Influencer pazarlama; Reklam Kurulu, RTÜK, Ticari Reklam Yönetmeliği ve TBK kapsamında çok katmanlı bir hukuki rejime tabidir. Etiketleme yükümlülüğü, gizli reklam yasağı ve aldatıcı ticari uygulamalar konusunda yaptırımlar 2024-2025 döneminde sıkılaştırılmıştır.
İçindekiler
- Mevzuat Çerçevesi
- Etiketleme Zorunluluğu
- Reklam Kurulu Yaptırımları
- Sözleşme Tipi ve Esaslı Unsurlar
- Vergi ve KDV Boyutu
- Sorumluluk Rejimi
- Sıkça Sorulan Sorular
Mevzuat Çerçevesi
İnfluencer pazarlama; 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun m.61, Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği m.7-m.28 ve Sosyal Medya Etkileyicileri Tarafından Yapılan Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Hakkında Kılavuz (2022, 2024 güncellemesi) ile düzenlenir. RTÜK 6112 sayılı Kanun m.8 yayıncılık benzeri içerikler için uygulanır.
Etiketleme Zorunluluğu
Kılavuz uyarınca: ücret veya ürün karşılığı paylaşımlarda #Reklam, #İşbirliği veya #Sponsorlu etiketi gizlenmeden, içeriğin başında ve okunabilir biçimde yer almalıdır. Instagram’da ‘paid partnership’, YouTube’da açıklama kutusu yetersizdir; videonun ilk saniyelerinde sözlü/yazılı ifade gerekir.
Reklam Kurulu Yaptırımları
6502 sayılı Kanun m.63 uyarınca aldatıcı/gizli reklam tespitinde idari para cezası, yayın durdurma ve aynı yöntemle düzeltme yaptırımları uygulanır. Reklam Kurulu 2024 yılında 600+ influencer/marka hakkında karar vermiştir. Cezalar 2026 için yıllık yeniden değerleme oranıyla güncellenir.
Sözleşme Tipi ve Esaslı Unsurlar
İnfluencer sözleşmeleri TBK m.470 vd. eser sözleşmesi, m.502 vd. vekalet veya isimsiz sözleşme olarak nitelendirilebilir. Esaslı unsurlar: (i) içerik briefi ve onay süreci, (ii) münhasırlık ve rakip marka yasağı, (iii) telif/kullanım hakları (FSEK m.48-52 devir), (iv) etiketleme yükümlülüğü, (v) cezai şart (TBK m.179), (vi) KVKK uyum maddesi, (vii) feshe bağlı tasfiye.
Vergi ve KDV Boyutu
193 sayılı GVK mükerrer m.20/B kapsamında sosyal içerik kazançları yıllık 3 milyon TL’ye kadar (2026 tutarı yeniden değerleme ile güncellenir) %15 stopaj ile vergilendirilir; banka aracılığıyla tahsilat zorunludur. KDV Kanunu m.1 uyarınca hizmet ifası KDV’ye tabidir.
Sorumluluk Rejimi
Marka ile influencer arasında müteselsil sorumluluk doğabilir (TBK m.61). Yargıtay 11. HD 2023/4521 E. 2024/1180 K. sayılı kararında, gizli reklam yapan influencer ile marka şirketinin tüketici nezdinde birlikte sorumlu tutulduğunu belirtmiştir. Manevi tazminat (TBK m.58) ve haksız rekabet (TTK m.54-56) talepleri ayrıca gündeme gelebilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Influencer hediye ürün için etiketleme yapmak zorunda mı?
Evet. Kılavuz m.4’e göre ‘parasal olmayan menfaat’ (ücretsiz ürün, seyahat, hizmet) da reklam sayılır ve etiketlenmelidir.
Sözleşme yoksa marka mı influencer mı sorumlu?
Sözleşme yokluğunda da Reklam Kurulu, hem reklam veren hem reklamı yapan hakkında ayrı ayrı yaptırım uygular. Tüketici davasında müteselsil sorumluluk değerlendirilir.
Çocuk influencer çalıştırmak yasal mı?
4857 sayılı İş Kanunu m.71 ve Çocuk ve Genç İşçilerin Çalıştırılma Esasları Yönetmeliği uyarınca 14 yaş altı kural olarak yasaktır; sanat/reklam istisnası için bakanlık izni gerekir.
İlgili Rehberler
Yasal Uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Türkiye Barolar Birliği Reklam Yasağı Yönetmeliği m.4 uyarınca somut olay değerlendirmesi için baroya kayıtlı bir hukuk müşavirila görüşülmelidir. Tarih: 08.05.2026.