Yargıtay 8. Hukuk Dairesi: Kadastro Davalarında Husumet ve Taraf Teşkili
Önemli not: Kadastro davalarına eskiden bakan Yargıtay 20. Hukuk Dairesi kapatılmış, görev alanı Yargıtay 8. Hukuk Dairesi’ne devredilmiştir. Bu rehberde 3402 sayılı Kadastro Kanunu uyarınca açılan uygulama kadastrosuna itiraz davalarında doğru davalının (husumetin) kime yöneltileceği ve taraf teşkiline ilişkin güncel içtihat ele alınmıştır.
- Kadastro davalarına artık Yargıtay 8. Hukuk Dairesi bakmaktadır; (Kapatılan) 20. Hukuk Dairesi bu görevi eskiden yürütüyordu.
- Kadastro Müdürlüğü, kadastro davalarında kural olarak husumet ehliyetine sahip değildir; dava, tespitten lehine sonuç çıkan/çıkacak gerçek veya tüzel kişiye karşı açılmalıdır.
- Dava dilekçesinde yanlış davalı gösterilmişse, HMK’nın hasımda yanılma hükümleri dışında sonradan davalı değiştirilemez; usule aykırı şekilde davaya dahil edilen kişiler yönünden hüküm kurulamaz.
- Pasif husumet (doğru davalının gösterilmemesi) eksikliği, davanın esasa girilmeden reddi sonucunu doğurur ve bu husus kamu düzenine ilişkin olduğundan istinaf/temyiz aşamasında resen gözetilir.
- Uygulama kadastrosuna itiraz davası, askı ilan cetveline göre süresi içinde açılmalıdır.
Son güncelleme: 07.09.2026 — Daire adı güncel yargı yapılanmasına göre düzeltilmiş, güncel Yargıtay 8. Hukuk Dairesi içtihadı ve 3402 sayılı Kadastro Kanunu m.22 hükümleri işlenmiştir.
İçindekiler
- Kadastro Davalarına Artık Hangi Daire Bakıyor?
- Doğru Davalının Belirlenmesi (Husumet)
- Süreler ve Usul
- Yargı Kararları
- Sıkça Sorulan Sorular
3402 sayılı Kadastro Kanunu m.22/2-a · 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m.124 (taraf değişikliği), m.355 (kamu düzeni), m.361 (temyiz)
Kadastro Davalarına Artık Hangi Daire Bakıyor?
Kadastro tespitine ve uygulama kadastrosuna itiraz davalarının temyiz incelemesi, Yargıtay’ın güncel iş bölümünde 8. Hukuk Dairesi tarafından yürütülmektedir. Bu görevi daha önce üstlenen 20. Hukuk Dairesi kapatılmıştır. Güncel usul kuralları ve uygulama esasları için 8. Hukuk Dairesi’nin yakın tarihli kararlarına başvurulmalıdır.
Doğru Davalının Belirlenmesi (Husumet)
Uygulama kadastrosuna itiraz davalarında en sık karşılaşılan usul hatalarından biri, davanın Kadastro Müdürlüğüne karşı açılmasıdır. Uygulamada, kadastro davalarının kural olarak tespitten lehine sonuç çıkan veya çıkacak gerçek ya da tüzel kişiler arasında görüldüğü, salt ölçüm/tespit hatasına dayalı itirazlarda dahi Kadastro Müdürlüğü’nün husumet ehliyetine sahip olmadığı kabul edilmektedir. Davacının dava dilekçesinde yalnızca Kadastro Müdürlüğünü davalı göstermesi, davanın pasif husumet yokluğundan reddine yol açar. Ayrıca, HMK’nın taraf teşkiline ilişkin hükümleri gereğince, dava dilekçesinde gösterilen davalı, hasımda yanılma hali dışında sonradan değiştirilemez; usule aykırı şekilde sonradan davaya dahil edilen kişiler hakkında hüküm kurulamaz. Bu husus kamu düzenine ilişkin olduğundan, istinaf ve temyiz mercileri tarafından resen gözetilir.
