Önemli Bilgilendirme: Bu sayfa yalnızca genel hukuki bilgilendirme amaçlıdır ve somut bir uyuşmazlıkta avukatlık hizmeti veya hukuki danışmanlık sunmaz. Türkiye Barolar Birliği Meslek Kuralları gereği bu içerik reklam, iş bağlantısı veya müvekkil-vekil ilişkisi tesisi niteliğinde değildir. Somut olayınızın hukuki niteliği, delil durumu ve usul detayları için mutlaka bir avukata danışmanız gerekir. Dilekçe örneği şablon niteliğindedir; her dosyada içerik, taraf bilgileri, hukuki dayanak ve talep somut olaya göre uyarlanmalıdır.
Temyiz Dilekçesi Nedir?
Temyiz; bölge adliye mahkemesi (istinaf) kararlarının Yargıtay tarafından hukuka uygunluk denetimine tabi tutulmasını sağlayan olağan kanun yoludur. Türk hukukunda ceza ve hukuk yargılaması ayrı düzenlenmiştir: ceza yargısında 5271 sayılı CMK m.286 vd., hukuk yargısında 6100 sayılı HMK m.361 vd. uygulanır. Temyiz incelemesi maddi olayın yeniden değerlendirilmesini kapsamaz; sadece kanun ve usul kurallarına aykırılık bakımından inceleme yapılır.
Önce Şunu Kontrol Edin: Kararınız Temyiz Edilebilir mi? (CMK m.286)
Dilekçeyi yazmadan önce cevaplanması gereken ilk soru budur. Temyiz yolu kapalı bir karara temyiz başvurusu yapmak süre kaybı yaratır. Kural, bölge adliye mahkemesi ceza dairelerinin bozma dışında kalan hükümlerinin temyiz edilebilmesidir (CMK m.286/1).
Temyiz edilemeyen kararlar (CMK m.286/2)
- İlk derece mahkemesince verilen beş yıl veya daha az hapis cezaları ile miktarı ne olursa olsun adlî para cezalarına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine dair BAM kararları.
- İlk derece mahkemesince verilen beş yıl veya daha az hapis cezasını artırmayan BAM kararları.
- Hapis cezasından çevrilen seçenek yaptırımlara ilişkin her türlü BAM kararı ve istinafın esastan reddi kararları.
- Kanunda üst sınırı iki yıla kadar (iki yıl dâhil) hapis cezasını gerektiren suçlar ve bunlara bağlı adlî para cezalarına ilişkin her türlü BAM kararı. İlk defa BAM’ca verilen ve CMK m.272/3 kapsamı dışında kalan mahkûmiyet kararları bunun dışındadır.
- Adlî para cezasını gerektiren suçlarda ilk derece hükümlerine ilişkin her türlü BAM kararı.
- Sadece eşya veya kazanç müsaderesine veya bunlara yer olmadığına ilişkin kararlarda istinafın esastan reddi.
- On yıl veya daha az hapis ya da adlî para cezası gerektiren suçlardan verilen beraat kararlarına ilişkin istinafın esastan reddi.
- Davanın düşmesi, ceza verilmesine yer olmadığı ve güvenlik tedbirine ilişkin kararlar.
Bu sınırlara girse bile temyiz edilebilen suçlar (CMK m.286/3)
Uygulamada en çok gözden kaçan nokta budur. Yukarıdaki yasaklara girse dahi şu suçlardan verilen BAM ceza dairesi kararları her halükarda temyiz edilebilir:
- Hakaret (TCK m.125/3), halk arasında korku ve panik yaratmak amacıyla tehdit (m.213), suç işlemeye tahrik (m.214), suçu ve suçluyu övme (m.215), halkı kin ve düşmanlığa tahrik veya aşağılama (m.216), kanunlara uymamaya tahrik (m.217), halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yayma (m.217/A).
- Cumhurbaşkanına hakaret (m.299), Devletin egemenlik alametlerini aşağılama (m.300), Türk Milletini ve Devletin kurumlarını aşağılama (m.301), silâhlı örgüt (m.314), halkı askerlikten soğutma (m.318).
- Terörle Mücadele Kanunu m.6/2, m.6/4 ve m.7/2’deki suçlar.
- Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanunu m.28/1, m.31 ve m.32’deki suçlar.
Yani sosyal medya paylaşımı nedeniyle verilen ve normalde temyiz sınırının altında kalan bir ceza, bu katalogdaysa temyiz edilebilir. Dilekçeyi hazırlamadan önce suçun bu listede olup olmadığı mutlaka kontrol edilmelidir.
Mevzuat metni: 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu.
