IBAN üzerindeki kısıt tek bir müessesenin sonucu değildir. Ceza muhakemesindeki askıya alma, hâkim kararıyla elkoyma, icra veya tahsil dairesi haczi, Bakan yetkisiyle yapılan askı ve bankanın kendi risk tedbiri farklı muhataplara ve farklı sürelere bağlıdır. Dilekçe yazmadan önce yapılacak ilk iş, kısıtın hangi işleme dayandığını belirlemektir. Bu sayfada her dayanak için başvuru yolu kısaca anlatılır ve gerçek kişi, IBAN veya telefon içermeyen, yer tutuculu üç dilekçe örneği verilir.
Kısıtın Dayanağı ve Başvuru Yolu
| Kısıtın kaynağı | Muhatap | Başvuru yolu ve süre |
|---|---|---|
| Bankanın kendi risk tedbiri | Banka | Hesap sözleşmesi ve bankanın bildirimi esas alınır; yazılı başvuru yapılır. |
| 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu m.128/A askıya alma | Cumhuriyet başsavcılığı | Hesap sahibi askının kaldırılmasını ister; savcı yirmi dört saat içinde karar verir. |
| 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu m.128 elkoyma | Kararı veren hâkimlik | 5271 sayılı Kanun m.267 ve m.268 uyarınca itiraz; süre kararın öğrenildiği günden iki hafta. |
| 5549 sayılı Kanun m.19/A askı | İşlemi uygulayan yükümlü ve ilgili idare | İşlem yedi iş günü ile sınırlıdır; usul Bakanlık yönetmeliğine bırakılmıştır. |
| İcra dairesi haczi | İcra mahkemesi | 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.16 şikâyeti; öğrenmeden itibaren yedi gün. |
| Tahsil dairesi haczi | Haczi koyan tahsil dairesi | 6183 sayılı Kanun m.79 uyarınca tebliğ edilen haciz bildirisi esas alınır. |
Bankanın Kendi Risk Tedbiri
Bazı kısıtlar bir makam kararına değil, bankanın hesap sözleşmesi ve iç risk değerlendirmesine dayanır. Bu durumda ceza muhakemesi veya icra hukuku başvuru yolları işlemez; başvuru bankaya yapılır. Dilekçede kısıtın hangi işleme veya tutara uygulandığı, işlemin kaynağı ve bunu gösteren belgeler yazılır, ayrıca kısıtın bir makam kararına mı yoksa bankanın kendi kararına mı dayandığı yazılı olarak sorulur. Bir makam kararı varsa banka kararı kendi başına kaldıramayabileceğinden asıl başvuru kararı veren makama yapılır. Başvuruyu bankanın kabul ettiği kanaldan yapın ve evrak kayıt numarasını saklayın.
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu m.128/A Askıya Alma
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu m.128/A, nitelikli hırsızlık (5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m.142/2-e), nitelikli dolandırıcılık (m.158/1-f ve l) ve banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması (m.245) suçlarının işlendiği konusunda makul şüphe bulunan hallerde banka, ödeme hizmeti sağlayıcısı veya kripto varlık hizmet sağlayıcısının suçta kullanılan hesabı kırk sekiz saate kadar askıya alabilmesini düzenler. Askıya alma işlemi ve hesap hareketleri derhâl Cumhuriyet başsavcılığına bildirilir, işlem hesap sahibine de bildirilir. Hesap sahibi askının kaldırılması için Cumhuriyet başsavcılığına başvurabilir ve savcı başvuru hakkında yirmi dört saat içinde karar verir. Bu süre lehe karar çıkacağı anlamına gelmez.
Askıdan Sonra Elkoyma
Askıya alınan hesaptaki suça konu menfaate hâkim kararıyla, gecikmesinde sakınca bulunan hallerde savcının yazılı emriyle askı süresi içinde elkonulabilir. Hâkim kararı olmadan yapılan elkoyma yirmi dört saat içinde görevli hâkimin onayına sunulur, hâkim kararını elkoymadan itibaren kırk sekiz saat içinde açıklar, aksi halde elkoyma kendiliğinden kalkar. Bu yolda m.128’deki rapor alma şartı aranmaz. Suça konu menfaatin suçtan zarar gören mağdura ait olduğu anlaşılırsa menfaat sahibine iade edilir. Askıya alma kararını veren kurumlar hukuki bakımdan sorumlu tutulmaz.
