Sözlü vasiyetname, olağanüstü durumlar (yakın ölüm tehlikesi, salgın hastalık, ulaşım kesintisi, savaş) nedeniyle resmi ya da el yazılı vasiyetname yapılamayan hallerde başvurulan istisnai bir türdür. TMK 539-541 düzenler.
İçindekiler
- Başvurma Şartları
- Tanık Görevleri ve Yazıya Geçirme
- Geçerlilik Süresi (TMK 541)
- Tanıklar ve Ehliyet
- Uygulamadan Örnekler ve Yargıtay
- Sıkça Sorulan Sorular
Başvurma Şartları
TMK 539/1: Mirasbırakan yakın ölüm tehlikesi, ulaşımın kesilmesi, hastalık, savaş gibi olağanüstü durumlar nedeniyle resmi veya el yazılı vasiyetname yapamayacak durumda ise iki tanık önünde sözlü vasiyet edebilir. Şartların bulunmaması halinde sözlü vasiyet geçersizdir.
Tanık Görevleri ve Yazıya Geçirme
TMK 540: Tanıklar mirasbırakanın beyanlarını ya birlikte mahkemeye ya da noter görevlisine en kısa zamanda bildirerek yazdırırlar; ya da mirasbırakanın son arzularını kendileri yazıp tarihini, yerini ve mirasbırakanın durumunu belirterek imzalarlar. Gecikme halinde hüküm kaybolabilir.
Geçerlilik Süresi (TMK 541)
Mirasbırakan olağan şekillerde vasiyetname yapma olanağına kavuşursa, kavuştuğu tarihten itibaren 1 ay geçmekle sözlü vasiyet hükümsüz hale gelir. Bu süre hak düşürücüdür; vasiyetnamenin sonraki olaylarla geçerliliğini sürdürmesi için olağan şekle çevrilmelidir.
Tanıklar ve Ehliyet
Resmi vasiyetnamede olduğu gibi TMK 536 kapsamında tanık ehliyet şartları aranır. Mirasbırakanın veya eşinin altsoyu, üstsoyu, kardeşi, bunların eşleri tanık olamaz. Tanıklar fiil ehliyetine sahip ve okuma yazma bilmelidir.
Uygulamadan Örnekler ve Yargıtay
Yoğun bakım hastası, trafik kazası sonrası kritik durumda, savaş/afet ortamında, salgın nedeniyle izolasyon altında bulunan kişilerin sözlü vasiyetleri örneklerdir. Yargıtay 3.HD içtihatları tanıkların ifadelerinin tutarlılığı, mirasbırakanın ehliyeti, yazıya geçirmenin zamanında yapılması konusunda titizlik gösterir.
Sıkça Sorulan Sorular
Sözlü vasiyetname ne zaman geçerlidir?
TMK 539 uyarınca mirasbırakanın yakın ölüm tehlikesi, ulaşım kesintisi, hastalık, savaş gibi olağanüstü sebeplerle resmi veya el yazılı vasiyetname yapamayacak durumda olması halinde geçerlidir.
Sözlü vasiyet tanıkları ne yapmalı?
Tanıklar mirasbırakanın son arzularını en kısa zamanda mahkeme veya notere bildirerek yazdırır; ya da bizzat yazıp tarih, yer ve mirasbırakanın durumunu belirterek imzalarlar (TMK 540).
Sözlü vasiyet ne kadar geçerli?
TMK 541’e göre mirasbırakan olağan şekillerde vasiyetname yapma olanağına kavuşursa bu tarihten itibaren 1 ay geçmekle sözlü vasiyet hükümsüz hale gelir.
Tanıklar mirasçı olabilir mi?
Hayır. TMK 536 uyarınca mirasbırakanın veya eşinin altsoyu, üstsoyu, kardeşi ve bunların eşleri ile vasiyetnameden yararlananlar tanık olamaz.
Yargıtay ve AYM Kararları
- Yargıtay 2. HD: Yargıtay 2. Hukuk Dairesi – Tenkis ve Saklı Pay Hesabı. Vasiyetname ile saklı paylı altsoyun saklı payı ihlal edilmesi halinde TMK 560 uyarınca orantılı tenkis yapılması; tenkisin öncelikle vasiyetname sonra bağışlamalar sırasına göre uygulanması ilkeleri detaylandırılmıştır. UYAP Mevzuat
- Yargıtay 3. HD: Yargıtay 3. Hukuk Dairesi – Mirasın Reddi ve Süre. Mirasın reddi için TMK 605’teki 3 aylık sürenin mirasçının miras hakkını öğrendiği tarihten itibaren işlemeye başladığı; süre geçirilmesi halinde mirasın kabul edilmiş sayılacağı; hükmen red halinde alacaklı itirazının koşulları incelenmiştir. UYAP Mevzuat
İlgili Miras Hukuku Rehberleri
Bölgesel Miras Hukuku Hizmetleri
- istanbul miras avukati Rehberi (2026)
- ankara miras avukati Rehberi (2026)
- izmir miras avukati Rehberi (2026)
- bursa miras avukati Rehberi (2026)
- antalya miras avukati Rehberi (2026)
YouTube Hukuk Kanalı
Detaylı video anlatımı için @bilalalyar YouTube kanalını ziyaret edebilirsiniz.
Güncellenme: 17 Nisan 2026 — Av. Bilal ALYAR Hukuk Bürosu