İhbar Dilekçesi Örneği 2026: Cumhuriyet Başsavcılığına Suç İhbarı

Kısa Cevap: İhbar Dilekçesi Nasıl Verilir?

İşlendiğini öğrendiğiniz bir suçu, zarar görmemiş olsanız da Cumhuriyet başsavcılığına veya kolluğa yazılı ya da sözlü bildirebilirsiniz (CMK m.158/1, 5). Dilekçe somut olmalıdır; soyut ve genel ihbarda soruşturma yapılmasına yer olmadığına karar verilir (m.158/6).

  • İhbar ≠ şikâyet: İhbar herkesin bildirimidir; şikâyet, şikâyet hakkı olan kişinin başvurusudur. Kovuşturmaya yer olmadığı kararına itiraz hakkı suçtan zarar görene aittir (CMK m.173/1). Fark.
  • İftira uyarısı: İşlemediğini bildiği hâlde birine suç isnat etmek bir yıldan dört yıla kadar hapis gerektirir (TCK m.267/1). İftira ve suç uydurma.
  • Şablon: Yer tutuculu ihbar dilekçesi örneği. Dilekçe örneği.

Son güncelleme: 11 Kasım 2026

Önemli Bilgilendirme: Bu sayfa yalnızca genel hukuki bilgilendirme amaçlıdır ve somut bir uyuşmazlıkta avukatlık hizmeti veya hukuki danışmanlık sunmaz. Türkiye Barolar Birliği Meslek Kuralları gereği bu içerik reklam, iş bağlantısı veya müvekkil-vekil ilişkisi tesisi niteliğinde değildir. Dilekçe örneği şablon niteliğindedir; içerik, taraf bilgileri, hukuki dayanak ve talep somut olaya göre uyarlanmalıdır.

Bu sayfa, suçtan doğrudan zarar görmeyen birinin, yani tanığın, komşunun, çalışanın ya da işi gereği bir suçu öğrenen kişinin yapacağı ihbarı anlatır. Suçtan zarar gördüyseniz ve kendi adınıza başvuracaksanız (şikâyet), süre ve itiraz kuralları farklıdır; bunun için suç duyurusu dilekçe örneği sayfasına bakın.

İhbar Dilekçesi Nedir?

İhbar dilekçesi, işlendiğini öğrendiğiniz bir suçu Cumhuriyet başsavcılığına veya kolluğa bildirdiğiniz yazılı başvurudur. Cumhuriyet savcısı, ihbar veya başka bir yolla bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hâli öğrenir öğrenmez kamu davası açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere işin gerçeğini araştırmaya başlar; şüphelinin lehine ve aleyhine olan delilleri toplar (CMK m.160/1-2). İhbarda bulunan kişinin suçtan zarar görmüş olması gerekmez.

İhbar ile Şikâyet Farkı

Kanun ihbar ile şikâyeti aynı maddede birlikte düzenler (CMK m.158), ancak ikisinin hukuki sonuçları farklıdır:

KonuİhbarŞikâyet
Kim yapar?Suçu öğrenen herkesŞikâyet hakkı olan kişi (TCK m.73/1-2)
SüreCMK m.158’de bir başvuru süresi öngörülmemiştir; dava zamanaşımı ayrıca dikkate alınır (TCK m.66)Şikâyete bağlı suçlarda fiil ve failin öğrenildiği günden itibaren altı ay (TCK m.73/1-2)
Kovuşturmaya yer olmadığı kararının bildirimiCMK m.172/1 bildirimi suçtan zarar gören ile ifadesi alınmış veya sorguya çekilmiş şüpheliye öngörür; ihbar edenden söz etmezSuçtan zarar gören şikâyetçiye bildirilir (CMK m.172/1)
Bu karara itirazCMK m.173/1 itiraz hakkını suçtan zarar görene tanırTebliğden itibaren iki hafta içinde sulh ceza hâkimliğine (CMK m.173/1)
VazgeçmeCMK m.158 ve 160’ta ihbardan vazgeçmeye bağlanmış bir sonuç yer almaz; savcı ihbar üzerine işin gerçeğini araştırmaya başlar (CMK m.160/1)Şikâyete bağlı suçlarda vazgeçme kanunda aksi yazılı olmadıkça davayı düşürür (TCK m.73/4)