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu m.128 Elkoyma ve İtiraz
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu m.128, suçun işlendiğine ve suçtan elde edildiğine dair somut delillere dayanan kuvvetli şüphe bulunan hallerde şüpheli veya sanığa ait banka hesaplarına elkonulabilmesini düzenler. Ayrıca ilgisine göre BDDK, SPK, MASAK veya Hazine Müsteşarlığından suçtan elde edilen değere ilişkin rapor alınır; rapor en geç üç ay içinde hazırlanır ve özel sebepler zorunlu kıldığında talep üzerine iki ay daha uzatılabilir. Elkoymaya yalnız hâkim karar verebilir. Hâkim kararına karşı itiraz yolu 5271 sayılı Kanun m.267 ile açılır; m.268/1 kanunun ayrıca hüküm koymadığı hallerde itirazın kararın öğrenildiği günden itibaren iki hafta içinde kararı veren mercie verilecek dilekçeyle veya zabıt kâtibine yapılacak beyanla yapılmasını öngörür. Kararını yerinde görmeyen mercii itirazı en çok üç gün içinde incelemeye yetkili mercie gönderir. Sulh ceza hâkimliği kararlarında inceleme mercii m.268/3-a bendine göre belirlenir.
5549 sayılı Kanun m.19/A Askı
5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun m.19/A, yükümlüler nezdinde yapılmaya teşebbüs edilen veya devam eden işlemlerin, işleme konu malvarlığının aklama veya terörün finansmanı suçu ile ilişkili olduğuna dair şüphe bulunması üzerine yedi iş günü süreyle askıya alınmasına veya gerçekleşmesine izin verilmemesine Bakanı yetkili kılar. Bakan bu yetkisini bakan yardımcısına devredebilir. İşlemin süresi yedi iş günüyle sınırlıdır. Madde, hesap sahibine ayrı bir itiraz yolu düzenlemez; uygulama usulü m.19/A(4) uyarınca Bakanlık yönetmeliğine bırakılmıştır. Bu nedenle dilekçeden önce işlemin başlangıç tarihi, hangi yükümlü tarafından uygulandığı ve süresinin dolup dolmadığı bankadan yazılı olarak sorulmalıdır. Konuyu ayrıca MASAK bloke rehberimizde ele aldık.
İcra ve Tahsil Dairesi Haczi
Hesap icra takibi nedeniyle haczedilmişse itiraz yeri icra mahkemesidir. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.16, kanunun hallini mahkemeye bıraktığı hususlar hariç olmak üzere icra ve iflas dairelerinin muameleleri hakkında kanuna aykırılık veya hadiseye uygun düşmeme sebebiyle icra mahkemesine şikâyet edilmesini düzenler ve şikâyetin muamelenin öğrenildiği tarihten itibaren yedi gün içinde yapılmasını ister. Şikâyet kabul edilirse m.17 uyarınca şikâyet olunan muamele bozulur veya düzeltilir. Süre kısa olduğundan haciz yazısının tarihi ve öğrenme tarihi belge ile kaydedilmelidir.
Haciz kamu alacağı nedeniyle tahsil dairesinden geliyorsa 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun m.79 uyarınca haciz bildirisi bankalara tebliğ edilir ve banka bu bildiriye göre hareket eder. Bildiriyi düzenleyen dairenin adı, tarihi ve borç türü belgeden okunmalı, kaldırma talebi o daireye yapılmalıdır. Ödeme emrine karşı borcun bulunmadığı, kısmen ödendiği veya zamanaşımına uğradığı yönündeki itiraz 6183 sayılı Kanun m.58 uyarınca tebliğden itibaren 15 gün içinde vergi itiraz komisyonuna yapılır; haciz bildirisine karşı başvuru yolu ise ödeme emrinin tebliği ve borcun niteliğiyle birlikte ayrıca değerlendirilir.
