Adli Sicil Kaydı Silme Rehberi | Memnu Hakların İadesi 2026
5352 sayılı Adli Sicil Kanunu çerçevesinde adli sicil kaydının silinmesi, arşiv kaydı, memnu hakların iadesi, yasaklanmış hakların geri verilmesi süreçleri ve adli sicil belgesinin olumsuz etkilerini gidermek için izlenecek hukuki yollar.
İçindekiler
- Adli Sicil Kaydı Nedir?
- Adli Sicil Kaydının Silinmesi (md. 9)
- Yasaklanmış Hakların Geri Verilmesi (5352 s.K. m.13/A)
- Yasaklanmış Hakların Geri Verilmesi
- Hagb ve Sicil İlişkisi
- Kanuni Dayanak ve Mevzuat
- Sıkça Sorulan Sorular
- İletişim ve Hukuki Danışmanlık
Adli Sicil Kaydı Nedir?
5352 sayılı Adli Sicil Kanunu kapsamında, kesinleşen mahkumiyet hükümleri Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü’nce tutulan sicile işlenir. İşveren, vatandaşlık başvurusu, silah ruhsatı gibi süreçlerde sicil kaydı talep edilir.
Adli Sicil Kaydının Silinmesi (md. 9)
Cezanın veya güvenlik tedbirinin infazının tamamlanması, şikayetten vazgeçme veya etkin pişmanlık, ceza zamanaşımının dolması ya da genel af hâllerinde adli sicil kaydı Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğünce silinir ve arşiv kaydına alınır. Arşiv kaydı belirli süreler sonra ve şartlar oluştuğunda silinir.
Yasaklanmış Hakların Geri Verilmesi (5352 s.K. m.13/A)
TCK dışındaki kanunların bağladığı hak yoksunlukları bakımından yasaklanmış haklar; cezanın infazının tamamlandığı tarihten itibaren üç yıl geçmesi, bu sürede yeni suç işlenmemesi ve mahkemede kişinin hayatını iyi halli olarak sürdürdüğü yönünde kanaat oluşması şartıyla geri verilebilir. Cezanın infazına genel af veya etkin pişmanlık dışında başka bir hukuki nedenle son verilmişse, hükmün kesinleştiği tarihten itibaren beş yıl geçmesi gerekir; bu süre hükümlünün mahkûm olduğu hapis cezasına üç yıl eklenerek bulunacak süreden az olamaz. Talep, hükümlü veya vekili tarafından hükmü veren mahkemeye ya da hükümlünün ikametgâhının bulunduğu yerdeki aynı derecedeki mahkemeye yapılır (5352 s.K. m.13/A/3).
Yasaklanmış Hakların Geri Verilmesi
Yasaklanmış haklar; seçme-seçilme, memuriyet, vesayet, vasi olma, dernek kurma, ticaret yapma, silah taşıma gibi hakları kapsar. İade kararı kesinleşince adli sicil arşivine kaydedilir (5352 s.K. m.13/A/6).
Hagb ve Sicil İlişkisi
Hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) kararı, denetim süresi sonunda düşerse adli sicile işlenmez. Ancak bu süreçte verilen karar özel bir sisteme kaydedilir.
Kanuni Dayanak ve Mevzuat
- 5352 sayılı Adli Sicil Kanunu
- TCK md. 53 – Belli hakları kullanmaktan yoksun bırakılma
- CMK md. 231 – HAGB
Sıkça Sorulan Sorular
Adli sicil kaydı ne zaman silinir?
Cezanın infazının tamamlanmasından sonra 5352 sayılı Kanun md. 9 uyarınca silinir ve arşiv kaydına alınır. Arşiv kaydı da kanunda belirlenen ek sürelerin sonunda silinir.
Memnu hakların iadesi nasıl talep edilir?
