Kripto Para Hukuku: Genel Bakış ve Konu Dizini (2026)
Tek bir kanunda toplanmış değildir. Başlıca dört alan vardır:
- İzin rejimi: 6362 sayılı Kanun m.35/B ve 35/C. Yasa ve SPK izni.
- Suçlar: nitelikli dolandırıcılık TCK m.158, aklama TCK m.282. Ceza hukuku.
- Hesap askısı: 5549 sayılı Kanun m.19/A ve CMK m.128/A. Bloke.
- Vergi: Gelir Vergisi Kanunu m.3 ve 92. Vergi.
Bu sayfa, kripto para hukukunun genel bir haritasıdır: her alanda temel kuralı kısaca verir ve ayrıntı için o konunun sayfasına yönlendirir. Metinler resmî mevzuattan aktarılmıştır; somut bir dosyanın sonucu olaya, delillere ve uygulanacak hükme göre değişir.
Kripto varlık yasası ve SPK izni
7518 sayılı Kanunla 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu‘na eklenen m.35/B’ye göre kripto varlık hizmet sağlayıcılarının kurulabilmesi ve faaliyete başlaması için Sermaye Piyasası Kurulundan izin alınması zorunludur. Platformlara faaliyet izni verilmiş olması işlemlerin kamunun güvencesi altında olduğu anlamına gelmez; kripto varlıklar Kanunun 82. maddesindeki yatırımcı tazmin hükümlerine tabi değildir (m.35/C-4). Müşterilere ait nakit ve kripto varlıklar hizmet sağlayıcının malvarlığından ayrıdır ve hizmet sağlayıcının borçları nedeniyle, kamu alacakları için olsa dahi haczedilemez (m.35/C-7).
İzin rejimi, yükümlülükler ve yaptırımlar kripto yasası sayfasında anlatılır.
Dolandırıcılık, aklama ve ceza hukuku
Dolandırıcılığın bilişim sistemlerinin, banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılması suretiyle işlenmesi nitelikli hâldir: ceza üç yıldan on yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezasıdır; bu hâlde hapis cezasının alt sınırı dört yıl, adli para cezası suçtan elde edilen menfaatin iki katından az olamaz (5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m.158/1-f). Alt sınırı altı ay veya daha fazla hapis gerektiren bir suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini yurt dışına çıkaran ya da kaynağını gizlemek amacıyla çeşitli işlemlere tabi tutan kişi, üç yıldan yedi yıla kadar hapis ve yirmi bin güne kadar adli para cezasıyla cezalandırılır (TCK m.282/1). Bilişim sistemleri, banka veya kredi kurumları araç olarak kullanılarak işlenen suçlarda suçun işlendiği yer mahkemesinin yanında mağdurun yerleşim yeri mahkemeleri de yetkilidir (5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu m.12/1 ve 6).
Soruşturma, el koyma ve müsadere dâhil ceza hukuku boyutu kripto ceza hukuku sayfasındadır.
Hesap blokesi ve işlem askısı
5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun m.19/A’ya göre, işleme konu malvarlığının aklama veya terörün finansmanı suçuyla ilişkili olduğuna dair şüphe bulunması üzerine Bakan, yükümlüler nezdindeki işlemleri yedi iş günü süreyle askıya almaya veya bu süreyle gerçekleşmesine izin vermemeye yetkilidir; Bakan bu yetkisini bakan yardımcısına devredebilir. Madde metninde bu karara karşı ayrı bir başvuru yolu düzenlenmemiştir. CMK m.128/A ise nitelikli dolandırıcılık gibi suçlarda makul şüphe bulunması hâlinde banka, ödeme hizmeti sağlayıcısı veya kripto varlık hizmet sağlayıcısının suçta kullanılan hesabı kırk sekiz saate kadar askıya alabileceğini, hesap sahibinin askının kaldırılması için Cumhuriyet başsavcılığına başvurabileceğini ve savcının başvuru hakkında yirmi dört saat içinde karar vereceğini düzenler.
