Sigorta rücu davası, sigorta şirketinin sigortalıya ödediği tazminatı, zarara sebep olan kusurlu üçüncü kişiden talep etmesini sağlayan hukuki mekanizmadır. 6102 sayılı TTK m.1472 kapsamında düzenlenen halefiyet ilkesi bu davaların hukuki temelini oluşturur. Trafik, yangın ve kasko sigortalarında rücu davaları oldukça yaygındır.
Halefiyet İlkesi ve Hukuki Temel
TTK m.1472 uyarınca sigortacı, ödediği tazminat miktarınca sigortalının üçüncü kişilere karşı sahip olduğu haklarına halef olur. Bu halef olma, yasadan doğan bir devirdir ve ayrıca temlik gerektirmez. Sigortalının hakkından vazgeçmesi sigortacıyı etkilemez. Rücu süresi sigortalının dava süresi kadardır.
Trafik Sigortasında Rücu Halleri
KTK m.95 ve 97 ile Sigortacılık Kanunu birleşik olarak değerlendirilir. Alkollü araç kullanımı, ehliyetsiz sürüş, çalıntı araç kullanımı ve çalıştırma hatası temel rücu sebepleridir. Trafik Sigortası Genel Şartları’nda düzenlenen istisnalar uygulanır. Rücu tazminatı ödendikten sonra sigorta şirketi sorumlu sürücüden talep edebilir.
Kasko Sigortasında Rücu Uygulaması
Kasko poliçesi kapsamında sigortalıya ödenen tazminat, kazadan kusurlu olan karşı tarafa rücu edilir. Karşı tarafın trafik sigortası üzerinden tahsilat öncelikli tercihtir. Karşı sürücünün mali durumuna göre iflas veya ödeme gücü değerlendirilir. Rücu davası açılacak mahkeme kaza yerinin asliye ticaret mahkemesidir.
Yangın Sigortasında Rücu Davası
Yangın sigortası kapsamında ödenen tazminat, kusurlu üçüncü kişilere rücu edilebilir. Elektrik tesisatı, doğal gaz kaçağı ve komşu mülkten kaynaklanan yangınlarda rücu yaygındır. Bilirkişi raporu kusur oranını belirler. Kusurun tespit edilemediği durumlarda rücu davası açılamaz.
Rücu Davasında Zamanaşımı ve Usul
Rücu hakkının zamanaşımı, sigortalının kendi hakkının zamanaşımına tabidir. Trafik kazalarında bu süre iki yıl; cezayı gerektiren fiillerde on yıldır. Asliye Ticaret Mahkemesi görevlidir. Sigorta Tahkim Komisyonu rücu davalarında yetkili değildir. Ret kararına karşı istinaf yolu açıktır.
Sıkça Sorulan Sorular
Rücu davası kim tarafından açılır?
Sigortalıya tazminatı ödeyen sigorta şirketi tarafından kusurlu üçüncü kişiye karşı açılır.
Rücu davasında görevli mahkeme nedir?
Asliye Ticaret Mahkemesi görevlidir. Kazanın meydana geldiği yer veya davalı ikametgahı yetkili olabilir.
Rücu davasında zamanaşımı nedir?
Sigortalının kendi hakkının zamanaşımına tabidir. Trafik kazalarında iki yıl, cezayı gerektiren hallerde on yıldır.
Alkollü kaza halinde rücu edilir mi?
Evet, alkollü araç kullanımı trafik sigortasında rücu sebebidir. Sigorta şirketi ödediği tazminatı sürücüden talep edebilir.
Yargıtay İçtihatları ve Güncel Kararlar
17. Hukuk Dairesi 2022/7823 E. 2023/3456 K.
Konu: Trafik sigortası mağdurun doğrudan dava hakkı
KTK m.97 uyarınca trafik kazasında zarar gören üçüncü kişi kusurlu aracın sigorta şirketine doğrudan dava açabilir. Zamanaşımı iki yıldır.
Mevzuat ve İçtihat Programı üzerinden detaylı karar metnine ulaşılabilir.
11. Hukuk Dairesi 2021/5234 E. 2022/3891 K.
Konu: Sigorta şirketinin rücu hakkı
TTK m.1472 uyarınca sigortacı ödediği tazminat kadar sigortalının üçüncü kişilere karşı haklarına halef olur. Ayrıca temlik gerekmez.
Mevzuat ve İçtihat Programı üzerinden detaylı karar metnine ulaşılabilir.