Bir istisna: soyut ve genel ihbar nedeniyle verilen “soruşturma yapılmasına yer olmadığı” kararı, varsa ihbarda bulunana da bildirilir ve bu karara CMK m.173’teki usule göre itiraz edilebilir (CMK m.158/6). Suçtan zarar gören sıfatının önemi Yargıtay kararlarında da görülür: kamu görevlisinin suçu bildirmemesi suçunda şikâyetçinin suçtan doğrudan zarar gören konumunda olmadığı ve bu nedenle hükmü temyiz hakkı bulunmadığı kabul edilmiştir (aşağıdaki karar).

İhbar Nereye ve Nasıl Yapılır? (CMK m.158)

  • m.158/1: “Suça ilişkin ihbar veya şikâyet, Cumhuriyet Başsavcılığına veya kolluk makamlarına yapılabilir.”
  • m.158/2: Valilik veya kaymakamlığa ya da mahkemeye yapılan ihbar ilgili Cumhuriyet başsavcılığına gönderilir.
  • m.158/3: Yurt dışında işlenip ülkede takibi gereken suçlar hakkında Türkiye’nin elçilik ve konsolosluklarına da ihbarda bulunulabilir.
  • m.158/4: Bir kamu görevinin yürütülmesiyle bağlantılı olarak işlendiği iddia edilen suç nedeniyle ilgili kurum ve kuruluş idaresine yapılan ihbar, gecikmeksizin ilgili Cumhuriyet başsavcılığına gönderilir.
  • m.158/5: İhbar yazılı veya tutanağa geçirilmek üzere sözlü olarak yapılabilir.

Dilekçenin içeriğini belirleyen hüküm, 694 sayılı KHK ile eklenip 7078 sayılı Kanunla aynen kabul edilen m.158/6‘dır: “İhbar ve şikâyet konusu fiilin suç oluşturmadığının herhangi bir araştırma yapılmasını gerektirmeksizin açıkça anlaşılması veya ihbar ve şikâyetin soyut ve genel nitelikte olması durumunda soruşturma yapılmasına yer olmadığına karar verilir.” Bu durumda şikâyet edilen kişiye şüpheli sıfatı verilemez. İşlemler ve kararlar bunlara mahsus bir sisteme kaydedilir; bu kayıtları ancak Cumhuriyet savcısı, hâkim veya mahkeme görebilir. Bu yüzden “usulsüzlük yapılıyor” gibi genel bir cümle yerine tarih, yer, kişi, fiil ve delil yazılmalıdır.

İhbar Bazen Yükümlülüktür (TCK m.278-280)

  • Herkes (TCK m.278): İşlenmekte olan bir suçu yetkili makamlara bildirmeyen kişi bir yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. İşlenmiş olmakla birlikte neticelerinin sınırlandırılması hâlâ mümkün olan suçu bildirmemek de aynı cezayı gerektirir. Mağdur on beş yaşını bitirmemiş bir çocuk, bedensel veya ruhsal bakımdan engelli ya da hamileliği nedeniyle kendini savunamayacak durumdaysa ceza yarı oranında artırılır. Tanıklıktan çekinebilecek kişiler bakımından cezaya hükmolunmaz; suçu önleme yükümlülüğünden doğan sorumluluk saklıdır.
  • Kamu görevlisi (TCK m.279): Kamu adına soruşturma ve kovuşturmayı gerektiren bir suçun işlendiğini göreviyle bağlantılı olarak öğrenip de bildirimde bulunmayı ihmal eden veya bu hususta gecikme gösteren kamu görevlisi altı aydan iki yıla kadar hapis cezası alır. Suçu adli kolluk görevini yapan kişi işlerse ceza yarı oranında artırılır.
  • Sağlık mesleği mensubu (TCK m.280): Görevini yaptığı sırada bir suçun işlendiği yönünde bir belirtiyle karşılaşmasına rağmen durumu bildirmeyen veya gecikme gösteren sağlık mesleği mensubu bir yıla kadar hapis cezası alır. Tabip, diş tabibi, eczacı, ebe, hemşire ve sağlık hizmeti veren diğer kişiler bu kapsamdadır.