Dilekçe Örnekleri
Aşağıdaki örneklerde köşeli parantezli alanlar yer tutucudur. Gerçek bilgiyi yalnız elinizdeki belgeye göre yazın, bilmediğiniz numara veya tarihi uydurmayın ve bulunmayan bir belgeyi ek olarak göstermeyin.
Örnek 1: Bankaya Başvuru
[BANKANIN TAM UNVANI] [ŞUBE VEYA BAŞVURU BİRİMİ]
Başvuran: [Ad soyad veya unvan]
Hesap: [IBAN ve hesap numarası]
Konu: Hesabıma uygulanan kısıtın dayanağının bildirilmesi ve kısıtın kaldırılması talebi.
1. [Tarih ve saat] itibarıyla hesabımın [kapsam] yönünden kısıtlandığını [öğrenme biçimi] ile öğrendim (Ek-1).
2. Kısıtla ilişkili işlem [tarih, tutar, referans] bilgisini taşımaktadır; işlemin kaynağı [somut açıklama] olup belgesi Ek-2’dedir.
3. Kısıtın bankanın kendi kararından mı yoksa bir makam kararından mı kaynaklandığının, makam kararı varsa merci, tarih ve sayısının açıklanabilecek ölçüde bildirilmesini; bankanın kendi kararıysa sunduğum belgelerle gözden geçirilerek kaldırılmasını talep ederim.
[Tarih] [Ad soyad ve imza]
Ekler: [Numara, belge adı ve tarihi]
Örnek 2: Cumhuriyet Başsavcılığına m.128/A Başvurusu
[YER] CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞINA
Soruşturma numarası: [Biliniyorsa gerçek yıl ve numara]
Başvuran hesap sahibi: [Ad soyad veya unvan, tebligat adresi]
Hesap: [Kurum unvanı ve IBAN]
Konu: 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu m.128/A(2) uyarınca askıya alma işleminin kaldırılması talebi.
1. [Kurum] tarafından [tarih ve saat] itibarıyla hesabımın [kapsam] yönünden askıya alındığı bana bildirilmiştir (Ek-1).
2. Askıyla ilişkilendirilen [işlem tarihi, tutarı, referansı] paranın kaynağı [somut ve doğrulanabilir açıklama] olup belgeleri Ek-2’dedir.
3. Hesabın askıya alınmasını gerektiren suç şüphesiyle bağlantım bulunmadığını [dosyadaki somut olguya dayanan açıklama] ile gösteriyorum.
Askıya alma işleminin 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu m.128/A(2) uyarınca kaldırılmasına karar verilmesini, kararın bana bildirilmesini ve uygulanması için ilgili kuruma iletilmesini talep ederim.
[Tarih] [Ad soyad ve imza]
Ekler: [Numara, belge adı ve tarihi]
Örnek 3: Hâkim Kararına İtiraz
[KARARI VEREN SULH CEZA HÂKİMLİĞİNİN TAM ADI]
Karar: [Tarih ve değişik iş sayısı]
İtiraz eden: [Ad soyad veya unvan]
Hesap ve kapsam: [IBAN, kurum ve elkonulan tutar]
Konu: Elkoyma kararına 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu m.267 ve m.268 uyarınca itiraz.
1. Kararı [tarih] tarihinde [tebliğ veya öğrenme biçimi] ile öğrendim; itiraz kararın öğrenilmesinden itibaren iki hafta içindedir (Ek-1, Ek-2).
2. İtiraz gerekçem [kararın belirli gerekçesine ve somut olguya dayanan açıklama] olup paranın kaynağını gösteren belgeler Ek-3’tedir.
İtirazımın kabulüyle kararın hesabıma ilişkin kısmının kaldırılmasına, itiraz yerinde görülmezse dosyanın yetkili inceleme merciine gönderilmesine karar verilmesini talep ederim.
