Evlilik dışı doğan çocuğun baba ile soybağı, baba tarafından tanıma (TMK 295) veya çocuk/anne tarafından açılan babalık davası (TMK 301) ile kurulur. Tanıma noter, mahkeme, nüfus müdürü veya vasiyetname yoluyla yapılabilir.
Tanıma Şekilleri (TMK 295)
Tanıma; nüfus memurluğu, mahkeme veya noter aracılığıyla yapılan resmi senetle veya vasiyetname ile gerçekleştirilebilir. Tanıma tek taraflı bir hukuki işlemdir; tanıma yapan kişinin ayırt etme gücüne sahip olması yeterlidir.
Babalık Davası (TMK 301)
Çocuk ile anne, babanın kim olduğunu mahkeme kararıyla tespit ettirebilir. Davalı sıfatı baba olduğu iddia edilen erkektedir. Hak düşürücü süre, çocuğun doğumundan itibaren bir yıl olarak tanımlanmıştır; ancak Anayasa Mahkemesi belirli koşullarda sürenin işlemediğini kabul etmiştir.
DNA Testi ve İspat
DNA testi babalığın ispatında temel araçtır. Mahkeme, davalının teste katılmaması hâlinde aleyhe karine kurabilir. Test masrafları yargılama gideri olarak değerlendirilir.
Soybağının Sonuçları
Soybağı kurulduğunda çocuk; nafaka, miras, soyad ve velayet hükümlerinden yararlanır. Tanıma veya babalık kararının kesinleşmesiyle birlikte nüfus kaydı düzeltilir.
Geriye Etkili Nafaka
Babalık davası açılmasıyla birlikte geriye dönük nafaka talep edilebilir. Yargıtay, babalık kararının kesinleşmesinden önceki dönem için de iştirak nafakasının hükmedilebileceğini kabul etmektedir.
Sıkça Sorulan Sorular
Tanıma için davaya gerek var mı?
Hayır; noter, nüfus müdürlüğü, mahkeme veya vasiyetname yoluyla tanıma yapılabilir.
Babalık davası süresi nedir?
TMK 303 uyarınca çocuğun doğumundan itibaren bir yıl olmakla birlikte AYM kararları ile süre belirli koşullarda işlemez.
DNA testine zorlanabilir mi?
Mahkeme katılmamayı aleyhe karine olarak değerlendirebilir.
Soyad değişikliği gerekir mi?
Soybağı kurulduğunda çocuğun soyadı baba soyadı olarak nüfusa kaydedilir.
İlgili Yargıtay Kararları (Özet)
- Yargıtay 2. Hukuk Dairesi — Velayet ve çocuğun üstün yararı: Anne yanında bakım için yeterli ekonomik koşulların bulunmaması tek başına velayetin babaya verilmesini gerektirmediği; çocuğun anne ile kurduğu duygusal bağ, eğitim devamlılığı ve ruhsal gelişiminin bütüncül değerlendirilmesi gerektiği; pedagog raporu olmadan velayet değişikliği kararı verilemeyeceği değerlendirilmiştir. mevzuat.adalet.gov.tr içtihat aramasından doğrulayın.
- Yargıtay HGK — Velayetin değiştirilmesi: Velayet sahibinin yeniden evlenmesinin tek başına velayet değişikliğine yol açmadığı; çocuğun bakım ve eğitiminin sağlanmadığına ilişkin somut olguların ispatı aranır. Yeni evlilikte üvey ebeveynin tutumunun çocuğun üstün yararına etkisi de bütünsel olarak değerlendirilmelidir. mevzuat.adalet.gov.tr içtihat aramasından doğrulayın.
- Yargıtay 2. Hukuk Dairesi — Kişisel ilişki ve görüşme hakkı: Velayet sahibi olmayan ebeveynin çocukla kişisel ilişki kurma hakkının çocuğun üstün yararı çerçevesinde belirlendiği; haftalık görüşme, hafta sonu kalma ve dini-resmi tatil paylaşımının çocuğun yaşına göre düzenlendiği; görüşmenin engellenmesinin velayet değişikliği sebebi olabileceği değerlendirilmiştir. mevzuat.adalet.gov.tr içtihat aramasından doğrulayın.
Karar özetleri eğitim amaçlı olup, somut olayda mahkeme kararları farklılaşabilir.
Aile Hukukunda İlgili Diğer Konular
- Zina (Aldatma) Sebebiyle Boşanma TMK 161 ve Hak Düşürücü Süre 2026
- Mehir Senedi: Hukuki Niteliği ve İade Davası 2026
- Boşanmada Banka Hesapları, Yatırımlar ve Kripto Varlık Paylaşımı 2026
- Yabancı Eşle Boşanma, Çifte Vatandaşlık ve Velayet 2026
- Çocuğun Uluslararası İadesi: Lahey 1980 Sözleşmesi 2026
- Yoksulluk Nafakası: Süresiz Niteliği ve Kaldırılması TMK 175 2026
- Mal Ayrılığı Rejimi Seçimi ve Mal Rejimi Sözleşmesi 2026
- Edinilmiş Mallara Katılma Rejimi Tasfiyesi TMK 218 2026
Hizmet Bölgeleri
İstanbul, Ankara, İzmir, Bursa, Antalya başta olmak üzere Türkiye geneli aile ve boşanma uyuşmazlıkları için boşanma avukatı hizmeti sunulmaktadır. Şehir bazlı detay için İstanbul, Ankara, İzmir, Bursa, Antalya rehberlerine bakınız.
Video Anlatım
Aile ve boşanma hukuku süreçleri için video anlatımlar: @bilalalyar YouTube kanalı.
Güncelleme tarihi: 17.04.2026 | Bu içerik 2026 mevzuat ve içtihat değişikliklerine göre güncel tutulmaktadır.
