İstanbul KVKK Avukatı: Kişisel Veri İhlalinde Başvuru, Şikâyet ve Dava
Kısa cevap: Kişisel veriniz hukuka aykırı işlendiyse önce veri sorumlusuna yazılı başvurursunuz; talep en geç otuz gün içinde sonuçlandırılır (6698 sayılı Kanun m.13). Ret, yetersiz cevap ya da cevapsızlıkta Kurula şikâyet yolu açılır (m.14). Verilerin yayılması veya ele geçirilmesi TCK 136’da suçtur; tazminat ve idari para cezasına karşı dava ayrı yollardır.
Son güncelleme: 12 Kasım 2026
Kişisel veri dosyalarında ilk iş, olayın hangi yola girdiğini doğru belirlemektir. Aynı olay bir yandan idari şikâyete, bir yandan suç duyurusuna, bir yandan da tazminat davasına konu olabilir; her yolun merci ve süresi farklıdır. Bu sayfada bu yolları kısaca ayırıyorum. Her birinin ayrıntısı aşağıdaki “Kişisel veri sayfaları” bölümünde bağlantısı verilen yazılarda.
Kişisel veri işlerinde hangi durumda avukat gerekir?
Kişisel veri uyuşmazlığında avukat, çoğunlukla hangi yolun hangi sırayla kullanılacağına karar verilirken ve süreler işlemeye başladığında devreye girer. Aşağıdaki altı durum birbirinden ayrı değerlendirilir.
Veri ihlali mağduru olduysanız
Verileriniz bir kurumun ya da şirketin sisteminden sızdıysa, Kanun bu durumu en kısa sürede ilgilisine ve Kurula bildirme yükümlülüğünü veri sorumlusuna yükler (m.12/5). Kurula bildirim için kullanılan 72 saatlik süre Kanunda yazmaz; Kişisel Verileri Koruma Kurulunun 24.01.2019 tarihli ve 2019/10 sayılı Kararında “en kısa sürede” ifadesinin yorumudur. Mağdur olarak sizin yolunuz bildirim formu değil, aşağıdaki başvuru ve şikâyet yollarıdır.
Veri sorumlusuna başvuru
Kanun herkese, veri sorumlusuna başvurarak verisinin işlenip işlenmediğini öğrenme, bilgi isteme, eksik veya yanlış verinin düzeltilmesini, şartları varsa silinmesini isteme ve verinin aktarıldığı üçüncü kişileri bilme hakkı tanır (m.11). Başvuru yazılı olarak veya Kurulun belirleyeceği diğer yöntemlerle yapılır; veri sorumlusu talebi en geç otuz gün içinde ücretsiz sonuçlandırır, ayrı bir maliyet doğarsa Kurul tarifesindeki ücret alınabilir (m.13).
Kurula şikâyet
Başvurunuz reddedilir, cevap yetersiz kalır ya da süresinde cevap gelmezse Kişisel Verileri Koruma Kuruluna şikâyet edebilirsiniz (m.14/1). Veri sorumlusuna başvuru yolu tüketilmeden şikâyete gidilemez (m.14/2).
Suç duyurusu: TCK 135 ve 136
Kişisel verilere ilişkin suçlarda Türk Ceza Kanununun 135 ila 140. maddeleri uygulanır (6698 m.17). Hukuka aykırı olarak veri kaydetmek TCK 135’te, verileri hukuka aykırı olarak başkasına vermek, yaymak veya ele geçirmek TCK 136’da suçtur. TCK 139’a göre kişisel verilerin kaydedilmesi ile verileri hukuka aykırı olarak verme veya ele geçirme suçlarının soruşturulması şikâyete bağlı değildir; maddede “yayma” ayrıca sayılmamıştır (TCK 139). Suç duyurusu Cumhuriyet Başsavcılığına veya kolluğa yapılabilir (CMK 158/1).
Tazminat
Kanuna aykırı işleme yüzünden zarara uğrayan kişi zararın giderilmesini talep etme hakkına sahiptir (m.11/1-ğ). Kişilik hakları ihlal edilenlerin genel hükümlere göre tazminat hakkı ayrıca saklıdır (m.14/3); Kurula şikâyet bu hakkı ortadan kaldırmaz.
