P2P Savcılık Soruşturması: İfadeye Çağrıldıysanız Ne Yapmalısınız?

Kısa cevap: P2P işlemi nedeniyle ifadeye çağrıldıysanız önce şüpheli mi tanık mı olduğunuzu öğrenmek gerekir; şüpheli iseniz müdafi hakkınız vardır. İfadeden önce işlem kayıtları düzenlenir ve somut olayda neyin sorulabileceği değerlendirilir.

P2P yöntemiyle kripto varlık alıp satan birçok kişi, bir gün eline geçen bir davetiyeyle savcılığa veya kolluğa şüpheli sıfatıyla ifadeye çağrıldığını öğrenir. Çoğu zaman kişi neden çağrıldığını bilmez; yaptığı tek şey ilan açıp stabil kripto varlık satmak ve karşılığında banka hesabına gelen ödemeyi almaktır.

Son güncelleme: 11 Kasım 2026

P2P işlemi nedeniyle ifadeye çağrıldım: şüpheli olarak çağrılmanın anlamı

Ceza Muhakemesi Kanunu’na (CMK) göre ifadesi alınacak kişi davetiye ile çağrılır; davetiyede çağrılma nedeni açıkça belirtilir ve gelinmezse zorla getirileceği yazılır (CMK m.145). Davetiyedeki soruşturma numarasını ve çağrının hangi birimden geldiğini not edin. Çağrıldığınızı telefonla ya da başka bir yolla öğrendiyseniz, çağrının hangi birimden geldiğini ve davetiye düzenlenip düzenlenmediğini ilgili birimden teyit edin.

Şüpheli, soruşturma evresinde suç şüphesi altında bulunan kişidir (CMK m.2/1-a); bu sıfat bir suçlama sonucu değildir. Cumhuriyet savcısı, maddi gerçeği araştırırken şüphelinin yalnız aleyhine değil lehine olan delilleri de toplamak ve şüphelinin haklarını korumakla yükümlüdür (CMK m.160/2). Yani ifade, sizin açısından olayı kendi belgelerinizle anlatma fırsatıdır.

Çağrıyı görmezden gelmek ise ciddi sonuç doğurabilir. CMK m.146/1 uyarınca, çağrıldığı hâlde gelmeyen şüphelinin zorla getirilmesine karar verilebilir.

Tanık olarak ifadeye çağrıldıysanız: şüpheli ile tanık farkı

Çağrı kâğıdında hangi sıfatla çağrıldığınız açık değilse bunu birimden öğrenin; şüpheli ile tanığın hakları ve yükümlülükleri aynı değildir. Aşağıda anlatılan müdafi, susma hakkı ve delil toplanmasını isteme hakları, CMK m.147’de şüpheli veya sanığın ifadesi için düzenlenmiştir. Tanık ise olayla ilgili bildiklerini anlatmak üzere dinlenir. P2P dosyalarında para akışındaki bir hesabın sahibi ya da işlemin karşı tarafı da bu sıfatla çağrılabilir; somut olayda sıfatı belirleyen, dosyadaki şüphenin kime yöneldiğidir.

Tanıklar çağrı kâğıdıyla çağrılır ve çağrı kâğıdında gelmemenin sonuçları bildirilir (CMK m.43/1). Çağrı telefon veya elektronik posta gibi araçlarla da yapılabilir; ancak bu durumda çağrı kâğıdına bağlanan sonuçlar uygulanmaz (m.43/2). Bu kurallar, kişinin Cumhuriyet savcısı, hâkim veya mahkeme önünde tanık olarak dinlenmesinde uygulanır (m.43/5). Usulüne uygun çağrılıp mazeretini bildirmeden gelmeyen tanık zorla getirilir ve gelmemesinin yol açtığı giderler kendisine ödettirilir (CMK m.44/1).

Tanık, kendisini veya CMK m.45/1’de sayılan yakınlarını ceza kovuşturmasına uğratabilecek nitelikteki sorulara cevap vermekten çekinebilir; bu hak tanığa önceden bildirilir (CMK m.48/1). P2P dosyasında tanık olarak dinlenen kişinin kendi işlemleri de soruluyorsa bu sınır önem kazanır. Sorular sizin işlemlerinizin suç oluşturup oluşturmadığına yöneliyorsa, hangi sıfatla dinlendiğinizi yeniden sormanız yerinde olur.

