TCK 125 hakaret suçunu somut bir fiil/olgu isnadı veya sövme şeklinde kişinin onur, şeref ve saygınlığına saldırı olarak tanımlar. Sosyal medya çağında hakaret suçlamaları büyük ölçüde X, Instagram ve WhatsApp kaynaklıdır.
İçindekiler
- Suçun Maddi ve Manevi Unsurları
- Cezalar ve Nitelikli Haller
- Sosyal Medyadan Hakarette İspat
- Haksız Tahrik ve Karşılıklı Hakaret
- Şikâyet Süresi ve Uzlaştırma
- Sıkça Sorulan Sorular
Suçun Maddi ve Manevi Unsurları
Hakaret suçunun oluşumu için fiil/olgu isnadı veya sövme niteliğinde söz/yazı/işaret/eylem bulunmalıdır. Mağdurun belirli veya belirlenebilir olması, kastın hakaret amacı taşıması gerekir. Eleştiri, ifade hürriyeti, basın özgürlüğü kapsamındaki ifadeler suç oluşturmaz.
Cezalar ve Nitelikli Haller
TCK 125/1 temel cezayı 3 ay-2 yıl hapis veya adli para cezası olarak belirler. Kamu görevlisine görevinden dolayı, dini-siyasi-sosyal-ahlaki değerlere ilişkin, alenen işlenmesi cezayı 1/6 oranında, hakaretin alenen işlenmesi durumunda 1/6 oranında artırır.
Sosyal Medyadan Hakarette İspat
Sosyal medya hakaretinde noter tespiti, ekran görüntüsü, BTK üzerinden IP tespiti, hesap sahibinin tespiti gerekir. Sahte hesap iddialarında bilirkişi raporu, MAC adresi, lokasyon verileri ve cihaz incelemesi belirleyicidir. “Tweet attı” ifadesi alenen hakaret kapsamında değerlendirilir.
Haksız Tahrik ve Karşılıklı Hakaret
TCK 129/1 mağdurun haksız fiili nedeniyle hakaret işlenmişse cezada indirim öngörür. Karşılıklı hakaret halinde TCK 129/3 her iki tarafın da cezalandırılmamasına veya cezada indirime karar verilebilir. Tahrik unsurunun haksızlığı, ölçüsü, zaman boyutu detaylı incelenir.
Şikâyet Süresi ve Uzlaştırma
Hakaret şikâyete tabi suçtur (TCK 131); şikâyet süresi öğrenmeden itibaren 6 aydır. CMK 253 kapsamında uzlaştırmaya tabidir. Uzlaşma sağlanamazsa kamu davası açılır. Kamu görevlisine görevinden dolayı işlenen hakaret re’sen kovuşturulur.
Sıkça Sorulan Sorular
Hakaret suçu cezası nedir?
TCK 125/1’e göre hakaret suçunun temel cezası 3 aydan 2 yıla kadar hapis veya adli para cezasıdır. Nitelikli hallerde ceza 1/6 oranında artırılır; alt sınır 1 yıldan az olamaz.
Sosyal medyada hakaret nasıl ispat edilir?
Hakaret içerikli paylaşımın noter tespiti yaptırılır, BTK üzerinden IP-hesap sahibi sorgulaması yapılır. Sahte hesap iddiası halinde adli bilişim raporu, lokasyon ve cihaz incelemesi yapılır.
Hakaret suçunda uzlaştırma zorunlu mu?
Şikâyete tabi hakaret suçu CMK 253 kapsamında zorunlu uzlaştırmaya tabidir. Uzlaştırma teklifi yapılmadan dava açılması mutlak bozma sebebidir.
Karşılıklı hakarette ne olur?
TCK 129/3’e göre karşılıklı hakaret halinde mahkeme her iki tarafın da cezalandırılmamasına veya cezada indirime karar verebilir. Tahrik unsuru ve sıralama önemlidir.
Yargıtay ve AYM Kararları
- Yargıtay 18. CD: Yargıtay 18. Ceza Dairesi – Sosyal Medyada Hakaret ve Aleniyet. X (Twitter) üzerinden yapılan paylaşımın kamusal nitelik taşıması nedeniyle aleniyet unsurunun gerçekleştiği ve TCK 125/4 uyarınca 1/6 oranında artırım uygulanması gerektiği vurgulanmıştır. Sahte hesap iddiasının ispatı sanığa düşer. UYAP Mevzuat
- Anayasa Mahkemesi: Anayasa Mahkemesi – TCK 299 ve İfade Hürriyeti. AYM bireysel başvuru kararında TCK 299 uygulamasının ifade hürriyeti (AY m.26) ile uyumlu olabilmesi için eleştiri-hakaret ayrımının titizlikle yapılması gerektiği vurgulanmıştır. AİHM Vedat Şorli/Türkiye kararına atıfta bulunulmuştur. UYAP Mevzuat
İlgili Ceza Hukuku Rehberleri
Bölgesel Hizmet Alanları
- kadikoy ceza avukati Rehberi (2026)
- besiktas ceza avukati Rehberi (2026)
- sisli ceza avukati Rehberi (2026)
- uskudar ceza avukati Rehberi (2026)
- bakirkoy ceza avukati Rehberi (2026)
YouTube Hukuk Kanalı
Detaylı video anlatımı için @bilalalyar YouTube kanalını ziyaret edebilirsiniz.
Güncellenme: 17 Nisan 2026 — Av. Bilal ALYAR Hukuk Bürosu
