Suç duyurularının önemli bir kısmı, CMK m.158/6 uyarınca fiilin suç oluşturmadığının açıkça anlaşılması veya ihbarın soyut/genel nitelikte olması nedeniyle esasa girilmeden kapanır.
- “Dolandırıldım, gereğini arz ederim” gibi olayın tarihi, tutarı ve delillerini göstermeyen soyut bir dilekçe bu kapsama girebilir.
- Bu kararda şüpheli sıfatı doğmaz; karar ihbarda bulunana bildirilir ve CMK m.173’teki usule göre (tebliğden itibaren iki hafta içinde) itiraz edilebilir.
- Dilekçe örneği şablon niteliğindedir; taraf bilgileri, hukuki dayanak ve talep her somut olaya göre ayrıca uyarlanmalıdır.
Önemli Bilgilendirme: Bu sayfa yalnızca genel hukuki bilgilendirme amaçlıdır ve somut bir uyuşmazlıkta avukatlık hizmeti veya hukuki danışmanlık sunmaz. Türkiye Barolar Birliği Meslek Kuralları gereği bu içerik reklam, iş bağlantısı veya müvekkil-vekil ilişkisi tesisi niteliğinde değildir. Somut olayınızın hukuki niteliği, delil durumu ve usul detayları için mutlaka bir avukata danışmanız gerekir. Dilekçe örneği şablon niteliğindedir; her dosyada içerik, taraf bilgileri, hukuki dayanak ve talep somut olaya göre uyarlanmalıdır.
Suç Duyurusu Dilekçesi Nedir?
Suç duyurusu (şikayet) dilekçesi, bir kişinin işlenmiş olduğunu düşündüğü bir suçu Cumhuriyet Başsavcılığı’na yazılı olarak bildirmesini sağlayan usul belgesidir. 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu (CMK) madde 158 uyarınca herkes; bir suçun işlendiğini öğrendiğinde Cumhuriyet Başsavcılığı’na, kolluk kuvvetlerine veya ilgili kamu kurumlarına başvurarak suç duyurusunda bulunabilir. Soruşturmanın başlatılabilmesi için somut olgu, tarih, taraf bilgileri ve delillerin dilekçede açıkça belirtilmesi gerekir.
Suç Duyurusu Dilekçe Şablonu
[YETKİLİ İL/İLÇE] CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞI’NA
ŞİKAYETÇİ : [Ad Soyad], [TC Kimlik No], [Adres], [Telefon]
VEKİLİ : Av. [Ad Soyad] — [Baro Sicil No], [Büro Adresi] (varsa)
ŞÜPHELİ : [Ad Soyad/Bilinmiyorsa “Faili Meçhul”], [TC/Adres — biliniyorsa]
SUÇ : [Örn: Nitelikli Dolandırıcılık — TCK m.158/1-f]
SUÇ TARİHİ: [GG.AA.YYYY] SUÇ YERİ: [İl/İlçe]
KONU : Şüpheli/şüpheliler hakkında yukarıda belirtilen suç(lar)dan dolayı soruşturma başlatılması ve kamu davası açılması talebimizi içerir dilekçedir.
AÇIKLAMALAR
1. [Olayın başlangıcını, tarafları ve nasıl gerçekleştiğini somut tarih ve yer belirterek anlatın. Örnek: “Şikayetçi olarak [tarih] tarihinde [platform/yer]’de şüpheli ile tanıştım. Şüpheli kendisini […] olarak tanıttı ve …”]
2. [Suçun maddi unsurlarını tek tek açıklayın: hile/aldatma, mağdurun yanılgıya düşürülmesi, malvarlığı kaybı vb.]
3. [Maddi/manevi zararın miktarını belirtin. Banka dekontları, mesaj kayıtları, ekran görüntüleri vb. delillere atıf yapın.]
4. [Eylemin TCK’nın hangi maddesine girdiğini ve neden o nitelikte olduğunu kısaca açıklayın. Örnek: “Şüphelinin internet üzerinden sahte kimlik kullanarak hareket etmesi nedeniyle eylem TCK m.158/1-f kapsamında nitelikli dolandırıcılık suçunu oluşturmaktadır.”]
HUKUKİ NEDENLER: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu (TCK) m. [157, 158 vb.], 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu (CMK) m. 158 ve ilgili sair mevzuat.
HUKUKİ DELİLLER: Banka hesap özetleri ve dekontları, EFT/havale kayıtları, mesajlaşma ekran görüntüleri (WhatsApp/SMS/e-posta), tanık beyanları, ses/görüntü kayıtları, IP kayıtları ve takdir edilecek sair her türlü yasal delil.
NETİCE-İ TALEP: Yukarıda açıklanan nedenlerle; şüpheli/şüpheliler hakkında soruşturma başlatılmasına, gerekli görüldüğü takdirde arama, el koyma ve ifade alma tedbirlerinin uygulanmasına ve toplanacak delillere göre kamu davası açılmasına karar verilmesini saygılarımla arz ve talep ederim.
