Tenkis Davası: Adım Adım Rehber 2026 — Av. Bilal Alyar
Tenkis davası, TMK m.560 uyarınca saklı pay sahibi mirasçıların (altsoy, eş, anne-baba) murisin sağlığında yaptığı vasiyet ve bağışlamaların saklı paylarını ihlal eden kısmının iptalini sağlar. Süre TMK m.571 — saklı payın ihlalini öğrenmeden 1 yıl, ölümden 10 yıl. Tenkis sırası önce vasiyetname, sonra son yapılan bağıştan ilk yapılana doğru. Görevli mahkeme asliye hukuk, yetkili mahkeme murisin son yerleşim yeri.
Adım Adım Süreç
Adım 1: Saklı pay hesaplama
Saklı pay oranı: altsoy yasal payın yarısı; eş alt soy varlığında 1/4; anne-baba 1/4. Tereke envanterine göre saklı pay parasal değer olarak hesaplanır.
İpucu: Saklı pay tereke aktiflerinin değerinden hesaplanır; pasifler düşürüldükten sonra.
Adım 2: Tasarrufların envanterini çıkar
Murisin vasiyetnameleri, bağışlamaları (tapu, banka, ortaklık payı), murisin ölümünden 1 yıl öncesindeki bağışlamalar (TMK m.565) listelenir.
İpucu: 1 yıllık bağış kuralı otomatik tenkis gerektirir; mutlaka araştırın.
Adım 3: İhlal tespiti
Murisin yapmış olduğu tasarruflarla saklı payın ihlal edilip edilmediği matematiksel olarak hesaplanır. Saklı pay − fiili pay = tenkis edilecek tutar.
İpucu: Hesaplamada bilirkişi raporu gerekir; mahkeme süreci uzun olduğundan ön analiz hayati.
Adım 4: 1 yıllık süreyi takip et
TMK m.571 — saklı payın ihlal edildiğini öğrenmeden 1 yıl içinde dava açılmalıdır. Süre HAK DÜŞÜRÜCÜdür.
İpucu: Vasiyetnamenin okunduğu tarih genelde “öğrenme” sayılır.
Adım 5: Dava dilekçesi hazırlığı
Yetkili mahkeme: murisin son yerleşim yeri asliye hukuk mahkemesi. Dilekçede saklı pay hesaplaması, tenkis edilecek tasarruflar, tenkis sırası belirtilir.
İpucu: Tenkis sırası: önce vasiyetname, sonra son bağıştan ilk yapılana doğru (TMK m.570).
Adım 6: Bilirkişi incelemesi
Mahkeme tereke değerleme bilirkişisi atar; tapu, banka, ortaklık payları emsallere göre değerlenir. Saklı pay parasal değeri net belirlenir.
İpucu: Bilirkişi raporuna itiraz hakkınız vardır; ihtiyaç halinde ek bilirkişi talep edin.
Adım 7: Karar ve icra
Tenkise hükmeden karar kesinleşince icrası başlar. Davalı (lehtar) tenkis edilen miktarı geri öder veya hakkın aynen iadesi yapılır.
İpucu: Taşınmaz iadesinde tapu kaydı düzeltilir; nakit iadelerde icra yoluyla tahsil.