İBAN Kiralama (Hesap Kullandırma) Suçu Avukatı 2026

Banka hesabını veya İBAN’ını başkasının kullanımına bırakmak, son yıllarda Türkiye’de en hızlı yayılan bilişim odaklı dolandırıcılık örüntülerinden birinin temelini oluşturmaktadır. Hesap sahibinin “para alıp gönderme” karşılığında komisyon vaadiyle yönlendirildiği bu yapıda hem ceza yargılaması hem de mali sorumluluk çoğu zaman aynı anda gündeme gelir. Bu sayfa, hesap kullandırma şüphesiyle ifadeye çağrılan kişilerin temel hukuki çerçeveyi anlamasına yardımcı olmak amacıyla hazırlanmıştır.

Mevzuat Çerçevesi

5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m.158/1-f bilişim sistemleri kullanılarak işlenen nitelikli dolandırıcılık fiilini düzenler. Hesap kullandırma yoluyla dolandırıcılığa iştirak iddiaları bu hüküm çerçevesinde değerlendirilir. TCK m.282 (suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerinin aklanması) ile TCK m.245 (banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması) somut olayın yapısına göre ayrıca tartışılır. 5549 sayılı MASAK Kanunu, şüpheli işlem bildirimi ve idari yaptırım yönünden uygulanır. 6493 sayılı Ödeme ve Menkul Kıymet Mutabakat Sistemleri Hakkında Kanun ise ödeme sistemlerinin işleyişine dair temel düzenlemedir.

Karşılaşılan Tipoloji

“Komisyon karşılığı para transferi” teklifi: Sosyal medya ve mesajlaşma uygulamalarından gönderilen “evden iş, IBAN’ını kirala, %10 kazan” çağrılarının hemen tamamı dolandırıcılık zincirinin bir halkasıdır.
“Yatırım ortaklığı” görüntüsü: Hesap sahibinin “yatırımcı” gibi tanıtılarak fonların onun üzerinden akıtılması.
Kart ve banka bilgilerinin paylaşılması: Kart numarası, CVV ve şifrelerin üçüncü kişilerle paylaşımı.
Anneanne/dede üzerine açılan hesaplar: Yaşlı bireylerin hesaplarının çocuk veya torun aracılığıyla kullandırılması.

Şüpheli Savunmasında Temel Argümanlar

Hesap sahibinin olayın asıl failliği konusunda kastı bulunmadığı, hesabın sadece transit araç olarak kullandığı ve maddi kazancın asıl faillerce sağlandığı durumlarda, savunmanın üç temel sütunu inşa edilir: (1) ekonomik faaliyet kastının yokluğu, (2) işlem hacmi ile şahsi gelir-gider arasındaki tutarsızlığın izahı, (3) failler ile irtibatın araçsal nitelikte olduğu. Bu unsurların somut delillerle desteklenmesi savunmada belirleyicidir; aksi halde dolandırıcılığa iştirak veya aklama suçundan mahkumiyet ihtimali yüksektir.

Mağdur Tarafından Yapılacaklar

Hesabına bilgisi dışında para giren ve daha sonra başka hesaba yönlendirilen kullanıcılar yönünden: derhal banka şubesine yazılı bildirim, savcılığa müracaat, hesap geçmişinin arşivi ve varsa karşı tarafla yazışmaların korunması esastır. Hesap üzerinde tedbir uygulanmışsa, fonun yasal kaynağını gösteren belgeler MASAK ve banka ile paylaşılır.

Tedbire İtiraz Süreçleri

CMK m.128 çerçevesindeki elkoyma kararlarına karşı sulh ceza hakimliğine 7 gün içinde itiraz; idari nitelikli MASAK işlemlerine karşı idari yargı ve genel itiraz yolları açıktır. İtiraz dilekçesinin teknik dayanaklı, mevzuata atıflı ve somut delil sunan biçimde yazılması süreci güçlendirir.