[GG.AA.YYYY]
Şikayetçi / Vekili
[Ad Soyad — İmza]
EKLER:
- Banka hesap özeti / dekontlar
- Mesajlaşma ekran görüntüleri
- Kimlik fotokopisi
- Vekaletname (varsa)
- Diğer deliller
Kanuni Dayanak
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu (CMK) m.158/1: “Suça ilişkin ihbar veya şikayet, Cumhuriyet Başsavcılığına veya kolluk makamlarına yapılabilir.” Şikayet/ihbar yazılı veya tutanağa geçirilmek suretiyle sözlü olarak yapılabilir. CMK m.160 uyarınca Cumhuriyet savcısı, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hâli öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen soruşturmaya başlar.
Şikayete bağlı suçlarda süre: TCK m.73 uyarınca soruşturulması ve kovuşturulması şikayete bağlı suçlarda, hak sahibi fiili ve failin kim olduğunu bildiği veya öğrendiği günden başlamak üzere altı ay içinde şikayette bulunmazsa soruşturma ve kovuşturma yapılamaz. Re’sen soruşturulan suçlarda ise dava zamanaşımı süresi geçmediği sürece her zaman suç duyurusunda bulunulabilir.
İlgili Yargıtay Kararları
Yargıtay (Kapatılan) 15. Ceza Dairesi, E.2017/36022 K.2021/7178, 16.06.2021
Sanığın internet ilan sitesi üzerinden araç satışı vaadiyle müştekiden kapora adı altında para alıp aracı teslim etmemesi olayında Yargıtay, eylemi “bilişim sistemlerinin araç olarak kullanılması suretiyle nitelikli dolandırıcılık” (TCK m.158/1-f) kapsamında değerlendirmiş ve mahkûmiyet hükmünü onamıştır.
Yargıtay Ceza Genel Kurulu, E.2021/263 K.2023/302, 24.05.2023
Ceza Genel Kurulu, Cumhuriyet savcısının CMK m.170/2 uyarınca “yeterli şüphe” bulunup bulunmadığını değerlendirirken toplanan delillerin suçun işlendiği hususunda somut ve inandırıcı olması gerektiğini; bu eşiğin sağlanmaması hâlinde kovuşturmaya yer olmadığına karar verileceğini, itiraz merciinin de bu değerlendirmeyi denetleyebileceğini vurgulamıştır.
Yargıtay 12. Ceza Dairesi, E.2014/18542 K.2015/9916, 04.06.2015
Yargıtay, TCK m.73/1 uyarınca şikayete tabi suçlarda 6 aylık şikayet süresinin, m.73/2 gereği şikayet hakkı sahibinin fiili ve faili ÖĞRENDİĞİ tarihten itibaren işlemeye başladığını; bu tarih tespit edilmeden “süre geçti” gerekçesiyle davanın düşürülemeyeceğini karara bağlamıştır.
Kullanım Rehberi
Bu Dilekçeyi Nasıl Kullanmalı?
- Şablonu olayınıza uyarlayın: Köşeli parantez içindeki [tüm alanları] kendi bilgileriniz/olayınız ile değiştirin. Boş bırakmayın.
- Süreye dikkat: CMK m.158 ve TCK m.73 hükmündeki yasal süreyi kaçırmayın; süre geçtikten sonra dilekçe usul yönünden reddedilir.
- Delilleri ek olarak sunun: Banka dekontu, mesaj/ekran görüntüsü, tanık listesi vb. delillerinizi EK bölümünde sıralayın ve dilekçeye fiziksen ekleyin.
- İmzayı atın: Islak imza zorunludur; e-imza/UYAP başvurularında elektronik imza yeterlidir.
- Doğru mercii seçin: Yetkili mahkeme/savcılık veya merci; usul kurallarına aykırı başvurular reddedilir.
- Avukat desteği: Karmaşık ve hak düşürücü süreli işlemlerde mutlaka bir avukat ile çalışın.
Sıkça Sorulan Sorular
Suç duyurusu dilekçesi avukatsız yazılabilir mi?
Evet, suç duyurusunda bulunmak için avukat zorunluluğu yoktur; herkes kendi adına yazılı veya sözlü olarak suç duyurusunda bulunabilir. Ancak nitelikli/karmaşık suçlarda (dolandırıcılık, bilişim suçları, hukuki nitelendirme gerektiren olaylar) bir avukat ile çalışmak, soruşturmanın yön bulması ve delillerin doğru sunulması açısından önemlidir.
Suç duyurusu nereye verilir?
Suçun işlendiği yer Cumhuriyet Başsavcılığı yetkilidir (CMK m.12). Şikayetçinin bulunduğu yer savcılığına da verilebilir; yetkisiz savcılık dosyayı yetkili savcılığa gönderir. Karakola da yazılı dilekçe ile başvurulabilir; kolluk evrakı savcılığa iletir.
Suç duyurusu dilekçesi geri çekilebilir mi?
Şikayete bağlı suçlarda mağdur şikayetini geri alabilir (TCK m.73/4); ancak şikayetten vazgeçme tüm sanıkları kapsar. Re’sen takip edilen suçlarda şikayetten vazgeçme soruşturma/kovuşturmayı durdurmaz; savcılık delil durumuna göre işlemleri yürütür.
KYOK kararı verilirse ne yapılır?
Cumhuriyet savcısının kovuşturmaya yer olmadığı kararına karşı, tebliğden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hakimliğine itiraz edilebilir (CMK m.173).