[Tarih] [Ad soyad ve imza]
Ekler: [Numara, belge adı ve tarihi]
Dilekçeye Eklenecek Belgeler
- Kısıt bildirimi, varsa karar veya savcılık yazısı ve öğrenme ya da tebliğ tarihini gösteren belge.
- Kısıtlanan hesabın IBAN bilgisi, bloke tutarı ve hesap hareketleri.
- İlgili işlemin dekontu ve paranın kaynağını gösteren maaş, fatura, sözleşme veya satış belgesi.
- Kripto varlık veya P2P işlemi varsa sipariş kaydı, yazışma ve işlem özeti.
- Bankaya veya makama daha önce yapılmış başvuru ve alınan cevap.
- Vekille başvuruluyorsa vekâletname.
Sık Yapılan Hatalar
- Kısıtın dayanağını öğrenmeden bankaya, savcılığa ve mahkemeye aynı metinle başvurmak.
- Askı veya haciz bildirimini hâkim kararı gibi göstermek ya da bilinmeyen bir karar sayısı yazmak.
- İki hafta ve yedi günlük sürelerin başlangıcını belgelendirmemek.
- Paranın kaynağını genel ifadelerle anlatıp işlemle ilişkili belgeyi eklememek.
- Teslim kaydı almamak.
Sıkça Sorulan Sorular
Blokenin dayanağını nasıl öğrenirim?
Bankanın bildirimine, varsa makam yazısına ve hesap ekranındaki açıklamaya bakılır. Dayanak açık değilse bankadan kısıtın hangi işleme veya karara dayandığı, başlangıç tarihi ve kapsamı yazılı olarak sorulur.
CMK m.128/A askısı için hangi süre geçerlidir?
Askıya alma kırk sekiz saate kadar uygulanabilir. Hesap sahibinin başvurusu üzerine savcı yirmi dört saat içinde karar verir. Askı süresi içinde hâkim kararı veya savcının yazılı emriyle elkoyma da yapılabilir.
Hâkim kararına itiraz süresi kaç gündür?
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu m.268/1 uyarınca kanunun ayrıca hüküm koymadığı hallerde itiraz süresi kararın öğrenildiği günden itibaren iki hafta olup itiraz kararı veren mercie yapılır. Özel bir hüküm varsa o hüküm uygulanır.
Bakan yetkisiyle yapılan askı ne kadar sürer?
5549 sayılı Kanun m.19/A uyarınca askıya alma yedi iş günü süreyle yapılabilir. Yetki Bakana aittir ve Bakan bu yetkisini bakan yardımcısına devredebilir.
İcra haczi nedeniyle bloke varsa nereye başvurulur?
Haciz işlemi icra dairesinden gelmişse 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.16 uyarınca işlemin öğrenildiği tarihten itibaren yedi gün içinde icra mahkemesine şikâyet yoluna gidilebilir. Kamu alacağı nedeniyle tahsil dairesi haczi varsa kaldırma talebi o daireye yapılır.
Bu örnekler her bloke için yeterli midir?
Hayır. Örnekler dayanağı belirlenmiş kısıt için başlangıç taslağıdır. Dosyadaki karar türü, süre ve belgeler ayrıca incelenmeli, sonuç vaadi içeren bir ifade kullanılmamalıdır.
İlgili sayfalar: Kripto borsası IBAN bloke itiraz dilekçesi, İstanbul kripto para hukuku, kripto dolandırıcılığı hukuku, P2P kripto dolandırıcılığı, bilişim hukuku, yurt dışı kripto borsası hukuki durum, stablecoin hukuku, kripto cüzdanım hacklendi, vergi borcu yapılandırma, dolandırıcıya gönderilen paranın geri alınması.
Kaynaklar: 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu, 5549 sayılı Kanun, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu, 6183 sayılı Kanun.
Dosyanızdaki kısıtın dayanağı ve süresi için aşağıdaki iletişim bağlantısı kullanılabilir. Bu sayfa genel bilgidir ve somut dosyanın incelenmesinin yerini tutmaz.
Yazar: Av. Bilal Alyar, İstanbul Barosu
ALYAR LAW & CONSULTANCY
İletişim
Son güncelleme: 25.10.2026