Uzlaştırma ve Etkin Pişmanlık

TCK m.168 çerçevesinde nitelikli dolandırıcılıkta etkin pişmanlık hükümleri belirli oranda ceza indirimi sağlayabilir. Mağdurun zararının soruşturma evresinde tamamen veya kısmen giderilmesi halinde hükmedilecek cezadan oran dahilinde indirim uygulanır. CMK m.253 uzlaştırma kapsamı sınırlıdır; nitelikli dolandırıcılık genel olarak uzlaştırma kapsamı dışındadır.

Zamanaşımı ve Süre Yönetimi

Nitelikli dolandırıcılık (TCK m.158) yönünden dava zamanaşımı TCK m.66 hükümlerine göre belirlenir; üst sınırı yüksek olduğundan süreler uzun tutulmuştur. Mağdurun tazminat süresi ise TBK m.72 çerçevesinde 2/10 yıllık süreler içindedir.

Bankanın Özen Yükümlülüğü

Bankaların KYC, müşteri tanıma, şüpheli işlem bildirimi ve aşırı özen yükümlülükleri 5549 sayılı Kanun ve Bankacılık mevzuatı çerçevesinde düzenlenmiştir. Bankanın gerekli özeni göstermemesi nedeniyle müşteri zarara uğramışsa, somut olayın koşullarına göre bankaya karşı tazminat talebi değerlendirilebilir.

Pratik Uyarılar

Banka hesabınızı, kart bilgilerinizi ve banka uygulaması erişim verilerinizi hiçbir gerekçeyle üçüncü kişilerle paylaşmayın. “Komisyon” teklifleri yasal değildir ve sonuç olarak ifadeye çağrılma ihtimali yüksektir. Yakın akraba bile olsa hesabınızı sürekli kullanılmak üzere bırakmayın; idari ve cezai sorumluluk hesap sahibine aittir.

Sıkça Sorulan Sorular

Bilmeden hesabımı kullandırdım, ceza alır mıyım?

Bilmeme savunması ancak somut delillerle desteklendiğinde sonuç verebilir. İşlem hacmi, irtibat içeriği ve makul karinelerin bütünü incelenir.

Etkin pişmanlık ne ölçüde indirim sağlar?

TCK m.168 çerçevesinde, soruşturma evresinde zarar tamamen giderilirse 2/3 oranına kadar indirim mümkündür; sonraki evrelerde oran düşer.

Hesabıma giren paranın tamamını iade edersem dava düşer mi?

Düşmez; ancak etkin pişmanlık hükümleri ve kasıt değerlendirmesi yönünden olumlu argüman oluşturur.

İBAN bilgisi paylaşmak suç mu?

Salt İBAN paylaşımı tek başına suç değildir; kullanım amacı ve sonuçları değerlendirilir.

İlgili Kapsamlı Rehberler

Tipik Müvekkil Profili Vakaları (Anonim, Hipotetik)

Aşağıda anonimleştirilmiş, hipotetik nitelikte müvekkil profillerine yer verilmektedir; gerçek dosyalardan alıntı içermez. Amaç, okuyucuya benzer durumda kişilerin hangi savunma argümanlarıyla karşılaştığını tanıtmaktır.

Profil A — “Komisyon karşılığı transfer” teklifi

Yirmili yaşların başında, Telegram üzerinden tanıştığı kişiden gelen “evden iş, gönderilen TL’yi başka bir IBAN’a aktar, %10 al” teklifini kabul eden bir kullanıcı. Hesabına bir hafta içinde 600.000 TL giriş çıkışı yapıldıktan sonra MASAK kapsamında bloke uygulanmış ve TCK m.158/1-f, m.282 kapsamında ifadeye çağırılmıştır. Savunmada ekonomik faaliyet kastının yokluğu, işlem hacmi ile şahsi gelir-gider arasındaki tutarsızlığın “araçsal” niteliği işaret edilmektedir.

Profil B — “Yatırım ortaklığı” görüntüsü

Tanıdığı bir kişi tarafından “biz yatırım yapıyoruz, sen sadece hesabını ver” söylemiyle ikna edilen ve hesabının “ortak yatırım fonu” olarak tanıtıldığı bir kullanıcı. Bu profilde, kullanıcının yatırım sürecine fiilen katılımı bulunmadığı ve kar paylaşımı şeklinin gerçek bir yatırım ilişkisini yansıtmadığı somut belgelerle ortaya konmalıdır.