Ceza Yargısı Temyiz Dilekçesi (CMK m.286)
YARGITAY [ ] CEZA DAİRESİ BAŞKANLIĞI’NA
Sunulmak Üzere
[ ] BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ [ ] CEZA DAİRESİ’NE
DOSYA NO : [BAM Esas/Karar No]
TEMYİZ EDEN (SANIK / KATILAN): [Ad Soyad], [TC], [Adres]
MÜDAFİ/VEKİL: Av. [Ad Soyad] — [Baro Sicil No]
KARŞI TARAF: [Katılan/Sanık adı, varsa müdafii]
KONU: [ ] Bölge Adliye Mahkemesi [ ] Ceza Dairesi’nin [Tarih] tarih, [Esas/Karar No] sayılı kararının USUL ve ESAS yönünden BOZULMASI talebimizi içerir temyiz dilekçesidir.
TEMYİZ SEBEPLERİ
1. Hukuka Aykırılık (CMK m.288): [Maddi hukukun veya muhakeme hukukunun ihlal edildiğini somut olarak gösterin. Örnek: “Mahkeme TCK m.[ ] hükmünü olayda hatalı uygulayarak suçun unsurlarını yanlış nitelendirmiştir.” veya “Lehe olan kanun uygulanmamıştır (TCK m.7/2).”]
2. Delillerin Hukuka Aykırı Elde Edilmesi (CMK m.217/2, m.289/1-i): [Hukuka aykırı delil varsa: arama-el koyma usulüne aykırılık, hukuka aykırı dinleme vb. somut açıklayın.]
3. Eksik Soruşturma/Eksik Araştırma: [Hangi tanık dinlenmedi, hangi belge istenmedi, hangi bilirkişi gerekiyordu — somut sayın.]
4. Gerekçesizlik (AY m.141, CMK m.230): [Mahkeme kararının gerekçesinin yetersiz/çelişkili olduğunu; mahkumiyete dayanak sayılan delillerin yeterince tartışılmadığını gösterin.]
5. Cezanın Belirlenmesinde Hata (TCK m.61, m.62): [Temel cezada hata, takdiri indirim sebeplerinin uygulanmaması, içtima/teşdit hataları vb. ileri sürün.]
HUKUKİ NEDENLER: 5271 sayılı CMK m.286 vd., m.288, m.289, m.230; 5237 sayılı TCK ilgili maddeleri; Anayasa m.36, m.141.
HUKUKİ DELİLLER: Yerel mahkeme dosyası, BAM dosyası, bilirkişi raporları, tanık beyanları ve takdir edilecek sair her türlü yasal delil.
NETİCE-İ TALEP: Yukarıda açıklanan nedenler ve Yüce Daireniz’in re’sen göreceği sebeplerle, [ ] BAM [ ] Ceza Dairesi’nin [Esas/Karar No] sayılı kararının BOZULMASINA; sanık [tahliye / beraat / hakların iadesi] talebimizin kabulüne karar verilmesini saygılarımla arz ve talep ederim.
[GG.AA.YYYY]
Sanık Müdafii / Katılan Vekili
Av. [Ad Soyad — İmza]
Hukuk Yargısı Temyiz Dilekçesi (HMK m.361)
YARGITAY [ ] HUKUK DAİRESİ BAŞKANLIĞI’NA
Sunulmak Üzere
[ ] BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ [ ] HUKUK DAİRESİ’NE
DOSYA NO: [BAM Esas/Karar No]
TEMYİZ EDEN (DAVACI/DAVALI): [Ad Soyad], [TC], [Adres]
VEKİLİ: Av. [Ad Soyad] — [Baro Sicil No]
KARŞI TARAF: [Ad Soyad], vekili Av. [Ad Soyad]
KONU: [ ] BAM [ ] Hukuk Dairesi’nin [Tarih] tarih, [Esas/Karar No] sayılı kararının HMK m.371’de sayılı sebeplerle BOZULMASI talebimizi içerir temyiz dilekçesidir.
TEMYİZ SEBEPLERİ (HMK m.371)
1. Hukukun veya Taraflar Arası Sözleşmenin Yanlış Uygulanması: [Mahkemenin maddi hukuk normunu yanlış yorumladığını / hatalı uyguladığını somut göstereceğiniz örnekle ortaya koyun.]
2. Dava Şartlarına ve Usul Hükümlerine Aykırılık: [Görev, yetki, ehliyet, husumet, kesin hüküm, derdestlik vb. konularında usulsüzlük varsa belirtin.]
3. Karara Etki Eden Hukuka Aykırılıklar: [Delil değerlendirmesinde mantıksal hata, çelişki, gerekçesizlik vb.]
4. Karar Konusu Talepten Az/Çok Hüküm Kurulması veya Talep Edilmeyen Husus Hakkında Karar Verilmesi (HMK m.26): [Taleple bağlılık ilkesinin ihlal edildiği gösterilirse belirtin.]
HUKUKİ NEDENLER: 6100 sayılı HMK m.361 vd., m.371, m.26; ilgili maddi hukuk mevzuatı (TBK, TMK vb.).
