinde sicil ve vergi yükümlülükleri nasıl ele alınır?

Devirde ticaret sicili, vergi levhası ve varsa işletme borçları birlikte değerlendirilir. Devralanın sorumluluğu devir sözleşmesi ve alacaklılara yapılan bildirime göre değişir.

Fatih için ilgili rehberler

Görüşmeler Kartal Cevizli Mahallesi’ndeki büroda önceden randevu ile yapılır; iletişim: 0534 636 19 19.