Şişli’de Tazminat Hesabı, Bilirkişi ve Süre Sorunları

Şişli; Mecidiyeköy çevresindeki iş merkezleri, Nişantaşı ve Teşvikiye’deki mağaza ve ofis yoğunluğu ile birden fazla sağlık kuruluşunu bir arada barındıran, gün boyu nüfusu artan bir ilçedir. Bu yoğunlukta ortaya çıkan tazminat uyuşmazlıkları çoğu kez olaydan çok sonra, zararın nasıl hesaplanacağı, bilirkişi raporunun neye dayandığı ve sürelerin işleyip işlemediği sorularında düğümlenir. Bu sayfa, Şişli’de tazminat talebini düşünen kişiler için konuyu bu üç eksende genel bilgi olarak ele alır.

Zarar nasıl hesaplanır?

Bedensel zararlarda kapsam TBK m.54’te, ölüm hâlinde uğranılan zararlar TBK m.53 ve m.55’te düzenlenmiştir; manevi tazminatın dayanakları TBK m.56 ve m.58’dir. Hesap, her kalem için ayrı bir veriye dayanır.

• Tedavi giderleri: hastane faturaları, ilaç ve rehabilitasyon belgeleri.
• Kazanç kaybı: gelirin belgelenmesi (bordro, vergi kaydı, banka hareketleri) ve geçici veya kalıcı çalışma gücü kaybı oranı.
• Destekten yoksun kalma: desteğin gelir düzeyi, hak sahiplerinin durumu ve destek süresi.
• Manevi tazminat: olayın ağırlığı, kusur durumu ve tarafların durumu gözetilerek hâkim tarafından takdir edilir; önceden rakam verilemez.

Ayrıntılı hesap yöntemleri için tazminat hesaplama rehberi incelenebilir. Zararın kesin miktarı dava açılırken bilinemiyorsa HMK m.107 uyarınca belirsiz alacak davası yolu değerlendirilir.

Bilirkişi raporu davanın merkezindedir

Tazminat davalarının büyük bölümünde kusur oranı, çalışma gücü kaybı ve zarar miktarı bilirkişi incelemesiyle belirlenir. Rapor hâkimi bağlamaz (HMK m.282); ancak çoğu dosyada kararın temelini oluşturur. Bu nedenle rapor tebliğ edildiğinde şu noktalar kontrol edilir:

1. Raporun dayandığı belgeler ve olay anlatımı doğru mu?
2. Kusur dağılımı delillerle uyumlu mu?
3. Gelir ve yaşam süresi gibi hesap girdileri dosyadaki belgelerle örtüşüyor mu?
4. Sağlık raporlarındaki kayıp oranı ilgili kurumun raporlarıyla çelişiyor mu?

Rapora itiraz, süre içinde ve gerekçeli yapılmalıdır; ek rapor veya yeni bilirkişi talebi buna dayanır.

Süreler: ne zaman geç kalınır?

TBK m.72’ye göre haksız fiil tazminatı, zararın ve sorumlunun öğrenilmesinden itibaren iki yıl, her hâlde fiilden itibaren on yıl sonra zamanaşımına uğrar. Fiil daha uzun zamanaşımlı bir suç oluşturuyorsa ceza zamanaşımı uygulanır. Trafik kazalarında KTK m.109 aynı mantıkla iki ve on yıllık süreleri öngörür. Bunun yanında sigortacıya başvuru (KTK m.97) ve sigorta tahkimine başvuru gibi usul süreleri ayrıca izlenir. Sigorta tahkimi zorunlu değildir; hakem kararına itiraz süresi on gündür (5684 m.30).

Hangi olaylar Şişli’de sık tazminata konu olur?

Trafik kazaları

Sigortacı, işleten ve sürücü birlikte sorumlu olabilir. Manevi tazminat zorunlu sigorta teminatı dışındadır (KTK m.92/f); bu kalem işleten ve sürücüden ayrıca istenir.

Sağlık hizmetinden doğan zararlar

Hasta ile sağlık kuruluşu arasındaki ilişkinin türü, görevli mahkemeyi etkiler. Kamu kurumunda verilen hizmetlerde idari yargıda tam yargı davası, özel sağlık kuruluşlarında ise adli yargıda dava gündeme gelir. Bu dosyalarda tıbbi kayıtların eksiksiz alınması ve bilirkişi heyetinin oluşumu belirleyicidir. Bir sağlık kuruluşuna ilişkin bu bilgiler, belirli bir kurumun sorumlu olduğu anlamına gelmez.

Ofis ve iş yeri kazaları

İş yerinde meydana gelen kazalarda 5510 ve 6331 sayılı kanunlar, SGK ödemelerinin mahsubu ve işverenin kusuru birlikte incelenir. İş kazası ve meslek hastalığı tazminatı yazısı bu başlığı ayrıca ele alır.

Dosya hazırlığında dikkat edilecek belgeler

Şişli gibi yoğun iş ve sağlık hizmeti sunulan bir bölgede belge sayısı hızla artar; bu nedenle belgelerin kronolojik sırayla ve tarihleriyle birlikte saklanması gerekir. Olay tutanağı, ilk müdahale kayıtları, sonraki kontrol raporları, iş göremezlik yazıları, maaş ve prim kayıtları ile masrafları gösteren faturalar, hesaplamada ayrı ayrı kullanılır. Eksik belge çoğu zaman bilirkişi raporunda zarar kaleminin düşük hesaplanmasına yol açar. Bu yüzden dava açılmadan önce hangi belgenin kimden ve hangi yolla talep edileceği planlanır; kurum kayıtları için gerekirse mahkeme aracılığıyla müzekkere yazılması istenir.

Ceza ve hukuk yolunun ilişkisi

Ceza mahkemesi tazminata hükmetmez. Ceza dosyasındaki kararlar, hukuk hâkimini kusur ve zarar bakımından bağlamaz (TBK m.74). Kazadan doğan ceza dosyasındaki kusur bilirkişi raporu hukuk davasına delil olarak sunulur; ancak sonuç doğrudan alınmaz.

Sık sorulan sorular

Kusur oranı tazminat miktarını nasıl etkiler?

Zarar görenin kusuru bulunuyorsa hâkim tazminatı indirebilir (TBK m.52). Kusur oranı bilirkişi raporuyla belirlendiği için rapor üzerindeki itiraz önem kazanır.

Gelirimi belgeleyemiyorum, kazanç kaybı talep edebilir miyim?

Belgeli gelir yoksa meslek, yaş ve bölgedeki ortalama kazanç bilgileri gibi veriler ve tanık beyanları değerlendirilebilir. Hesap yine bilirkişi eliyle yapılır.

Manevi tazminat için istinaf yolu açık mı?

Evet. Manevi tazminat davalarında miktar ne olursa olsun istinaf yoluna başvurulabilir (HMK m.341/2).

Hastane ile sigortacı aynı olaydan dolayı birlikte sorumlu olabilir mi?

Olayın niteliğine göre farklı hukuki ilişkiler bir arada bulunabilir. Bu nedenle sorumluların kim olduğu, dava açılmadan önce belge üzerinden netleştirilir.

Zamanaşımı süresi dolmak üzereyse ne yapılmalı?

Süre dolmadan dava açmak gerekir; ihtarname veya yazışma zamanaşımını kesmez (TBK m.154). Bu nedenle sürenin hesabı için dosyadaki belgelerin tarihleri öncelikle incelenir.

Görüşmeler Kartal Cevizli Mahallesi’ndeki büroda önceden randevu ile yapılır; iletişim: 0534 636 19 19.