P2P alım-satım yapan kişinin şüpheli olma nedenleri

Uygulamada en sık görülen tablo şudur: Siz bir platformda satış ilanı açarsınız, alıcı ödemeyi banka hesabınıza gönderir, siz de kripto varlığı onun hesabına aktarırsınız. Sonradan anlaşılır ki ödeme, alıcının değil, başka bir yerde dolandırılan bir kişinin hesabından gelmiştir. Mağdur şikâyette bulunduğunda para izlenir ve izin bir halkası sizin hesabınızda görünür.

Dosyalarda sık görülen durumlar şunlardır:

Ödemenin, platformdaki alıcının adıyla eşleşmeyen üçüncü bir kişinin hesabından gelmesi,
Kısa sürede çok sayıda farklı göndericiden ödeme alınması,
Gelen paranın hızla başka hesaplara veya cüzdanlara aktarılması (geçiş hesabı görünümü),
Banka hesabının, kartın ya da platform hesabının başka birine kullandırılması.

Bütün bu durumlarda soruşturmanın asıl sorusu aynıdır: İşlemi yapan kişi, paranın suçtan geldiğini biliyor muydu, yoksa olağan bir ticari işlem yaptığını mı düşünüyordu?

Gündeme gelen suçlar ve cezalar

Dolandırıcılık ve nitelikli dolandırıcılık (TCK m.157, m.158)

Türk Ceza Kanunu (TCK) m.157’ye göre hileli davranışlarla bir kimseyi aldatıp onun veya başkasının zararına kendisine ya da başkasına yarar sağlayan kişiye bir yıldan beş yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adli para cezası verilir.

Suç, TCK m.158/1’de sayılan hâllerden biriyle işlenirse ceza üç yıldan on yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adli para cezasıdır. Bu bentlerden sık gündeme gelenlerden biri, bilişim sistemlerinin, banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılmasıdır (m.158/1-f). Kişinin kendisini kamu görevlisi veya banka, sigorta ya da kredi kurumlarının çalışanı olarak tanıtması ya da bu kurum ve kuruluşlarla ilişkili olduğunu söylemesi de ayrı bir bent olarak düzenlenmiştir (m.158/1-l). (e), (f), (j), (k) ve (l) bentlerinde sayılan hâllerde hapis cezasının alt sınırı dört yıldan, adli para cezası ise suçtan elde edilen menfaatin iki katından az olamaz.

TCK m.158/3’e göre m.157 ve m.158’deki suçlar üç veya daha fazla kişi tarafından birlikte işlenirse ceza yarı oranında, suç işlemek için kurulmuş bir örgütün faaliyeti çerçevesinde işlenirse bir kat artırılır.

Hesap veya ödeme aracı kullandırma (TCK m.158/4)

16.07.2026 tarihli 7589 sayılı Kanun’un 13. maddesiyle TCK m.158’e dördüncü fıkra eklenmiştir. Buna göre dolandırıcılık suçlarına iştirak, haksız menfaat sağlamak amacıyla kendisine veya başkasına ait banka veya kredi kartı gibi ödeme araçlarını ya da banka, aracı kurum, ödeme hizmeti sağlayıcısı veya kripto varlık hizmet sağlayıcısı nezdindeki hesabın kullanılmasını sağlayan zorunlu bilgileri veya araçları başkasına vermekle sınırlı kalmışsa, verilecek ceza yarı oranında indirilir.

Bu hüküm bir cezasızlık sebebi değil, bir indirim hâlidir. Hesabını başkasına kullandıran kişi yine iştirak nedeniyle sorumlu tutulabilir; fıkra yalnız cezanın miktarını etkiler.

Suç gelirlerini aklama (TCK m.282)

Alt sınırı altı ay veya daha fazla hapis gerektiren bir suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini yurt dışına çıkaran ya da gayrimeşru kaynağını gizlemek veya meşru yolla elde edildiği kanaatini uyandırmak amacıyla çeşitli işlemlere tabi tutan kişi üç yıldan yedi yıla kadar hapis ve yirmibin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır (TCK m.282/1).

