Kripto para piyasalarındaki mağduriyetler; sahte yatırım siteleri, Telegram/WhatsApp gruplarından yönlendirme, P2P işlemlerinde yaşanan dolandırıcılıklar ve kripto borsalarının hesap dondurma uygulamaları olmak üzere farklı kaynaklardan doğmaktadır. Mağdurların başvurabileceği hukuki yollar; ceza şikayeti, idari başvuru, hukuk davası ve uluslararası iş birliği mekanizmaları olarak dört eksende ele alınır.
İçindekiler
İlk Adım: Delil Tespiti ve Korunması
İşlem dökümleri, cüzdan adresleri, blockchain transaction ID’leri, yazışma ekran görüntüleri ve ödeme dekontları noter aracılığıyla veya elektronik delil tespiti yoluyla saklanmalıdır. HMK m.400 uyarınca delil tespiti talep edilebilir.
Cumhuriyet Başsavcılığına Şikayet
TCK m.157-158 (dolandırıcılık), m.245 (banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması) ve m.244 (sistemi engelleme) kapsamında suç duyurusu yapılır. Bilişim suçlarında soruşturma genellikle Bilişim Suçları Bürosu tarafından yürütülür.
MASAK Başvurusu
5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun çerçevesinde Mali Suçları Araştırma Kurulu’na şüpheli işlem bildirimi yapılabilir. MASAK, ilgili banka ve borsalar nezdinde işlem geçmişini takip edebilir.
Banka ve Kripto Borsası Üzerinden İade
Banka transferi ile gönderilen tutarlar için bankaya derhal başvurarak chargeback talep edilmelidir. Yerli kripto borsalarında, sahibi tespit edilebilen cüzdana giden coin transferleri için borsa ile iletişime geçilir.
P2P Mağduriyetleri
Binance, OKX gibi platformlarda P2P işlemde karşı tarafın TL transferini iade alması veya hesap üzerinden işlem yapması halinde anlık delil toplama (KYC bilgileri, hesap geçmişi) çok önemlidir. Platformun appeal/itiraz mekanizması en geç 15 dakika içinde başlatılmalıdır.
Hukuk Davası: Sebepsiz Zenginleşme ve Tazminat
Failin tespiti halinde TBK m.49 (haksız fiil) veya m.77 (sebepsiz zenginleşme) hükümleri uyarınca tazminat davası açılır. Failin malvarlığı üzerine ihtiyati haciz/tedbir başlangıçta talep edilmelidir.
Uluslararası Boyut
Yurt dışı menşeli scam siteleri için Interpol, Europol ve karşı ülkenin FIU (Financial Intelligence Unit) birimine başvuru, blockchain analiz şirketleri (Chainalysis, TRM Labs) raporları ile birlikte değerlendirilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Kripto dolandırıcılığında para geri alınabilir mi?
Geri alma olasılığı; failin tespit edilebilirliği, paranın hangi cüzdana ne hızla taşındığı ve fail malvarlığının bulunup bulunmamasına bağlıdır. Hızlı hareket etmek başarı şansını belirleyici şekilde artırır.
Hangi mahkeme görevli?
Ceza yargılaması için Asliye Ceza/Ağır Ceza Mahkemesi; tazminat için Asliye Hukuk veya Asliye Ticaret Mahkemesi yetkili olabilir.
Borsa hesabım dondurulduysa ne yapmalıyım?
Borsadan kilit gerekçesini yazılı isteyin; gerekçe yetersizse hesap üzerindeki kripto varlıkların iadesi için tedbir talepli dava açılabilir.
Şikayet süresi nedir?
Dolandırıcılık suçu re’sen takibe tabidir; özel şikayet süresi yoktur, dava zamanaşımı ise suçun cezasına göre belirlenir (TCK m.66).
Hukuki Destek
Bu rehber genel bilgilendirme amaçlıdır; somut olayınız için hukuki danışmanlık almanız önerilir. Av. Bilal Alyar olarak iletişim sayfamız üzerinden randevu talep edebilirsiniz.
İlgili Sayfalar: Kripto Para Avukatı · Bilişim Avukatı · Boşanma Avukatı · SPK Avukatı · Şirketler Avukatı