HUKUKİ DELİLLER: Yerel mahkeme dosyası, BAM dosyası, bilirkişi raporları, tanık beyanları, belgeler.
NETİCE-İ TALEP: Yukarıda açıklanan ve Yüce Daireniz’in re’sen tespit edeceği nedenlerle; [ ] BAM [ ] Hukuk Dairesi’nin [Esas/Karar No] sayılı kararının BOZULMASINA, davanın [kabul/red] edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini saygılarımla arz ve talep ederim.
[GG.AA.YYYY]
Davacı/Davalı Vekili
Av. [Ad Soyad — İmza]
Kanuni Dayanak ve Süreler
Ceza temyiz süresi (CMK m.291): Bölge adliye mahkemesi ceza dairesi kararının tebliğinden itibaren on beş gün içinde, kararı veren mahkemeye verilecek dilekçe veya tutanağa geçirilmek koşuluyla zabıt kâtibine yapılacak beyanla temyiz başvurusunda bulunulur.
Hukuk temyiz süresi (HMK m.361/1): Temyiz, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde yapılır. Süre kesindir; geçmesi halinde temyiz hakkı düşer.
Temyiz edilemeyecek kararlar (CMK m.286/2 ve HMK m.362): Kanunda öngörülen miktar/cezaya tabi davalarda BAM kararları kesindir; bu kararlara karşı temyiz yolu kapalıdır.
İlgili Yargıtay Kararları
İlgili Yargıtay Kararı — PH-1-TMY YERLEŞTİRİLECEK
İhtiyaç: Temyiz incelemesinin kapsamı (sadece hukuka uygunluk denetimi, maddi olayın yeniden değerlendirilmemesi) konusunda Yargıtay Ceza Genel Kurulu veya Hukuk Genel Kurulu kararı — esas/karar no, tarih, özet, link
İlgili Yargıtay Kararı — PH-2-TMY YERLEŞTİRİLECEK
İhtiyaç: Gerekçesiz karar veya gerekçenin yetersizliği nedeniyle bozma kararı (CMK m.230, AY m.141) için son 3 yıl Yargıtay kararı — esas/karar no, tarih, özet, link
İlgili Yargıtay Kararı — PH-3-TMY YERLEŞTİRİLECEK
İhtiyaç: HMK m.371 kapsamında “hukukun yanlış uygulanması” gerekçesiyle hukuk dairesi bozma kararı — esas/karar no, tarih, özet, link
Kullanım Rehberi
Bu Dilekçeyi Nasıl Kullanmalı?
- Şablonu olayınıza uyarlayın: Köşeli parantez içindeki [tüm alanları] kendi bilgileriniz/olayınız ile değiştirin. Boş bırakmayın.
- Süreye dikkat: CMK m.291 (ceza: 15 gün) ve HMK m.361 (hukuk: 2 hafta) hükmündeki yasal süreyi kaçırmayın; süre geçtikten sonra dilekçe usul yönünden reddedilir.
- Delilleri ek olarak sunun: Banka dekontu, mesaj/ekran görüntüsü, tanık listesi vb. delillerinizi EK bölümünde sıralayın ve dilekçeye fiziksen ekleyin.
- İmzayı atın: Islak imza zorunludur; e-imza/UYAP başvurularında elektronik imza yeterlidir.
- Doğru mercii seçin: Yetkili mahkeme/savcılık veya merci; usul kurallarına aykırı başvurular reddedilir.
- Avukat desteği: Karmaşık ve hak düşürücü süreli işlemlerde mutlaka bir avukat ile çalışın.
Sıkça Sorulan Sorular
Temyiz dilekçesi nereye verilir?
Kararı veren bölge adliye mahkemesine (BAM) verilir; BAM dosyayı Yargıtay’a gönderir. Doğrudan Yargıtay’a verilen dilekçeler de ilgili BAM’a iletilir, ancak süre korunmuş sayılır.
Temyiz süresi kaçırılırsa ne olur?
Temyiz süresi hak düşürücüdür. Süre geçtikten sonra yapılan temyiz başvurusu reddedilir; BAM kararı kesinleşir. Sürenin başlangıcı tebligat tarihidir.
Temyizde duruşma yapılır mı?
Yargıtay incelemesi kural olarak dosya üzerinden yapılır. Ceza yargısında belirli ağırlıktaki cezalarda Yargıtay duruşma açabilir (CMK m.299). Hukuk yargısında HMK m.366 uyarınca taraflar talep ederse veya daire kendiliğinden duruşma açabilir.
Bozma kararı sonrası ne olur?
Yargıtay bozma kararı verirse dosya yerel mahkeme/BAM’a geri gönderilir; mahkeme bozma ilamına uyabilir veya direnme kararı verebilir. Direnme halinde dosya Hukuk/Ceza Genel Kurulu’na gider.