Öncül suça iştirak etmeksizin, bu malvarlığı değerini bu özelliğini bilerek satın alan, kabul eden, bulunduran veya kullanan kişiye ise iki yıldan beş yıla kadar hapis cezası verilir (TCK m.282/2).

Banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması (TCK m.245)

Ödeme, başkasına ait bir kartın rızası dışında kullanılmasıyla yapılmışsa TCK m.245 gündeme gelebilir. Başkasına ait kartı rızası olmadan kullanarak yarar sağlayan kişi üç yıldan altı yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır (m.245/1).

Zamanaşımı

Dava zamanaşımı, suçun kanundaki cezasının üst sınırına göre belirlenir (TCK m.66/4). Temel dolandırıcılığın (m.157) ve iştirak etmeksizin satın alma, kabul etme, bulundurma veya kullanma biçimindeki aklamanın (m.282/2) üst sınırı beş yıl olduğundan, beş yıldan fazla olmamak üzere hapis veya adli para cezası gerektiren suçlar için öngörülen sekiz yıllık süre uygulanır (m.66/1-e). Nitelikli dolandırıcılığın (m.158/1) ve m.282/1’deki aklamanın üst sınırı beş yıldan fazla, yirmi yıldan az olduğundan bu suçlarda süre on beş yıldır (m.66/1-d). Süre belirlenirken dosyadaki delillere göre suçun daha ağır nitelikli hâlleri de dikkate alınır (m.66/3); hangi sürenin uygulanacağı suçun dosyada nasıl nitelendirildiğine bağlıdır. Şüphelinin savcı huzurunda ifadesinin alınması dava zamanaşımını keser (m.67/2-a); kesilme hâlinde süre, ilgili suça ilişkin sürenin en fazla yarısına kadar uzar (m.67/4).

İfade sırasında haklarınız (CMK m.147 ve m.148)

CMK m.147, ifade alınırken uyulacak kuralları sayar. Bunların en önemlileri şunlardır:

Kimliğiniz saptanır; kimliğe ilişkin soruları doğru cevaplamak zorundasınız (m.147/1-a).
Size yüklenen suç anlatılır (m.147/1-b).
Müdafi seçme hakkınız olduğu, müdafiin ifadede hazır bulunabileceği bildirilir; müdafi seçecek durumda değilseniz ve istiyorsanız baro tarafından görevlendirilir (m.147/1-c).
Yüklenen suç hakkında açıklama yapmamanın kanuni hakkınız olduğu söylenir (m.147/1-e).
Şüpheden kurtulmak için somut delillerin toplanmasını isteyebileceğiniz hatırlatılır; aleyhinize olan şüphe nedenlerini gidermek ve lehinize olan hususları ileri sürmek imkânı tanınır (m.147/1-f).
İfade tutanağa bağlanır; tutanak size ve hazır olan müdafie okunur, imzanız alınır. İmzadan çekinirseniz nedeni tutanağa yazılır (m.147/1-i).

P2P dosyalarında m.147/1-f’deki imkân, platform kayıtlarının, banka hareketlerinin ve zincir üstü işlem kayıtlarının dosyaya getirilmesini istemek biçiminde kullanılabilir.

CMK m.148 ise yasak usulleri düzenler. Beyan özgür iradeye dayanmalıdır; kötü davranma, yorma, aldatma, tehdit gibi müdahaleler yapılamaz ve kanuna aykırı bir yarar vaat edilemez. Yasak usullerle alınan ifade, rıza ile verilmiş olsa bile delil olarak değerlendirilemez (m.148/3). Müdafi hazır bulunmadan kollukça alınan ifade, hâkim veya mahkeme önünde doğrulanmadıkça hükme esas alınamaz (m.148/4).

Susma hakkını tamamen mi kullanacağınız, yoksa belgelerle açıklama mı yapacağınız bir strateji kararıdır. Dosyadaki iddiayı ve elinizdeki kayıtları görmeden bu kararı vermek doğru olmaz; kararı müdafiinizle birlikte verin.

