Sistemi Engelleme, Bozma Suçu 2026: TCK m.244 ve Cezası
Sistemi engelleme, bozma, verileri yok etme veya değiştirme suçu, Türk Ceza Kanunu’nun 244. maddesinde düzenlenen ve bir bilişim sisteminin işleyişine veya içindeki verilere yönelik saldırıları cezalandıran bilişim suçudur. Bir web sitesine yapılan DDoS saldırısından, eski bir çalışanın şirket sunucusundaki verileri silmesine kadar geniş bir fiil yelpazesini kapsar ve fiilin ağırlığına göre 6 aydan 6 yıla kadar değişen hapis cezalarını gerektirir.
30 saniyede özet:
- Dayanak: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m.244 (Sistemi Engelleme, Bozma, Verileri Yok Etme veya Değiştirme)
- Sistemin işleyişini engelleme/bozma (f.1): 1 yıldan 5 yıla kadar hapis
- Verileri bozma/yok etme/değiştirme/erişilmez kılma/veri yerleştirme (f.2): 6 aydan 3 yıla kadar hapis
- Banka, kredi kurumu veya kamu kurumuna ait sistemde işlenmesi (f.3): ceza yarı oranında artırılır
- Haksız çıkar sağlanması halinde (f.4): başka bir suç oluşmuyorsa 2 yıldan 6 yıla kadar hapis + adli para cezası
- Dava zamanaşımı: f.2 kapsamındaki fiillerde olağanüstü zamanaşımı süresi 12 yıldır — bu süre geçtikten sonra mahkumiyet dahi verilse karar bozulur
- İlgilinin rızası hukuka uygunluk sebebidir: sisteme veri yerleştirmeye yetkili kişinin rızası varsa suç oluşmaz
⚖️ Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye yerine geçmez. Bilişim sistemine yönelik bir saldırıya uğradıysanız veya bu suçlamayla karşı karşıyaysanız somut dosyanız için bir ceza avukatına danışın.
Son güncelleme: 07.09.2026 — TCK m.244 güncel metni ve Yargıtay 11. Ceza Dairesi’nin zamanaşımına ilişkin güncel kararı ile birlikte gözden geçirildi.
İçindekiler
- TCK m.244’ün Dört Fıkrası ve Ceza Miktarları
- Hangi Fiiller Bu Suçu Oluşturur?
- Dava Zamanaşımı Süresi
- Rızanın Hukuka Uygunluk Etkisi
- İlgili Yargı Kararı
- Sıkça Sorulan Sorular
Kanuni Dayanak: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m.244 (Sistemi Engelleme, Bozma, Verileri Yok Etme veya Değiştirme), m.243 (Bilişim Sistemine Girme), m.66-67 (Dava Zamanaşımı).
TCK m.244’ün Dört Fıkrası ve Ceza Miktarları
| Fıkra | Fiil | Ceza |
|---|---|---|
| f.1 | Bilişim sisteminin işleyişini engelleme veya bozma | 1-5 yıl hapis |
| f.2 | Verileri bozma, yok etme, değiştirme, erişilmez kılma, veri yerleştirme, veri gönderme | 6 ay-3 yıl hapis |
| f.3 | f.1/f.2 fiillerinin banka, kredi kurumu veya kamu kurumuna ait sistemde işlenmesi | Ceza 1/2 artırılır |
| f.4 | Yukarıdaki fiillerle haksız çıkar sağlanması (başka suç oluşmuyorsa) | 2-6 yıl hapis + adli para |
Kanun metninin f.1 fıkrasında şu ifade yer alır: “Bir bilişim sisteminin işleyişini engelleyen veya bozan kişi, bir yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.” f.2 fıkrası ise: “Bir bilişim sistemindeki verileri bozan, yok eden, değiştiren veya erişilmez kılan, sisteme veri yerleştiren, var olan verileri başka bir yere gönderen kişi, altı aydan üç yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.” Uygulamada bu iki fıkra sıklıkla birlikte değil, olayın ağırlık merkezine göre (sistemin bütünüyle çökertilmesi mi, yoksa belirli verilerin bozulması mı) ayrı ayrı değerlendirilir.
Hangi Fiiller Bu Suçu Oluşturur?
