Kambiyo Senetlerine Özgü İcra Takibi 2026: Süreler ve İtiraz
Kısa cevap: Çek, bono veya poliçeye dayanan takipte ödeme emri tebliğ edilince borçlunun ödeme için 10 günü, borca veya imzaya itiraz ile senedin kambiyo vasfına ilişkin şikâyet için 5 günü vardır. Başvuru icra mahkemesine dilekçeyle yapılır; borca ve imzaya itiraz kural olarak yalnız satışı durdurur.
Çek, poliçe ve bono (emre muharrer senet) gibi kambiyo senetlerine dayanan alacaklar, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun (İİK) kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takip edilebilir. Bu yol, genel haciz yoluna göre daha hızlı işler ve borçlu için çok kısa, sıkı sürelere bağlıdır. Diğer icra süreçleri için icra takibi nasıl yapılır yazımıza bakabilirsiniz.
- Dayanak: 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.167-170/b.
- Ödeme süresi: Ödeme emrinin tebliğinden itibaren 10 gün.
- İtiraz süresi: Borca, imzaya veya kambiyo vasfına itiraz için 5 gün — icra mahkemesine dilekçeyle.
- Etki: Borca ve imzaya itiraz, yalnızca satışı durdurur; diğer takip işlemleri (haciz gibi) devam eder — icra mahkemesi ayrıca geçici durdurma kararı verebilir.
- Risk: İmza itirazı sırasında takip icra mahkemesince geçici olarak durdurulmuş ve imza borçluya ait çıkmışsa borçlu, alacağın %20’sinden az olmamak üzere inkâr tazminatına ve %10 oranında para cezasına mahkûm edilir.
Son güncelleme: 12 Kasım 2026
İçindekiler
- Ödeme Emri ve Süreler
- İtiraz Türleri
- İtirazın Sonuçları ve Tazminat Riski
- İlgili Yargı Kararı
- Sıkça Sorulan Sorular
2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.168 (ödeme emri), m.169 ve m.169/a (borca itiraz), m.170 (imzaya itiraz), m.170/a (kambiyo vasfına ilişkin şikâyet).
Ödeme Emri ve Süreler
İcra memuru, elindeki senedin kambiyo senedi vasfını taşıdığını ve vadesinin geldiğini tespit ederse, borçluya senet suretiyle birlikte bir ödeme emri gönderir. Ödeme emrinde borçluya, borcun ve takip masraflarının 10 gün içinde ödenmesi ihtar edilir. Borçlu bu süre içinde ödeme yapmaz ve itiraz da etmezse, ayrıca 10 gün içinde mal beyanında bulunmak zorundadır; bulunmazsa hapisle tazyik edilir.
| İşlem | Süre |
|---|---|
| Borcun ödenmesi | Ödeme emrinin tebliğinden itibaren 10 gün |
| Borca / imzaya / kambiyo vasfına itiraz | Tebliğden itibaren 5 gün |
| İtiraz edilmezse mal beyanı | 10 gün |
| İtiraz reddedilirse mal beyanı | 3 gün |
İtiraz Türleri
- Borca itiraz (m.169): Borçlu olmadığı, borcun ödendiği (itfa), mehil verildiği, alacağın zamanaşımına uğradığı veya icra dairesinin yetkisiz olduğu iddia edilir. Borcun bulunmadığı, ödendiği veya mehil verildiği iddiası resmî ya da imzası ikrar edilmiş bir belgeyle ispatlanır; zamanaşımı itirazı ise senetteki tarihe göre incelenir (m.169/a).
- İmzaya itiraz (m.170): Senetteki imzanın kendisine ait olmadığı ileri sürülür; icra mahkemesi imza incelemesini İİK m.68/a’nın dördüncü fıkrasına yapılan atıfla (m.170/3) yapar; hâkim lüzum görürse imzanın borçluya ait olup olmadığı bilirkişi incelemesiyle araştırılabilir (İİK m.68/a).
- Kambiyo vasfına ilişkin şikâyet (m.168/3, m.170/a): Takibe dayanak senedin kambiyo senedi niteliğini taşımadığı (ör. zorunlu unsurlardan birinin eksik olması) ileri sürülür. Süresinde yapılan şikâyet veya itiraz üzerine önüne gelen işlerde icra mahkemesi bu hususu resen de dikkate alabilir.
Borca ve imzaya itiraz, kural olarak yalnızca satışı durdurur; haciz gibi diğer takip işlemleri devam eder. İcra mahkemesi, itiraz dilekçesi ve ekli belgelerden ciddi bir kanaat oluşursa, itirazla ilgili kararına kadar takibin geçici olarak durdurulmasına ayrıca karar verebilir.
İtirazın Sonuçları ve Tazminat Riski
Yargıtay uygulamasında imza itirazında ispat yükü kural olarak alacaklıdadır; alacaklının imzanın borçluya ait olduğunu kanıtlaması gerekir. Ancak yapılan inceleme sonunda imzanın gerçekten borçluya ait olduğu anlaşılır ve itiraz sırasında takip icra mahkemesince geçici olarak durdurulmuşsa, itiraz reddedilir ve borçlu, takip konusu alacağın %20’sinden az olmamak üzere inkâr tazminatına ve %10 oranında para cezasına mahkûm edilir. Tersine, itiraz haklı bulunursa ve alacaklının senedi takibe koymada kötü niyeti veya ağır kusuru varsa, bu kez alacaklı aynı oranlarda tazminat ve para cezasına mahkûm edilebilir. Tazminat riski iki yönde de vardır: haksız itiraz eden borçlu da, kötü niyetli veya ağır kusurlu alacaklı da aynı alt sınırlı tazminata ve para cezasına mahkûm edilebilir.