İdari para cezasına karşı dava
Aydınlatma, veri güvenliği, Kurul kararlarına uyma, Veri Sorumluları Siciline kayıt ve 9. maddenin beşinci fıkrasındaki bildirim yükümlülüğüne aykırılık idari para cezasına bağlanmıştır (m.18/1). Kurulca verilen idari para cezalarına karşı idare mahkemelerinde dava açılabilir (m.18/3).
Ne yapmalı?
Kişisel verinizin izinsiz işlendiğini ya da yayıldığını fark ettiğinizde atılacak adımların sırası, sonradan kullanılacak bütün yolları etkiler.
- Delili koruyun: ekran görüntüsü, sayfa adresi, tarih ve saat, size gelen ileti ve yazışmaları saklayın; içeriği yayan kişiyle tartışmaya girmeyin.
- Veri sorumlusunu belirleyin ve yazılı başvurun (m.13); başvuru tarihini kanıtlayacak bir yol seçin.
- Otuz günü takip edin; ret, yetersiz cevap ya da cevapsızlıkta Kurula şikâyet süresini kaçırmayın (m.14/1).
- Verileriniz yayıldıysa veya ele geçirildiyse Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunun (TCK 136, CMK 158).
- Zarar gördüyseniz tazminat için zarar kalemlerini ve belgelerini ayrıca toplayın (m.11/1-ğ, m.14/3).
- Hakkınızda idari para cezası verildiyse yazılı bildirim tarihini not edin; dava süresi o tarihten sonra işler (2577 sayılı Kanun m.7).
Başvuru yolları, dayanakları ve süreleri
Kişisel veri ihlalinde kullanılan beş yolun dayanağı, merci ve süresi aşağıdaki tabloda yan yana gösterildi.
| Başvuru yolu | Dayanak madde | Merci | Süre |
|---|---|---|---|
| Veri sorumlusuna başvuru | 6698 m.11, m.13 | Veri sorumlusu | Talep en geç 30 gün içinde sonuçlandırılır (m.13/2) |
| Kurula şikâyet | 6698 m.14 | Kişisel Verileri Koruma Kurulu | Cevabı öğrenmeden itibaren 30 gün, her hâlde başvurudan itibaren 60 gün |
| Suç duyurusu | 6698 m.17; TCK 135, 136 | Cumhuriyet Başsavcılığı veya kolluk (CMK 158/1) | Kaydetme ile verme veya ele geçirme şikâyete bağlı değildir; ‘yayma’ ayrıca sayılmamıştır (TCK 139) |
| Tazminat talebi | 6698 m.11/1-ğ, m.14/3 | Genel hükümlere göre | 6698’de özel süre yok; genel hükümlere göre ayrıca hesaplanır |
| İdari para cezasına karşı dava | 6698 m.18/3; 2577 m.7 | İdare mahkemesi | 6698’de ayrı süre yok; 2577 m.7’ye göre yazılı bildirimi izleyen günden itibaren 60 gün |
Şirketler için kısa not
Veri sorumlusu konumundaki şirketlerin aydınlatma, veri güvenliği, sicile kayıt ve ihlal bildirimi yükümlülükleri vardır; bunlara aykırılık idari para cezasına bağlanmıştır (m.10, m.12, m.16, m.18). Uyum çalışması, sicil kaydı, aydınlatma metni, açık rıza ve yurt dışına aktarım ayrı bir çalışma konusudur. Bu sayfa kişinin kendi verisi için kullanabileceği yollara odaklanır.
Kişisel veri sayfaları
Her başvuru yolunun ayrıntısı ayrı bir yazıda anlatıldı; durumunuza uyan sayfadan devam edebilirsiniz.
- KVKK şikâyeti nasıl yapılır? Veri sorumlusuna başvurudan Kurula şikâyete kadar sıra ve 30/60 günlük sürenin nasıl hesaplandığı.
- KVKK şikâyet dilekçesi Kurula verilecek dilekçede hangi bilgilerin bulunduğu ve hangi belgelerin eklendiği.