Profil C — Kart ve şifre paylaşımı

Aile içi yakın akrabaya kart ve şifre paylaşımı yapan, sonra hesabının dolandırıcılık zincirinde kullanıldığı tespit edilen kullanıcı. Bu profilde olası savunma “rıza dışı kullanım” iddiasıdır; ancak rızanın kapsamı detaylı incelenir.

Profil D — Yaşlı kullanıcı, üçüncü kişi yönlendirmesi

Yaşlı bir kullanıcının, telefon ile “banka müşteri hizmetleri” olduğunu söyleyen kişiye yönlendirilerek bilgisayar başında işlem yapması ve hesabından ekstra bir hesaba transfer gerçekleşmesi. Burada savunma sosyal mühendislik mağduriyetinin teknik ve psikolojik delillerle desteklenmesine dayanır.

Resmi Mevzuat Atıf Tablosu

Konu	Mevzuat	Madde
Bilişim sistemleri ile dolandırıcılık	TCK	m.158/1-f
Aklama suçu	TCK	m.282
Kart kötüye kullanma	TCK	m.245
Etkin pişmanlık	TCK	m.168
İştirak	TCK	m.37-41
Şüpheli işlem bildirimi	5549 SK	m.4
Elkoyma	CMK	m.128
Sulh ceza itirazı	CMK	m.267-271
Ödeme hizmetleri	6493 SK	Bütüncül
Tazminat	TBK	m.49, m.72

Süreç Akışı (Şüpheli Konumunda)

[1] Banka tarafından bilgi talebi → 
[2] Hesabın geçici askıya alınması → 
[3] Cumhuriyet Başsavcılığı'ndan ifade tebligatı → 
[4] Avukatla savunma stratejisi hazırlanması → 
[5] İfade verme → 
[6] Soruşturma kararı (kovuşturmaya yer olmadığı / iddianame) → 
[7] Mahkeme süreci → 
[8] Karar (beraat / mahkumiyet / etkin pişmanlık ile indirimli ceza)

Genişletilmiş Sıkça Sorulan Sorular

Hesabıma sürekli yatan paralar varsa savcılık ne yapar?

Banka tarafından MASAK’a şüpheli işlem bildirimi yapılır ve fonun kaynağına ilişkin işlem örüntüsü incelenir. Yapılan işlemlerin “ekonomik faaliyet” çerçevesinde olup olmadığı belirleyicidir.

Etkin pişmanlık her durumda uygulanabilir mi?

TCK m.168 belirli suçlar için belirli evrelerde uygulanır. Soruşturma evresinde tam zarar giderildiğinde 2/3 oranına kadar; kovuşturma evresinde 1/2 oranına kadar indirim mümkündür.

İBAN paylaşımı dijital ortamda izlenebilir mi?

Evet; bankacılık sistemi tüm transferleri kayıtlı tutar ve adli yardım çerçevesinde mahkemeye getirilebilir.

“Ben sadece komisyon aldım” savunması yeterli mi?

Tek başına yeterli değildir; kasıt ve iştirak değerlendirmesi yapılır. İştirak çerçevesinde TCK m.37 vd. uygulanır.

Savcılık ifadesi ne kadar sürer?

Dosya yoğunluğuna göre 30 dakika ile birkaç saat arasında değişir. Avukat eşliğinde verilmesi haklarınızı korur.

Yurt dışındaki failler bana ulaştırılabilir mi?

Adli yardımlaşma ile mümkündür ancak süreç uzundur. Asli failin yurtdışında olması iştirak iddiasını ortadan kaldırmaz.

Ailem benim hesabımı kullandı, sorumluluk kimde?

Hesap sahibinin rızası varsa hesap sahibi, rıza dışı kullanım varsa kullanan kişi sorumlu tutulur. Aile içi vakalarda şahsi cezasızlık hükümleri (TCK m.167) sınırlı bir koruma sağlayabilir.

İBAN Kiralama (Hesap Kullandırma) Suçu Avukatı 2026