Süreler ve Usul
| İşlem | Açıklama | Dayanak |
|---|---|---|
| Uygulama kadastrosuna itiraz | Askı ilan cetveline göre süresi içinde açılmalı | 3402 s. Kanun m.22/2-a |
| Doğru davalının gösterilmesi | Tespitten lehine sonuç çıkan kişi davalı gösterilmeli | HMK m.124 |
| Yargıtay’a temyiz | Kararın tebliğinden itibaren 2 hafta | HMK m.361 |
Yargı Kararları
Yargıtay 8. Hukuk Dairesi, E.2025/5375, K.2026/4109, 08.06.2026: Uygulama kadastrosu sırasında tersimat hatası bulunduğunu ileri süren davacı, dava dilekçesinde yalnızca Kadastro Müdürlüğünü davalı göstermiş; ilk derece mahkemesi davayı esastan incelemiş, davalıyı sonradan dahili davalı olarak davaya katmıştır. Bölge Adliye Mahkemesi, HMK’nın taraf teşkiline ilişkin hükümleri gereğince dava dilekçesinde gösterilmeyen kişinin sonradan usule aykırı şekilde davaya dahil edilemeyeceğini, bu hususun kamu düzenine ilişkin olduğunu belirterek, davanın Kadastro Müdürlüğü yönünden pasif husumet yokluğundan reddine karar vermiş; Yargıtay bu kararı onamıştır.
Karara erişim: https://mevzuat.adalet.gov.tr/ictihat/1224081800 (erişim tarihi: 07.09.2026)
Sıkça Sorulan Sorular
Kadastro davalarına artık hangi Yargıtay dairesi bakıyor?
Yargıtay 8. Hukuk Dairesi. Daha önce bu görevi yürüten 20. Hukuk Dairesi kapatılmıştır.
Kadastro Müdürlüğüne karşı dava açılabilir mi?
Kural olarak hayır; kadastro davaları tespitten lehine sonuç çıkan veya çıkacak gerçek ya da tüzel kişiler arasında görülür, Kadastro Müdürlüğü husumet ehliyetine sahip değildir.
Yanlış davalı gösterilirse ne olur?
Dava, pasif husumet yokluğundan reddedilir; hasımda yanılma hali dışında davalı sonradan değiştirilemez.
Pasif husumet eksikliği hangi aşamada ileri sürülebilir?
Kamu düzenine ilişkin olduğundan ilk derece, istinaf ve temyiz aşamalarında resen gözetilir; taraflarca ileri sürülmese dahi mahkeme kendiliğinden dikkate alır.
Dahili davalı olarak sonradan eklenen kişi hakkında hüküm kurulabilir mi?
Usule uygun şekilde (hasımda yanılma veya ıslah yoluyla) eklenmemişse hakkında hüküm kurulamaz.
Uygulama kadastrosuna itiraz süresi kaç gündür?
Askı ilan cetveline göre belirlenen süre içinde açılmalıdır; genel kural 30 gündür.
Kimi davalı göstermek gerektiğini nasıl belirlerim?
Tespit tutanağında veya uygulama kadastrosu sonucunda lehine kayıt/tescil yapılan komşu parsel malikini davalı göstermek gerekir.
Eski 20. Hukuk Dairesi kararları güncel emsal olarak kullanılabilir mi?
Verildikleri tarih itibarıyla değerli emsal niteliğindedir, ancak güncel usul için 8. Hukuk Dairesi’nin yakın tarihli kararlarına öncelik verilmelidir.
Husumet eksikliği davanın esastan reddi anlamına gelir mi?
Hayır; husumet eksikliği usule ilişkindir, davanın esasına girilmeden reddedilmesine yol açar, hak kaybını önlemek için doğru davalıya karşı yeniden dava açılabilir.
Yargıtay’a temyiz süresi ne kadardır?
Kararın tebliğinden itibaren HMK m.361 uyarınca 2 haftadır.
İlgili Hizmet Alanlarımız
- Gayrimenkul Hukuku Danışmanlığı
- Tapu İptali ve Tescil Davası
- Kadastro Askı İlan Süresi Emsal Kararları
Resmî Kaynaklar
Hazırlayan
Av. Bilal ALYAR — İstanbul Barosu. ALYAR LAW & CONSULTANCY bünyesinde gayrimenkul ve kadastro uyuşmazlıkları alanında çalışmaktadır.