Uygulamada TCK m.244 kapsamına giren tipik fiiller: bir web sitesini veya sunucuyu erişilemez hale getiren DDoS saldırıları; şirket veritabanındaki müşteri/muhasebe kayıtlarını silme veya bozma; bir bilgisayar virüsü veya kötü amaçlı yazılımla sistem işleyişini durdurma; yetkisiz şekilde sisteme sahte veri yerleştirme (örneğin bir kaydı olduğundan farklı gösterme). Madde gerekçesinde bu suçun, mala zarar verme suçunun bilişim alanındaki özel bir görünüş biçimi olduğu açıkça belirtilmiştir — yani korunan değer, fiziksel eşya değil bilişim sisteminin ve verilerin bütünlüğüdür.
Dava Zamanaşımı Süresi
TCK m.244/2 kapsamındaki fiiller için üst ceza sınırı 3 yıl hapis olduğundan, TCK m.66/1-e uyarınca olağan dava zamanaşımı süresi 8 yıldır. Yargılama sırasında zamanaşımını kesen işlemler (iddianame, sorgu vb.) olsa dahi, TCK m.67/4 uyarınca olağanüstü (azami) zamanaşımı süresi bu olağan sürenin yarısı eklenerek 12 yıla çıkar. Bu süre suç tarihinden itibaren işler ve dolması halinde, dosya hangi aşamada olursa olsun (mahkumiyet kararı verilmiş ve kesinleşmiş olsa bile, kanun yararına bozma yoluyla) kamu davasının düşmesine karar verilir.
Rızanın Hukuka Uygunluk Etkisi
TCK m.244/2 fıkrasının uygulanabilmesi için fiilin haksız ve yetkisiz gerçekleştirilmiş olması gerekir. Sisteme veri yerleştirmeye veya ilgili işleme yetkili olan kişinin bu işleme rıza göstermesi halinde suç oluşmaz; bu, madde kapsamında tanınan bir hukuka uygunluk nedenidir. Ayrıca fıkranın faili, veriler üzerinde tasarruf yetkisine sahip OLMAYAN kişidir — yetkili bir çalışanın kendi yetkisi dahilinde ama gerçeğe aykırı veri girmesi, m.244 kapsamında değil, somut olaya göre başka maddeler (örneğin resmi belgede sahtecilik) kapsamında değerlendirilebilir.
İlgili Yargı Kararı
Yargıtay 11. Ceza Dairesi’nin 08.09.2025 tarihli, 2025/3276 Esas ve 2025/10883 Karar sayılı kanun yararına bozma kararı, TCK m.244/2 suçlarında dava zamanaşımının ne kadar kritik olduğunu gösteren çarpıcı bir örnektir. Olayda sanık, 31.01.2012 tarihli bir fiil nedeniyle “sistemi engelleme, bozma, verileri yok etme veya değiştirme” suçundan yargılanmış ve İstanbul Anadolu 10. Ağır Ceza Mahkemesi 16.04.2024 tarihinde (yani suç tarihinden 12 yıldan fazla süre sonra) mahkumiyetine karar vermiştir.
Yargıtay, TCK m.244/2’deki cezanın üst sınırına göre olağan zamanaşımının 8 yıl, olağanüstü zamanaşımının ise 12 yıl olduğunu; suç tarihinden mahkumiyet kararına kadar geçen sürenin bu 12 yıllık azami süreyi aştığını tespit ederek, mahkemenin mahkumiyet yerine davanın zamanaşımı nedeniyle düşmesine karar vermesi gerektiğine hükmetmiş ve kararı kanun yararına bozarak sanığın tahliyesine karar vermiştir. Karar, bilişim suçlarında soruşturma ve yargılama sürecinin uzaması halinde zamanaşımının mutlaka kontrol edilmesi gerektiğini göstermektedir.
Karar metni: mevzuat.adalet.gov.tr/ictihat/1169369800 (Erişim: 07.09.2026)
Sıkça Sorulan Sorular
Sistemi engelleme bozma suçunun cezası nedir?
Sistemin işleyişinin engellenmesi/bozulması 1-5 yıl hapis (m.244/1); verilerin bozulması, yok edilmesi veya değiştirilmesi 6 ay-3 yıl hapis (m.244/2) cezasını gerektirir. Fiil banka veya kamu kurumuna yönelikse ceza yarı oranında artar; haksız çıkar sağlanmışsa 2-6 yıl hapis + adli para cezası uygulanır.
DDoS saldırısı hangi suçu oluşturur?