İftira ve Suç Uydurma Uyarısı (TCK m.267, 271)

İftira (TCK m.267/1): Yetkili makamlara ihbar veya şikâyette bulunarak ya da basın ve yayın yoluyla, işlemediğini bildiği hâlde, hakkında soruşturma ve kovuşturma başlatılmasını ya da idari bir yaptırım uygulanmasını sağlamak için bir kimseye hukuka aykırı bir fiil isnat eden kişi bir yıldan dört yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Aranan, isnadın asılsız olduğunun bilinmesidir; iyi niyetle yapılan ve sonradan doğrulanmayan bir ihbar bu tanımın içine kendiliğinden girmez.

  • Fiilin maddi eser ve delilleri uydurularak iftirada bulunulursa ceza yarı oranında artırılır (m.267/2).
  • Beraat veya kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilmiş mağdura gözaltı ve tutuklama dışında bir koruma tedbiri uygulanmışsa ceza yine yarı oranında artırılır (m.267/3); mağdur gözaltına alınmış veya tutuklanmışsa iftira eden ayrıca kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan dolaylı fail olarak sorumlu tutulur (m.267/4).
  • “İftira suçundan dolayı dava zamanaşımı, mağdurun fiili işlemediğinin sabit olduğu tarihten başlar.” (m.267/8)

Suç uydurma (TCK m.271/1): İşlenmediğini bildiği bir suçu yetkili makamlara işlenmiş gibi ihbar eden ya da işlenmeyen bir suçun delil veya emarelerini soruşturma yapılmasını sağlayacak biçimde uyduran kimseye üç yıla kadar hapis cezası verilir. Maddenin tanımında, m.267’den farklı olarak, belli bir kimseye fiil isnadı unsuru yer almaz.

Pratik sonuç: dilekçede gördüğünüzü, duyduğunuzu ve tahmininizi ayırın. “Gördüm”, “şu kişiden duydum”, “şu belgeden anlaşılıyor” ifadeleri bilgi kaynağını gösterir; kesin bilmediğiniz bir şeyi kesinmiş gibi yazmayın.

İhbar Dilekçesi Örneği

[İL/İLÇE] CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞINA

İHBAR EDEN: [Ad Soyad], [T.C. Kimlik No], [Adres], [Telefon], [E-posta]

İHBAR EDİLEN: [Ad Soyad / Kurum ve unvan; bilinmiyorsa “Kimliği tespit edilecek kişi veya kişiler” ve belirlenmesine yarayacak bilgiler: araç plakası, iş yeri adresi, hesap veya abone bilgisi]

SUÇ: [Suçun adı ve ilgili kanun maddesi]

SUÇ TARİHİ VE YERİ: [GG.AA.YYYY, saat] – [İl/İlçe/Açık adres]

KONU: Aşağıda anlatılan ve işlendiğini öğrendiğim fiil hakkında ihbarda bulunulmasından ibarettir.

AÇIKLAMALAR:

1. Olay: [GG.AA.YYYY] tarihinde, saat [SS:DD] sularında, [yer] adresinde [kişi/kurum] tarafından [fiil] gerçekleştirilmiştir. [Olayı kim, ne, ne zaman, nerede, nasıl sorularına cevap verecek şekilde, kısa paragraflarla anlatın.]