Askının süresi ve kaldırılması için izlenen yol MASAK blokesi nasıl kalkar sayfasında ele alınır.
Kripto kazancının vergilendirilmesi
Türkiye’de yerleşmiş gerçek kişiler, Türkiye içinde ve dışında elde ettikleri kazanç ve iratların tamamı üzerinden vergilendirilir (193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu m.3). Bir takvim yılına ait yıllık beyanname, izleyen yılın Mart ayının başından yirmi beşinci günü akşamına kadar verilir (GVK m.92). Kripto varlıktan elde edilen kazancın hangi gelir unsuru sayılacağı ve nasıl hesaplanacağı ise somut işlemin niteliğine göre değerlendirilir.
Vergi doğup doğmadığı ve hesaplama yöntemi kripto gelir vergisi hesaplama sayfasında anlatılır.
Somut dosyada hukuki destek
Hangi yolun izleneceği; olayın tarihine, işlem kayıtlarına ve tarafların durumuna göre değişir. Kripto varlıkla ilgili dolandırıcılık, hesap blokesi ve soruşturma dosyalarında büronun çalışma alanı kripto para avukatı sayfasında anlatılır.
Sıkça sorulan sorular
Kripto varlık hizmet sağlayıcısı izin almadan faaliyet gösterebilir mi?
6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu m.35/B-1’e göre kripto varlık hizmet sağlayıcılarının kurulabilmesi ve faaliyete başlaması için Sermaye Piyasası Kurulundan izin alınması zorunludur. İzin verilmiş olması, işlemlerin kamunun güvencesi altında olduğu anlamına gelmez (m.35/C-4).
Kripto para ile ödeme yapılabilir mi?
Ödemelerde Kripto Varlıkların Kullanılmamasına Dair Yönetmelik m.3’e göre kripto varlıklar ödemelerde doğrudan veya dolaylı şekilde kullanılamaz ve bu kullanıma yönelik hizmet sunulamaz. Yönetmelik ödemelerdeki kullanımı düzenler.
MASAK işlem askısı ne kadar sürer?
5549 sayılı Kanun m.19/A’ya göre aklama veya terörün finansmanı şüphesi üzerine işlemler yedi iş günü süreyle askıya alınabilir veya bu süreyle gerçekleşmesine izin verilmeyebilir. Madde metninde bu karara karşı ayrı bir başvuru yolu düzenlenmemiştir.
Hesabını veya kartını başkasına kullandıran kişiye hangi ceza uygulanır?
Dolandırıcılık suçuna iştirak, haksız menfaat amacıyla banka veya kredi kartı gibi ödeme araçlarını ya da banka, aracı kurum, ödeme hizmeti sağlayıcıları veya kripto varlık hizmet sağlayıcıları nezdinde bulunan hesabın kullanılmasını sağlayan zorunlu bilgileri veya araçları başkasına vermek fiiliyle sınırlıysa verilecek ceza yarı oranında indirilir (TCK m.158/4).
Kripto dolandırıcılığında şikâyet nereye yapılır?
Şikâyet Cumhuriyet başsavcılığına veya kolluk makamlarına, yazılı ya da tutanağa geçirilmek üzere sözlü olarak yapılabilir (CMK m.158/1 ve 5). Bilişim sistemleri, banka veya kredi kurumları araç olarak kullanılmışsa mağdurun yerleşim yeri mahkemeleri de yetkilidir (CMK m.12/6).
Resmî kaynaklar
- 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu (m.35/B, 35/C)
- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu (m.158, 282)
- 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu (m.12, 128/A, 158)
- 5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun (m.19/A)
- 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu (m.3, 92)
- Ödemelerde Kripto Varlıkların Kullanılmamasına Dair Yönetmelik (m.3)
Hazırlayan: Av. Bilal Alyar.
Son güncelleme: 11 Kasım 2026
Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır; somut hukuki görüş ya da avukat-müvekkil ilişkisi oluşturmaz. Her dosyanın sonucu vakıalara, delillere ve uygulanacak mevzuata göre farklılık gösterir.