İlgili Yargı Kararı
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla yapılan bir takipte borçlunun çeklerdeki imzaya itiraz ettiği bir uyuşmazlıkta, imza incelemesinin İİK m.170 ve m.68/a’daki usule göre yapılması gerektiğini, bilirkişi raporunun karşılaştırmaya esas imzalarla itiraza konu imzaları somut, denetlenebilir biçimde (fotoğraf veya uygun görüntü teknikleriyle) karşılaştırması gerektiğini, aksi hâlde raporun hüküm kurmaya elverişli sayılamayacağını vurgulamıştır. Kurulun benimsediği Özel Daire bozma kararında da imzanın borçluya ait olduğunu kanıtlama yükünün alacaklıda olduğu ve ispat yükünü ters çevirecek bir uygulamaya gidilmemesi gerektiği belirtilmiştir.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu — 12.11.2025 — 2025/170 E., 2025/696 K. (mevzuat.adalet.gov.tr/ictihat/1200915000) — Erişim tarihi: 11.11.2026
Sıkça Sorulan Sorular
Kambiyo senetlerine özgü haciz yolu nedir?
Çek, poliçe ve bono gibi kambiyo senetlerine dayanan alacakların, genel haciz yoluna göre daha hızlı ve sıkı sürelere tabi özel bir icra takip usulüdür (İİK m.167 vd.).
Ödeme emrine kaç gün içinde itiraz edilmelidir?
5 gün içinde, icra mahkemesine hitaben yazılan bir dilekçeyle. Bu süre çok kısadır; kaçırıldığında cebri icraya devam edilir (İİK m.168).
Borca itiraz ile imzaya itiraz arasındaki fark nedir?
Borca itirazda borçlu, borcun bulunmadığını, ödendiğini, süre verildiğini veya zamanaşımına uğradığını ileri sürer; borcun bulunmadığı, ödendiği veya süre verildiği iddiası resmî ya da imzası ikrar edilmiş bir belgeyle ispatlanır, zamanaşımı itirazı ise senetteki tarihe göre incelenir. İmzaya itirazda ise borçlu, senetteki imzanın kendisine ait olmadığını iddia eder; bu durumda icra mahkemesi imza incelemesi yapar ve hâkim lüzum görürse bilirkişi incelemesi yaptırabilir (İİK m.68/a); Yargıtay uygulamasında imzanın borçluya ait olduğunu kanıtlama yükü alacaklıdadır.
İtiraz edilirse icra takibi tamamen durur mu?
Hayır, kural olarak yalnızca satış işlemi durur; haciz gibi diğer işlemler devam edebilir. İcra mahkemesi, itirazı ciddi bulursa takibin tamamen geçici olarak durdurulmasına ayrıca karar verebilir.
İmza itirazımda haksız çıkarsam ne olur?
İmzanın gerçekten size ait olduğu anlaşılır ve itiraz sırasında takip geçici olarak durdurulmuşsa, takip konusu alacağın %20’sinden az olmamak üzere inkâr tazminatına ve %10 oranında para cezasına mahkûm edilirsiniz. Bu nedenle imza itirazı ciddi bir hazırlık gerektirir.
Alacaklı kötü niyetli takip yaparsa ne olur?
İmza itirazı haklı bulunur ve alacaklının senedi takibe koymada kötü niyeti veya ağır kusuru tespit edilirse, alacaklı takip konusu alacağın yüzde yirmisinden az olmamak üzere tazminata ve yüzde onu oranında para cezasına mahkûm edilebilir; borca itirazın esasa ilişkin nedenlerle kabulünde kötü niyeti veya ağır kusuru bulunan alacaklı da takip konusu alacağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere tazminata mahkûm edilir (İİK m.169/a, m.170).
Senet, kambiyo senedi vasfını taşımıyorsa ne olur?
Borçlu, senedin kambiyo senedi niteliğini taşımadığını 5 gün içinde icra mahkemesine şikâyet yoluyla ileri sürebilir. Süresinde yapılan şikâyet veya itiraz üzerine önüne gelen işte icra mahkemesi bu hususu resen de dikkate alarak takibi iptal edebilir (İİK m.170/a).
İtirazın reddine karşı istinaf yoluna başvurmak icrayı durdurur mu?
Hayır. Borca itirazın reddi kararına karşı istinaf yoluna başvurulması hiçbir icra muamelesini durdurmaz; borçlu İİK m.33’ün üçüncü fıkrasına göre teminat gösterirse icra durur (İİK m.169/a son fıkra).
Süreler ve itiraz sebepleri senede, tebliğ tarihine ve takibin türüne göre değiştiği için somut dosyanın incelenmesi gerekir.
Resmi Kaynaklar
- Mevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.gov.tr)
- Yargıtay Karar Arama (karararama.yargitay.gov.tr)
- UYAP Vatandaş Portalı (uyap.gov.tr)
- T.C. Adalet Bakanlığı (adalet.gov.tr)
Hazırlayan Avukat
Av. Bilal ALYAR
Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu (2015). Aile hukuku, ceza hukuku, kripto para hukuku, bilişim hukuku, şirketler hukuku ve vergi hukuku alanlarında faaliyet göstermektedir.
Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır; somut hukuki görüş ya da avukat-müvekkil ilişkisi oluşturmaz. Her dosya kendine özgü koşullar içerdiğinden, hukuki süreçlerde avukattan hukuki destek alınması yararlı olabilir.
