Sosyal Medyada İftira Suçu Davası Rehberi 2026 | TCK m.267

Sosyal medyada iftira; TCK m.267 kapsamında, işlemediğini bildiği halde bir kimseye suç isnat etme fiilinin internet ortamı üzerinden işlenmesidir. Fiil aynı zamanda TCK m.125 hakaret, TMK m.24-25 kişilik hakkına saldırı ve TBK m.49, 58 tazminat sorumluluğu doğurabilir.

İftira Suçu (TCK m.267)

Yetkili makamlara ihbar veya şikayette bulunarak ya da basın ve yayın yoluyla suçsuz olduğunu bildiği halde hakkında soruşturma ve kovuşturma başlatılmasını veya idari bir yaptırım uygulanmasını sağlamak için bir kimseye hukuka aykırı bir fiil isnat eden kişi, 1 yıldan 4 yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılır. TCK m.267’de aleniyet nedeniyle ayrı bir ceza artırımı öngörülmemiştir; basın ve yayın yoluyla işlenen iftirada mahkûmiyet kararı ilan olunur (m.267/9).

İftira ile Hakaret Ayrımı

Hakaret (TCK m.125): Bir kimsenin şeref ve saygınlığını rencide edici fiil isnat etmek ya da sövmek.
İftira (TCK m.267): İşlemediğini bildiği halde belli bir suç isnat etmek.

Hakaret şikayete tabi (TCK m.131), iftira re’sen kovuşturulur. Aynı eylem her iki suçu da oluşturabileceği gibi, fiilin somut unsurlarına göre değerlendirme yapılır.

İnternet Ortamında Delil Tespiti

Sosyal medya iftirası dosyalarında temel sorunların başında delilin kaybolması veya değişmesi gelir. Uygulamada başvurulan yöntemler:

E-noter ile zaman damgalı ekran görüntüsü alınması.
Noter tarafından gözlem tutanağı düzenlenmesi.
Arşiv sitelerinde (archive.org vb.) sayfanın kaydedilmesi.
İçeriğin URL, paylaşım tarihi ve kullanıcı adıyla birlikte tam metin olarak kayıt altına alınması.
IP log taleplerinin soruşturma makamı aracılığıyla platformlardan istenmesi.

İçerik Kaldırma ve 5651 m.9 İptali

5651 sayılı Kanun’un 9. maddesi Anayasa Mahkemesi’nin 11.10.2023 tarihli, E.2020/76, K.2023/172 sayılı kararıyla iptal edildiğinden, iftira niteliğindeki paylaşımın kaldırılması bugün bu madde üzerinden istenemez. TMK m.24-25 kapsamında saldırının önlenmesi ve durdurulması istenebilir; içerik özel hayatın gizliliğini de ihlal ediyorsa 5651 m.9/A yolu ayrıca değerlendirilir.

Tazminat ve Kişilik Hakkı Davaları

TMK m.24-25 kapsamında saldırının tespiti, önlenmesi ve durdurulması davaları.
TBK m.49 kapsamında maddi tazminat.
TBK m.58 kapsamında manevi tazminat.
Toplu paylaşılmış içerikler için her bir paylaşanın ayrıca sorumluluğu değerlendirilebilir.

Dava Stratejisi

Genellikle iftira dosyalarında paralel iki süreç yürütülür: (i) Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusu ve şikayet, (ii) Asliye Hukuk veya Aile Mahkemesi’nde kişilik hakkı davası ve tazminat. İçeriğin kaldırılması için, 5651 m.9 iptal edildiğinden, TMK m.24-25 kapsamındaki talepler veya özel hayatın gizliliği söz konusuysa 5651 m.9/A yolu değerlendirilir.

Önemli Süreler

İşlem	Süre	Dayanak
İftira suçu dava zamanaşımı	8 yıl	TCK m.66
Hakaret şikayeti	6 ay	TCK m.73
Manevi tazminat	2 / 10 yıl	TBK m.72
5651 m.9/A (özel hayatın gizliliği)	Tedbir 4 saat; hâkim kararı 48 saat	5651 m.9/A

Sık Sorulan Sorular

Anonim hesabın bana iftira attığını ispatlayabilir miyim?

Suç duyurusu üzerine soruşturma makamı platformdan IP kaydı ve hesap bilgilerini isteyebilir; failin belirlenip belirlenemeyeceği platformun yanıtına ve kayıtların saklanmasına bağlıdır.

Paylaşım silindi, dava açabilir miyim?

İçerik silinmiş olsa dahi zaman damgalı ekran görüntüleri ve noter tespiti ile dava açılabilir. Delilin daha önce güvence altına alınmış olması davayı güçlendirir.

Tazminat miktarı ne olur?

Olayın duyulma düzeyi, tarafların sosyal ve ekonomik durumu ve kusurun ağırlığı ile değişir; hakimin takdir yetkisindedir.