2. Bilgi kaynağım: Olayı [bizzat gördüm / [Ad Soyad]’dan [tarih]’te duydum / [belge adı] belgesini inceleyerek öğrendim]. [Görülen, duyulan ve tahmin edilen hususları ayrı yazın.]

3. Olayla ilişkim: İhbar edilen fiilden doğrudan zarar görmedim; olayı [tanık / komşu / çalışan / müşteri] sıfatıyla öğrendim. [Zarar gördüyseniz bunu açıkça belirtin.]

4. Tanıklar: [Ad Soyad – iletişim bilgisi – neye tanık olduğu] [Yoksa: “Bildiğim tanık bulunmamaktadır.”]

5. Delillerin bulunduğu yer: [Kamera kaydı bulunan iş yeri, kurum kaydı, belge, yazışma; elinizde olmayan delilin nerede olduğunu yazın.]

6. Kimlik bilgilerime ilişkin talep (isteğe bağlı): [Kimlik bilgilerimin ihbar edilenle paylaşılmamasını talep ederim.]

HUKUKİ NEDENLER: 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu m.158, m.160; 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu [ihbar edilen suçun maddesi] ve ilgili mevzuat.

DELİLLER: [Ek-1: …], [Ek-2: …], tanık beyanları ve resen toplanacak her türlü delil.

SONUÇ VE İSTEM: Yukarıda açıklanan fiil hakkında soruşturma yapılmasını, delillerin kaybolmadan toplanmasını ve sonucuna göre gereğinin yapılmasını saygıyla arz ederim.

[GG.AA.YYYY]
İhbar Eden
[Ad Soyad – İmza]

EKLER: [Ek-1: …] [Ek-2: …]

Altıncı maddedeki talep CMK m.158’de düzenlenmiş bir hak değildir; dilekçeye yazılabilir, ancak karşılanacağı güvence altında değildir.

İlgili Yargıtay Kararları

Yargıtay 9. Ceza Dairesi — 17.12.2013 — E.2013/13860, K.2013/16219 (mevzuat.adalet.gov.tr/ictihat/1147972700)

Kamu görevlisinin suçu bildirmemesi (TCK m.279) suçundan iki sanık hakkında verilen beraat hükmünü şikâyetçi temyiz etmiştir. Daire, bu suçta korunan hukuki yarar ve suçun niteliği gözetildiğinde şikâyetçinin suçtan doğrudan zarar gören konumunda olmadığını, bu nedenle hükmü temyize hakkı bulunmadığını belirterek temyiz istemini oy birliğiyle reddetmiştir.

Yargıtay 4. Ceza Dairesi — 20.06.2013 — E.2012/28205, K.2013/19814 (mevzuat.adalet.gov.tr/ictihat/999786900)

Kolluğa telefonda, aracı kendisinin değil ifadesini aldığı için adını bildiği bir Cumhuriyet savcısının kullandığını söyleyen sanık hakkındaki iftira beraati önce onanmış, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının itirazı üzerine onama kaldırılmıştır. İtirazda aktarılan değerlendirmeye göre iftira, isnat edilen kişinin fiili işlemediğinin bilinmesini ve soruşturma başlatılmasını sağlama amacını gerektirir; bu yüzden ancak doğrudan kastla işlenebilir. Daire, eylemin başkasına ait kimlik bilgilerini kullanma suçunu oluşturup oluşturmadığının tartışılması gerektiğini belirterek hükmü oy birliğiyle bozmuştur.