TCK dışındaki kanunların bağladığı hak yoksunlukları bakımından, infazın tamamlanmasından itibaren üç yıl geçmesi ve iyi hal kanaati oluşması şartıyla, hükümlü veya vekili hükmü veren mahkemeye ya da ikametgâhtaki aynı derecedeki mahkemeye dilekçe ile başvurur (5352 s.K. m.13/A). Mahkeme dosyayı inceleyerek karar verir.
Adli sicil belgesi alırken hangi tür sorgulanır?
Resmi kuruma sunulacak belgeler için adli sicil ve arşiv kaydının ayrı ayrı sorgulanması talep edilebilir. Özel sektörde genellikle yalnızca sicil kaydı yeterlidir.
Arşiv kaydı silinebilir mi?
Evet. 5352 sayılı Kanun md. 12 uyarınca öngörülen şartların oluşması halinde arşiv kaydı silinir.
HAGB sicili etkiler mi?
HAGB kararı denetim süresi içinde aynen yerine getirilirse düşer ve adli sicile işlenmez. Ancak özel sicil sisteminde tutulur ve yargı makamlarınca görülebilir.
İlgili İçtihat
Bu konudaki emsal kararlara mevzuat.adalet.gov.tr İçtihat Arama ekranından ulaşabilirsiniz.
Süreçte Dikkat Edilmesi Gereken Noktalar
- Talep dilekçesi: Kayıtların silinerek arşive alınması Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğünce yapılır (5352 s.K. m.9); arşiv kaydının tamamen silinmesi ise m.12’deki sürelerin dolmasıyla gerçekleşir. Bu işlem için mahkemeye dilekçe verilmesi gerekmez, yalnız yasaklanmış hakların geri verilmesi mahkemeden istenir.
- İade için iyi hal: 3 yıllık deneme süresinde sosyal-ekonomik açıdan olumlu bir yaşam sürdüğüne dair belgeler (vergi, sigorta, ikametgah) eklenmelidir.
- Yasaklanmış haklar: İade kararı kesinleşince adli sicil arşivine kaydedilir (5352 s.K. m.13/A/6).
Önemli Süreler Tablosu
| İşlem / Hak | Süre | Dayanak |
|---|---|---|
| Memnu hakların iadesi (deneme süresi) | 3 yıl | 5352 s.K. m.13/A |
| HAGB denetim süresi | 5 yıl | CMK md. 231 |
| Sicil silme talebine itiraz | Hükme ilişkin CMK kanun yolu süresi | CMK |
Video Rehber
Daha fazla video için @av.bilalalyar YouTube kanalı
İletişim ve Hukuki Danışmanlık
Hukuki süreçleriniz için randevu almak üzere bize ulaşabilirsiniz.
Av. Bilal ALYAR
Telefon: 0534 636 19 19
E-posta: alyarlaw@gmail.com
Adres: Cevizli Mahallesi Enderun Sokak No:10C Daire:58, Kartal/İstanbul 34865
Resmi Kaynaklar
- Mevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.gov.tr)
- Yargıtay Karar Arama (karararama.yargitay.gov.tr)
- UYAP Vatandaş Portalı (uyap.gov.tr)
- T.C. Adalet Bakanlığı (adalet.gov.tr)
Hazırlayan Avukat
Av. Bilal ALYAR
Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu (2015). Aile hukuku, ceza hukuku, kripto para hukuku, bilişim hukuku, şirketler hukuku ve vergi hukuku alanlarında faaliyet göstermektedir.
Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır; somut hukuki görüş ya da avukat-müvekkil ilişkisi oluşturmaz. Her dosya kendine özgü koşullar içerdiğinden, hukuki süreçlerde avukattan hukuki destek alınması yararlı olabilir.
Somut olayın nitelendirilmesi, delil değerlendirmesi, iştirak ilişkisi ve ceza tayini bakımından her dosya kendi koşulları içinde değerlendirilir. Soruşturma ve kovuşturma aşamalarında müdafi desteği, savunma stratejisinin doğru kurgulanması bakımından önemli rol oynar.