İftira, Suç Uydurma ve Hakaret: Hangisi Hangisi

1. İftiranın ayırt edici unsuru: hedefte bir kişi vardır

TCK m.267/1: “Yetkili makamlara ihbar veya şikayette bulunarak ya da basın ve yayın yoluyla, işlemediğini bildiği halde, hakkında soruşturma ve kovuşturma başlatılmasını ya da idari bir yaptırım uygulanmasını sağlamak için bir kimseye hukuka aykırı bir fiil isnat eden kişi, bir yıldan dört yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.”

Üç unsur birden aranır: belirli bir kişiye isnat, işlemediğini bilmek ve soruşturma başlatılmasını veya idari yaptırım uygulanmasını sağlama amacı. Sosyal medya bakımından kritik nokta, maddenin “basın ve yayın yoluyla” işlenmeyi de kapsamasıdır; isnadın savcılığa değil, doğrudan kamuya yöneltilmesi de iftira oluşturabilir.

2. Suç uydurmada hedefte kişi yoktur

TCK m.271 ayrı bir suçtur: “İşlenmediğini bildiği bir suçu, yetkili makamlara işlenmiş gibi ihbar eden ya da işlenmeyen bir suçun delil veya emarelerini soruşturma yapılmasını sağlayacak biçimde uyduran kimseye üç yıla kadar hapis cezası verilir.”

Fark şudur: iftirada belirli bir kişiye isnat vardır; suç uydurmada olmayan bir suç ihbar edilir ama fail gösterilmez. Dilekçede hangi maddeye dayanıldığı buna göre seçilmelidir.

3. İftirada ağırlaştırıcı haller ve zamanaşımı

Delil uydurma: “Fiilin maddî eser ve delillerini uydurarak iftirada bulunulması halinde, ceza yarı oranında artırılır.” Sahte ekran görüntüsü veya sahte yazışma üretmek bu fıkraya girer.
Koruma tedbiri uygulanmışsa: mağdur hakkında beraat veya kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilmiş ve bu fiil nedeniyle gözaltı ve tutuklama dışında başka bir koruma tedbiri uygulanmışsa ceza yarı oranında artırılır.
Gözaltı veya tutuklama varsa: iftira eden ayrıca kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan dolaylı fail olarak sorumlu tutulur.
Zamanaşımı: “İftira suçundan dolayı dava zamanaşımı, mağdurun fiili işlemediğinin sabit olduğu tarihten başlar.” Yani süre isnat tarihinden değil, beraat veya takipsizlik kararının kesinleşmesinden işlemeye başlar.
İlan: basın ve yayın yoluyla işlenen iftirada mahkûmiyet kararı aynı veya eşdeğerde basın ve yayın organıyla ilan olunur ve ilan masrafı hükümlüden tahsil edilir.

4. Ceza yolu tek yol değil: TMK m.24-25

Kişilik hakkına saldırı bakımından TMK m.25, ceza davasından bağımsız ve daha geniş talepler tanır: davacı hâkimden saldırı tehlikesinin önlenmesini, sürmekte olan saldırıya son verilmesini, sona ermiş olsa bile etkileri devam eden saldırının hukuka aykırılığının tespitini isteyebilir. Bunlarla birlikte düzeltmenin veya kararın üçüncü kişilere bildirilmesi ya da yayımlanması da istenebilir.

Üçüncü fıkra az bilinen bir talep hakkı içerir: maddî ve manevî tazminat yanında, “hukuka aykırı saldırı dolayısıyla elde edilmiş olan kazancın vekâletsiz iş görme hükümlerine göre kendisine verilmesine ilişkin istemde bulunma hakkı saklıdır”. İçerikten reklam veya etkileşim geliri elde eden hesaplara karşı dayanılacak hüküm budur.

5. Yetki: kendi yerleşim yerinizde dava açabilirsiniz

m.25’in son fıkrası usul bakımından büyük kolaylık sağlar: “Davacı, kişilik haklarının korunması için kendi yerleşim yeri veya davalının yerleşim yeri mahkemesinde dava açabilir.” Fail başka bir ilde olsa dahi dava mağdurun kendi ilinde açılabilir.

Aynı fıkrada bir sınır da vardır: “Manevî tazminat istemi, karşı tarafça kabul edilmiş olmadıkça devredilemez; miras bırakan tarafından ileri sürülmüş olmadıkça mirasçılara geçmez.” Bu nedenle manevî tazminat talebinin zamanında ve bizzat ileri sürülmesi gerekir.

Mevzuat metinleri: 5237 sayılı TCK m.267 ve m.271 ile 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m.24 ve m.25.

İlgili Rehberler

Yasal Uyarı: İçerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki danışmanlık niteliği taşımaz.

Resmi Kaynaklar

Hazırlayan Avukat

Av. Bilal ALYAR

Aile hukuku, ceza hukuku, kripto para hukuku, bilişim hukuku, şirketler hukuku ve vergi hukuku alanlarında faaliyet göstermektedir.

Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır; somut hukuki görüş ya da avukat-müvekkil ilişkisi oluşturmaz. Her dosya kendine özgü koşullar içerdiğinden, hukuki süreçlerde avukattan hukuki destek alınması yararlı olabilir.

İletişim | Hakkımızda