Coğrafi İşaret ve Geleneksel Ürün Adı (SMK 33) 2026
Coğrafi işaret; belirli bir coğrafya ile özel niteliklere sahip ürünlerin adını koruyan bir sınai mülkiyet hakkıdır. Menşe adı ve mahreç işareti olmak üzere iki biçimi vardır.
1. Menşe Adı
Menşe adı, ürünün coğrafi sınırları içinde üretilmesini zorunlu tutar. Tüm üretim, işleme ve hazırlama sürecinin coğrafyada yapılması şarttır.
2. Mahreç İşareti
Mahreç işaretinde, ürünün karakteristik özelliklerinin belirli bir coğrafyayla bağlantılı olması yeterlidir. Tüm üretim aynı coğrafyada yapılmak zorunda değildir.
3. Geleneksel Ürün Adı
En az otuz yıldır kullanılan geleneksel ürünler, geleneksel ürün adıyla korunabilir.
4. Tescil Süreci
Başvuru Türk Patent ve Marka Kurumuna yapılır. Yayın, itiraz ve inceleme aşamalarından geçer.
5. İhlal Halinde Koruma
Tescilli coğrafi işaretin izinsiz kullanımı tecavüzdür. Hem SMK hem haksız rekabet hükümleri uygulanır.
Sıkça Sorulan Sorular
Menşe ve mahreç farkı?
Menşede üretim tamamıyla coğrafyada, mahreçde kısmen yeterlidir.
Geleneksel ürün adı nedir?
En az otuz yıldır kullanılan geleneksel ürünlerin adıdır.
Tescil hangi kuruma?
Türk Patent ve Marka Kurumu.
İhlalde hangi yol?
SMK ve haksız rekabet birlikte uygulanır.
📚 Gerçek Yargıtay/AYM Kararları
Marka İltibas ve Benzerlik Kararları
- Yargıtay içtihatları– : Marka iltibasında görsel ve işitsel benzerliğin birlikte değerlendirilmesi ve tüketici algısı. mevzuat.adalet.gov.tr
- Yargıtay Hukuk Genel Kurulu içtihatları– : Tanınmış markanın farklı sınıflarda sulandırma yoluyla haksız yarar sağlamaya yönelik kullanımı. mevzuat.adalet.gov.tr
AYM Sınai Mülkiyet Kararları
- Anayasa Mahkemesi – 2022/11234 B.No: Mülkiyet hakkı çerçevesinde sınai mülkiyet korumaları ve adil yargılanma hakkı değerlendirmesi. mevzuat.adalet.gov.tr
🔗 İlgili Fikri Mülkiyet Rehberlerimiz
🏙️ Şehir Bazlı Fikri Mülkiyet Hukuku Sayfalarımız
Istanbul · Kartal · Pendik · Maltepe · Atasehir
🎥 Video İçeriklerimiz
Konuyla ilgili detaylı video anlatımları için @bilalalyar YouTube kanalımızı ziyaret edebilirsiniz.
📅 Son güncelleme: 2026-04-17 · 6769 sayılı SMK ve FSEK güncel mevzuatına göre hazırlanmıştır.
Resmi Kaynaklar
- Mevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.gov.tr)
- Yargıtay Karar Arama (karararama.yargitay.gov.tr)
- UYAP Vatandaş Portalı (uyap.gov.tr)
- İstanbul Barosu (istanbulbarosu.org.tr)
- T.C. Adalet Bakanlığı (adalet.gov.tr)
- Türkiye Barolar Birliği (barobirlik.org.tr)
Hazırlayan Hukuku
Av. Bilal ALYAR — İstanbul Barosu Sicil No: 54965
Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu (2015). Aile hukuku, ceza hukuku, kripto para hukuku, bilişim hukuku, şirketler hukuku ve vergi hukuku alanlarında faaliyet göstermektedir.
Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır; somut hukuki görüş ya da avukat-müvekkil ilişkisi oluşturmaz. Her dosya kendine özgü koşullar içerdiğinden, hukuki süreçlerde ilgili mevzuat çerçevesinde bilgilendirme alınması yararlı olabilir.