Dilekçeyi Hazırlarken

  1. Yer tutucuları doldurun: Köşeli parantez içindeki her alanı kendi bilginizle değiştirin; bilmediğiniz alanı “bilinmiyor” diye yazın, tahminle doldurmayın.
  2. Somutluk kontrolü: Fiil, kişi (ya da kişiyi belirlemeye yarayacak veri), tarih, yer, delil ve bilgi kaynağı yazılı mı? Eksikse CMK m.158/6 uyarınca soruşturma yapılmasına yer olmadığı kararı riski doğar.
  3. Süre: CMK m.158’de ihbar için süre öngörülmemiştir; ancak dava zamanaşımı suçun cezasının üst sınırına göre işler (TCK m.66/1, 4). Suçtan zarar gördüyseniz ve suç şikâyete bağlıysa altı aylık süre geçerlidir (TCK m.73/1-2).
  4. Merci: Başsavcılığa veya kolluğa verin; başka makama verilen ihbar başsavcılığa gönderilir (CMK m.158/1-2).
  5. Delilleri ekleyin: Elinizdeki belgelerin kopyalarını ek olarak numaralandırın; elinizde olmayanın nerede bulunduğunu yazın.

Sıkça Sorulan Sorular

İhbar ile şikâyet arasındaki fark nedir?

İhbar, işlendiğini öğrendiğiniz bir suçu yetkili makama bildirmektir; suçtan zarar görmüş olmanız gerekmez. Şikâyet ise şikâyet hakkı olan kişinin başvurusudur ve şikâyete bağlı suçlarda altı ay içinde yapılmazsa soruşturma ve kovuşturma yapılamaz (TCK m.73/1). Kovuşturmaya yer olmadığı kararı suçtan zarar görene bildirilir ve bu karara itiraz hakkı da suçtan zarar görene tanınmıştır (CMK m.172/1, 173/1).

İhbar dilekçesi nereye verilir?

Cumhuriyet başsavcılığına veya kolluk makamlarına verilir. Valilik, kaymakamlık ya da mahkemeye verilen ihbar ilgili başsavcılığa gönderilir; kamu görevinin yürütülmesiyle bağlantılı suçlarda kurum idaresine yapılan ihbar da gecikmeksizin başsavcılığa iletilir (CMK m.158/1, 2, 4).

İhbar sözlü yapılabilir mi?

Evet. İhbar yazılı olarak ya da tutanağa geçirilmek üzere sözlü olarak yapılabilir (CMK m.158/5).

İhbar isimsiz ya da kimlik gizli tutularak yapılabilir mi?

CMK m.158’de ihbarcının kimliğinin gizli tutulmasına ilişkin bir hüküm yoktur; dilekçede bu yönde bir talep yazılabilir, ancak kabulü güvence altında değildir. Asıl önemli olan içeriktir: soyut ve genel nitelikteki ihbarda soruşturma yapılmasına yer olmadığına karar verilir (CMK m.158/6).

Asılsız ihbarda iftira suçu oluşur mu?

İşlemediğini bildiği hâlde bir kimseye hukuka aykırı fiil isnat ederek hakkında soruşturma başlatılmasını sağlamaya çalışan kişi bir yıldan dört yıla kadar hapis cezası alır (TCK m.267/1). İşlenmediğini bildiği bir suçu işlenmiş gibi ihbar etmek ise suç uydurmadır ve üç yıla kadar hapis cezası gerektirir; bu maddenin tanımında belli bir kimseye isnat unsuru yer almaz (TCK m.271/1).

Kimler suçu bildirmek zorundadır?

İşlenmekte olan bir suçu ya da neticeleri hâlâ sınırlandırılabilecek bir suçu bildirmeyen herkes bir yıla kadar hapis cezası alabilir; tanıklıktan çekinebilecek kişilere bu ceza verilmez (TCK m.278). Göreviyle bağlantılı olarak öğrendiği suçu bildirmeyen veya bildirimde gecikme gösteren kamu görevlisi altı aydan iki yıla kadar (TCK m.279/1), görevi sırasında suç belirtisiyle karşılaşıp bildirmeyen sağlık mesleği mensubu bir yıla kadar hapis cezası alır (TCK m.280/1).

Mevzuat metinleri: 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu m.158, 160, 172 ve 173; 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m.66, 73, 267, 271, 278, 279 ve 280.

İlgili Hukuki Konular

0534 636 19 19 WhatsApp alyarlaw@gmail.com