Bir web sitesini veya sunucuyu erişilemez hale getiren DDoS saldırısı, sistemin işleyişini engelleme fiili olarak TCK m.244/1 kapsamında 1 yıldan 5 yıla kadar hapis cezasını gerektirir.
Eski bir çalışan şirket verilerini silerse hangi ceza uygulanır?
Eğer çalışanın verileri silme/değiştirme yetkisi işten ayrıldıktan sonra sona ermişse ve verileri bu yetkisi olmadan sildiyse TCK m.244/2 uyarınca 6 aydan 3 yıla kadar hapis cezası uygulanır. Verilerin bir kamu kurumuna veya bankaya ait sistemde bulunması halinde ceza yarı oranında artırılır.
Bu suçun dava zamanaşımı süresi ne kadardır?
TCK m.244/2 kapsamındaki fiillerde olağan zamanaşımı 8 yıl, olağanüstü (azami) zamanaşımı 12 yıldır. Bu süre suç tarihinden itibaren işler; 12 yıl dolduktan sonra mahkumiyet kararı verilse bile karar kanun yararına bozma yoluyla bozulup dava düşürülür.
Şirketimin IT yöneticisi kendi yetkisi dahilinde hatalı veri girerse suç oluşur mu?
Hayır, TCK m.244/2’nin faili veriler üzerinde tasarruf yetkisi OLMAYAN kişidir. Yetkili bir kişinin kendi görev alanı içinde (yetkisi dahilinde) gerçeğe aykırı veri girmesi bu madde kapsamında değil, somut olaya göre başka suçlar (örneğin resmi belgede sahtecilik) kapsamında değerlendirilebilir.
Sisteme rızayla erişim varsa suç oluşur mu?
Hayır. Sisteme veri yerleştirilmesine veya ilgili işleme yetkili kişinin rızası varsa, bu fiil hukuka uygun sayılır ve TCK m.244 kapsamında suç oluşmaz.
Banka veya kamu kurumu sistemine yönelik saldırının cezası neden daha ağır?
TCK m.244/3 uyarınca, f.1 ve f.2’deki fiillerin bir banka, kredi kurumu veya kamu kurum/kuruluşuna ait bilişim sistemi üzerinde işlenmesi halinde ceza yarı oranında artırılır; kanun koyucu bu sistemlerin kamu güveni ve mali istikrar açısından taşıdığı önemi böyle korumaktadır.
Sistem saldırısıyla haksız çıkar sağlanmışsa hangi madde uygulanır?
TCK m.244/4 uyarınca, bu fiillerin işlenmesiyle haksız çıkar sağlanması (fidye talebi gibi) başka bir suç oluşturmuyorsa, 2 yıldan 6 yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adli para cezası uygulanır.
Bu suç şikayete tabi midir?
Hayır, TCK m.244 kapsamındaki suçlar şikayete tabi değildir; savcılık öğrendiği anda resen soruşturma başlatır. Ancak mağdurun şikayeti soruşturmanın hızlanmasına ve delillerin toplanmasına önemli katkı sağlar.
Bu dava hangi mahkemede görülür?
Ceza miktarına göre değişmekle birlikte, TCK m.244 kapsamındaki suçlar genellikle asliye ceza mahkemesinde; nitelikli hallerde (m.244/3-4) ağır ceza mahkemesinde görülebilir.
Resmi Kaynaklar
- Mevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.gov.tr)
- Yargıtay Karar Arama (karararama.yargitay.gov.tr)
- UYAP Vatandaş Portalı (uyap.gov.tr)
- İstanbul Barosu (istanbulbarosu.org.tr)
- T.C. Adalet Bakanlığı (adalet.gov.tr)
- Türkiye Barolar Birliği (barobirlik.org.tr)
Hazırlayan Avukat
Av. Bilal ALYAR — İstanbul Barosu
Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu (2015). Aile hukuku, ceza hukuku, kripto para hukuku, bilişim hukuku, şirketler hukuku ve vergi hukuku alanlarında faaliyet göstermektedir.
Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır; somut hukuki görüş ya da avukat-müvekkil ilişkisi oluşturmaz. Her dosya kendine özgü koşullar içerdiğinden, hukuki süreçlerde avukattan hukuki destek alınması yararlı olabilir.
Ana Rehber: Boşanma Hukuku İstanbul 2026
İlgili Yazılar:
