Vasiyetname iptali davası, geçerli şekilde düzenlenmemiş veya mirasbırakanın iradesi sakatlanmış olan vasiyetnamelerin hükümsüzlüğünü sağlamak için açılan davadır. TMK 557-559 maddeleri iptal sebeplerini ve süreleri düzenler.
İçindekiler
- İptal Sebepleri (TMK 557)
- Ehliyetsizlik İddiası ve Tıbbi Rapor
- İrade Sakatlığı: Yanılma, Aldatma, Korkutma
- Dava Süresi (TMK 559)
- Aktif ve Pasif Husumet
- Sıkça Sorulan Sorular
İptal Sebepleri (TMK 557)
TMK 557 iptal sebeplerini sayar: 1) Ehliyetsizlik (ayırt etme gücünün yokluğu, 15 yaş altı); 2) İrade sakatlığı (yanılma, aldatma, korkutma, zorlama); 3) Hukuka veya ahlaka aykırı şart veya yükleme; 4) Şekle aykırılık. Her bir sebep bağımsız olarak iptal davasına konu olabilir.
Ehliyetsizlik İddiası ve Tıbbi Rapor
Mirasbırakanın vasiyetname düzenlendiği anda ayırt etme gücüne sahip olmadığı iddiasında Adli Tıp Kurumu veya üniversite hastanesi raporu belirleyicidir. Demans, Alzheimer, bunama, ağır ilaç etkisi, alkolizm gibi durumlar incelenir. Hastane kayıtları, reçete bilgileri, tanık ifadeleri tamamlayıcı delillerdir.
İrade Sakatlığı: Yanılma, Aldatma, Korkutma
Mirasbırakanın yanılma, aldatma, korkutma veya zorlama altında vasiyetname düzenlemesi iptal sebebidir. Bu iddiaların ispatı güçtür; sosyal çevre, mirasbırakanın çevreyle ilişkisi, ekonomik durumu, bağımlılığı, mirasçılardan belirli birinin etkisine girip girmediği değerlendirilir.
Dava Süresi (TMK 559)
İptal davası: iptal sebebini öğrenmeden itibaren 1 yıl; iyiniyetli davalılar karşısında vasiyetnamenin açılmasından itibaren 10 yıl; kötüniyetli davalılar karşısında 20 yıl içinde açılmalıdır. Süreler hak düşürücü olup mahkeme re’sen dikkate alır.
Aktif ve Pasif Husumet
Davayı yasal ve atanmış mirasçılar açabilir. Davalı, vasiyetnameden yararlanan kişi veya kişilerdir. Birden fazla davalı varsa mecburi dava arkadaşlığı söz konusu olabilir. Dava tespit veya eda davası olarak kademeli biçimde açılabilir; mahkeme kararı geriye etkilidir.
Sıkça Sorulan Sorular
Vasiyetname iptal davası kim açar?
TMK 558’e göre davayı, menfaati olan her mirasçı veya vasiyet alacaklısı açabilir. Yasal ve atanmış mirasçılar aktif husumet ehliyetine sahiptir.
İptal dava süresi nedir?
TMK 559: İptal sebebini öğrenmeden itibaren 1 yıl; iyiniyetli davalılara karşı vasiyetname açılmasından itibaren 10 yıl; kötüniyetlilere karşı 20 yıl içinde açılmalıdır.
Vasiyetname kısmen iptal edilebilir mi?
Evet. TMK 560 vasiyetnamenin bir kısmının iptalinin mümkün olduğunu ve geri kalan kısmın geçerliliğini etkilemediğini düzenler; ancak bölünemez tasarruflarda tamamı iptal edilir.
Ehliyetsizlik nasıl ispat edilir?
Adli Tıp Kurumu veya üniversite psikiyatri raporu, hastane kayıtları, reçete bilgileri, uzman görüşleri, tanık ifadeleri birlikte değerlendirilir. Vasiyetname düzenlendiği tarihteki durum esas alınır.
Yargıtay ve AYM Kararları
- Yargıtay 2. HD: Yargıtay 2. Hukuk Dairesi – Tenkis ve Saklı Pay Hesabı. Vasiyetname ile saklı paylı altsoyun saklı payı ihlal edilmesi halinde TMK 560 uyarınca orantılı tenkis yapılması; tenkisin öncelikle vasiyetname sonra bağışlamalar sırasına göre uygulanması ilkeleri detaylandırılmıştır. UYAP Mevzuat
- Anayasa Mahkemesi: Anayasa Mahkemesi – Mülkiyet ve Miras Hakkı Değerlendirmesi. AYM bireysel başvuru kararlarında AY 35 mülkiyet hakkı ve miras hakkı ilişkisi, ispat yükünün orantılı dağılımı, yargılama sürelerinin makullüğü, hakkaniyete uygun kararların önemi vurgulanmıştır. UYAP Mevzuat
İlgili Miras Hukuku Rehberleri
Bölgesel Miras Hukuku Hizmetleri
- istanbul miras avukati Rehberi (2026)
- ankara miras avukati Rehberi (2026)
- izmir miras avukati Rehberi (2026)
- bursa miras avukati Rehberi (2026)
- antalya miras avukati Rehberi (2026)
YouTube Hukuk Kanalı
Detaylı video anlatımı için @bilalalyar YouTube kanalını ziyaret edebilirsiniz.
Güncellenme: 17 Nisan 2026 — Av. Bilal ALYAR Hukuk Bürosu