Müdafi: zorunlu olduğu hâller ve işlevi

Şüpheli, soruşturma ve kovuşturmanın her aşamasında bir veya birden fazla müdafiin yardımından yararlanabilir (CMK m.149/1). Soruşturma evresinde ifade almada en çok üç avukat hazır bulunabilir (m.149/2). Avukatın şüpheliyle görüşme, ifade süresince yanında olma ve hukuki yardımda bulunma hakkı engellenemez ve kısıtlanamaz (m.149/3).

Müdafi seçemeyecek durumda olduğunu beyan eden şüpheliye, istemi hâlinde müdafi görevlendirilir (CMK m.150/1). Alt sınırı beş yıldan fazla hapis gerektiren suçlarda istem aranmaksızın müdafi görevlendirilir (m.150/3). Nitelikli dolandırıcılığın temel hâlinde alt sınır üç veya dört yıl olduğundan, yalnız bu nedenle zorunlu müdafilik doğmaz; ancak şüpheli çocuksa, kendisini savunamayacak derecede malulse veya sağır ve dilsizse istemi aranmaksızın müdafi görevlendirilir (m.150/2). Ancak TCK m.158/3’teki artırım hâlleri (üç veya daha fazla kişiyle işlenme ya da örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenme) uygulanırsa alt sınır beş yılı aşabilir ve zorunlu müdafilik gündeme gelebilir.

Müdafi, soruşturma evresinde dosya içeriğini inceleyebilir ve istediği belgelerin örneğini harçsız alabilir (CMK m.153/1). Bu yetki ancak m.153/2’de sayılan suçlara ilişkin soruşturmalarda hâkim kararıyla kısıtlanabilir. Dolandırıcılık bu listede yer almaz; ancak listede suç işlemek amacıyla örgüt kurma (TCK m.220) bulunduğundan, soruşturma bu suçu da kapsıyorsa kısıtlama gündeme gelebilir. Şüphelinin ifade tutanağı ve bilirkişi raporları hakkında kısıtlama uygulanmaz (m.153/3).

İfade hazırlığı: gitmeden önce toplanacak belgeler

P2P dosyalarında savunmanın gücü, işlemin olağan bir alım-satım olduğunu gösteren kayıtlardan gelir. Aşağıdaki belgeleri tarih sırasıyla bir klasörde toplayın:

Platform işlem kayıtları: ilan ve sipariş numarası, tarih ve saat, miktar, kur, işlemin tamamlanma durumu.
Banka kayıtları: her ödemenin dekontu ve hesap ekstresi; göndericinin adı ve IBAN bilgisi.
Zincir üstü kayıtlar: transferin işlem özeti (TxID), gönderilen cüzdan adresi ve ağ bilgisi.
Yazışmalar: platform içi sohbet kayıtları ve varsa diğer yazışmaların tarihli ekran görüntüleri.

Hiçbir kaydı silmeyin, hesapları kapatmayın ve cihazları sıfırlamayın. Hangi kaydın dosyada ne anlama geleceği, somut olayın akışına göre değerlendirilir.

Hesaplara uygulanabilecek tedbirler

Mali kurumun 48 saatlik askısı (CMK m.128/A)

24.12.2025 tarihli 7571 sayılı Kanun’la eklenen CMK m.128/A’ya göre nitelikli hırsızlık (TCK m.142/2-e), nitelikli dolandırıcılık (TCK m.158/1-f ve l) ve banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması (TCK m.245) suçlarının işlendiğine dair makul şüphe bulunduğunda, banka, ödeme hizmeti sağlayıcısı veya kripto varlık hizmet sağlayıcısı, suçta kullanılan hesabı kırk sekiz saate kadar askıya alabilir.

Askıya alma ve hesap hareketleri derhal Cumhuriyet başsavcılığına, ayrıca hesap sahibine bildirilir. Hesap sahibi askının kaldırılması için Cumhuriyet başsavcılığına başvurabilir; Cumhuriyet savcısı başvuruyu yirmi dört saat içinde karara bağlar (m.128/A-2).