- Veri ihlali bildirimi ve 72 saat Veri sorumlusunun Kurula ve ilgili kişilere bildirim yükümlülüğü, 72 saatlik sürenin kaynağı.
- Veri ihlali tazminatı Verileri sızdırılan ya da hukuka aykırı işlenen kişinin maddi ve manevi tazminat talebi.
- TCK 136: kişisel verileri ele geçirme ve yayma Suçun unsurları, cezası ve uygulamadaki kararlar.
- KVKK idari para cezasına itiraz Kurul kararına karşı idare mahkemesinde dava yolu.
- Unutulma hakkı ve internette erişim engeli Eski haber ve kayıtların kaldırılmasında silme başvurusu ve diğer yollar.
Sık sorulan sorular
KVKK avukatı ne iş yapar?
Kişisel verisi hukuka aykırı işlenen kişinin hangi yolu hangi sırayla kullanacağını belirler: veri sorumlusuna başvuru (m.13), Kurula şikâyet (m.14), TCK 135-136 kapsamında suç duyurusu, tazminat talebi ve idari para cezasına karşı dava. Süre ve delil takibi de bu işin parçasıdır.
KVKK’ya doğrudan şikâyet edebilir miyim?
Hayır. Kanuna göre veri sorumlusuna başvuru yolu tüketilmeden Kurula şikâyet yoluna gidilemez (m.14/2). Önce veri sorumlusuna yazılı başvurulur; ret, yetersiz cevap ya da süresinde cevap verilmemesi hâlinde şikâyet yolu açılır.
Veri sorumlusu başvuruma cevap vermezse ne olur?
Veri sorumlusu talebi en geç otuz gün içinde sonuçlandırmak zorundadır (m.13/2). Süresinde cevap verilmezse, her hâlde başvuru tarihinden itibaren altmış gün içinde Kurula şikâyette bulunabilirsiniz (m.14/1).
Kişisel verilerin verilmesi veya ele geçirilmesi suçu şikâyete bağlı mı?
TCK 139’a göre kişisel verilerin kaydedilmesi, verileri hukuka aykırı olarak verme veya ele geçirme ve verileri yok etmeme suçlarının soruşturulması şikâyete bağlı değildir; maddede “yayma” ayrıca sayılmadığından yayma fiilinde bu istisnanın uygulanıp uygulanmadığı somut olayda değerlendirilir. Suç duyurusu Cumhuriyet Başsavcılığına veya kolluğa yapılabilir (CMK 158/1).
KVKK ihlalinde tazminat alabilir miyim?
Kanuna aykırı işleme yüzünden zarara uğrayan kişi zararın giderilmesini talep edebilir (m.11/1-ğ). Kişilik hakları ihlal edilenlerin genel hükümlere göre tazminat hakkı saklıdır (m.14/3). Kurula şikâyet ile tazminat talebi ayrı yollardır.
KVKK idari para cezasına nereye itiraz edilir?
Kurulca verilen idari para cezalarına karşı idare mahkemelerinde dava açılabilir (6698 m.18/3). Kanunda ayrı süre gösterilmediğinden 2577 sayılı Kanunun 7. maddesindeki altmış günlük süre, yazılı bildirimi izleyen günden başlar.
Hangi yolun önce kullanılacağı ve sürenin hangi tarihten başladığı her olayda ayrı belirlenir; somut dosyanın incelenmesi gerekir. Kişisel veri ihlali bir hesabın ele geçirilmesi ya da bilişim sistemine girme gibi başka bir suçla birlikte yaşandıysa genel çerçeve için siber suçlar avukatı sayfasına bakabilirsiniz.
Resmî kaynaklar
- 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu
- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu
- 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu
- 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu
- Kişisel Verileri Koruma Kurulunun 24.01.2019 tarihli ve 2019/10 sayılı Kararına ilişkin Kurum duyurusu
Yasal uyarı: Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Somut olayınız için bir avukattan görüş alınız.
Av. Bilal Alyar, İstanbul Barosu
ALYAR LAW & CONSULTANCY