Askıdaki hesapta bulunan suça konu menfaate, askı süresi içinde hâkim kararıyla, gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde Cumhuriyet savcısının yazılı emriyle el konulabilir. Hâkim kararı olmadan yapılan elkoyma yirmi dört saat içinde hâkimin onayına sunulur; hâkim kırk sekiz saat içinde karar vermezse elkoyma kendiliğinden kalkar (m.128/A-4).

Hâkim kararıyla elkoyma (CMK m.128)

CMK m.128, suçun işlendiğine ve malvarlığının bu suçtan elde edildiğine dair somut delillere dayanan kuvvetli şüphe bulunduğunda, şüpheliye ait banka hesaplarına, hak ve alacaklara ve diğer malvarlığı değerlerine elkonulmasına imkân verir. Dolandırıcılık (TCK m.157, m.158) bu hükmün uygulandığı suçlar arasındadır (m.128/2-a). Elkoyma kararı alınabilmesi için ilgisine göre Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu, Sermaye Piyasası Kurulu, Mali Suçları Araştırma Kurulu gibi kurumlardan suçtan elde edilen değere ilişkin rapor alınır (m.128/1). Bu madde kapsamında elkoymaya ancak hâkim karar verebilir (m.128/9).

Suç gelirlerinin aklanmasının önlenmesi kapsamında askı (5549 sayılı Kanun m.19/A)

5549 sayılı Kanun m.19/A’ya göre, yükümlüler nezdindeki işlemlerin aklama veya terörün finansmanı suçu ile ilişkili olduğuna dair şüphe bulunduğunda Bakan, şüpheyi teyit etmek, işlemi analiz etmek veya sonuçları yetkili makamlara iletmek amacıyla işlemleri yedi iş günü süreyle askıya almaya veya gerçekleşmesine izin vermemeye yetkilidir. Bu, yargısal bir elkoyma değil, idari nitelikte geçici bir tedbirdir.

Tedbir kararlarına itiraz (CMK m.267 ve m.268)

Hâkim kararlarına karşı itiraz yoluna gidilebilir (CMK m.267). İtiraz, kanunda ayrıca hüküm bulunmayan hâllerde, ilgilinin kararı öğrendiği günden itibaren iki hafta içinde kararı veren mercie dilekçeyle veya zabıt kâtibine beyanla yapılır (m.268/1). Bu süre, 7499 sayılı Kanun’la yedi günden iki haftaya çıkarılmıştır.

Soruşturmanın sonuçlanması

Soruşturma sonunda kamu davasının açılması için yeterli şüphe oluşturacak delil elde edilemezse Cumhuriyet savcısı kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verir. Bu karar suçtan zarar görene ve önceden ifadesi alınmış şüpheliye bildirilir; kararda itiraz hakkı, süresi ve mercii gösterilir (CMK m.172/1).

Bu karara itiraz hakkı suçtan zarar görene aittir. Zarar gören, kararın kendisine tebliğinden itibaren iki hafta içinde sulh ceza hâkimliğine itiraz edebilir (CMK m.173/1; süre 7499 sayılı Kanun’la on beş günden iki haftaya değiştirilmiştir). Hâkimlik gerekli görürse soruşturmanın genişletilmesini isteyebilir (m.173/3). Karar verildikten sonra kamu davası açılması için yeterli şüphe oluşturacak yeni delil elde edilmedikçe ve sulh ceza hâkimliği bu konuda karar vermedikçe aynı fiilden dolayı kamu davası açılamaz (m.172/2).

İddianamenin düzenlenmesi, kovuşturmanın başladığı anlamına gelmez. CMK m.175/1 uyarınca iddianamenin kabulüyle kamu davası açılır ve kovuşturma evresi başlar; şüpheli bu aşamadan itibaren sanık olarak adlandırılır (CMK m.2/1-b, f).

Kendinizi korumak için pratik öneriler

Davetiyedeki soruşturma numarasını, birimi ve hangi sıfatla çağrıldığınızı teyit edin; çağrıyı görmezden gelmeyin.
Şikâyetçiye veya karşı tarafa kendiliğinden ulaşmayın; her temas dosyada farklı yorumlanabilir.
Olay hakkında sosyal medyada paylaşım yapmayın.
Hesabınıza askı veya elkoyma uygulandıysa süreleri kaçırmamak için tebliğ ve öğrenme tarihlerini not edin; kaldırma başvurusunun yolu blokenin dayanağına göre değişir.

Somut dosyanın incelenmesi gerekir

Her dosyanın sonucu, olayların akışına, suçun nasıl nitelendirildiğine ve delillere göre değişir; bu yazı genel bilgi verir, sonuç vaat etmez. Şüpheli ya da tanık sıfatıyla çağrıldığınızda neyin sorulabileceği ve hangi kaydın öne çıkacağı, ancak somut dosya ve işlem kayıtları birlikte incelendiğinde değerlendirilebilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Savcılıktan gelen ifade çağrısına gitmezsem ne olur?

CMK m.145 uyarınca davetiyede gelinmezse zorla getirileceği yazılır. Çağrıldığı hâlde gelmeyen şüphelinin zorla getirilmesine karar verilebilir (CMK m.146/1). Mazeretiniz varsa bunu soruşturma birimine bildirmeniz gerekir.

İfadede susma hakkımı kullanabilir miyim?

Evet. Yüklenen suç hakkında açıklama yapmamak kanuni bir haktır ve ifade başında size hatırlatılır (CMK m.147/1-e). Ancak kimliğinize ilişkin soruları doğru cevaplamak zorundasınız (m.147/1-a). Tamamen susmak mı, belgelerle açıklama yapmak mı daha uygun, bunu dosyayı gördükten sonra müdafiinizle değerlendirin.

Avukat olmadan ifade verebilir miyim?

Verebilirsiniz; nitelikli dolandırıcılığın temel hâlinde müdafi zorunlu değildir; ancak CMK m.150/2’deki hâller (ör. çocuk veya sağır ve dilsiz şüpheli) saklıdır. Ancak TCK m.158/3’teki artırım hâlleri uygulanırsa alt sınır beş yılı aşabilir ve zorunlu müdafilik gündeme gelebilir (CMK m.150/3). Yine de müdafi seçme hakkınız vardır ve müdafi seçecek durumda değilseniz istemeniz hâlinde baro tarafından görevlendirilir (CMK m.147/1-c, m.150/1). Müdafi olmadan kollukta alınan ifade, hâkim önünde doğrulanmadıkça hükme esas alınamaz (CMK m.148/4).

Karşı taraf başkasının hesabından ödeme yaptıysa sorumlu olur muyum?

Bu, paranın suçtan geldiğini bilip bilmediğinize bağlıdır. Dolandırıcılık hileli davranış ve kast gerektirir; aklama suçunun malvarlığını kabul etme veya bulundurma hâlinde de malın bu özelliğinin bilinmesi aranır (TCK m.282/2). Bilmediğinizi gösteren platform, banka ve yazışma kayıtları bu nedenle belirleyicidir.

Hesabıma bloke konuldu, ne yapabilirim?

Blokenin kaynağını öğrenin. Mali kurumun CMK m.128/A uyarınca yaptığı askıda, kaldırılması için Cumhuriyet başsavcılığına başvurabilirsiniz; savcı yirmi dört saat içinde karar verir. Hâkim kararıyla elkoyma yapılmışsa, kararı öğrendiğiniz günden itibaren iki hafta içinde itiraz edebilirsiniz (CMK m.268/1).

Tanık olarak çağrıldım; gitmek ve her soruya cevap vermek zorunda mıyım?

Usulüne uygun çağrılıp mazeretini bildirmeden gelmeyen tanık zorla getirilir (CMK m.44/1). Ancak tanık, kendisini veya CMK m.45/1’de sayılan yakınlarını ceza kovuşturmasına uğratabilecek sorulara cevap vermekten çekinebilir; bu hak önceden bildirilir (CMK m.48/1).

Resmî kaynaklar

İlgili rehberler

Yasal uyarı: Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Somut olayınız için bir avukattan görüş alınız.

Av. Bilal Alyar, İstanbul Barosu
ALYAR LAW & CONSULTANCY