Alt İşveren Muvazaası ve Müteselsil Sorumluluk 2026

Alt işveren ilişkisi İş Kanunu 2. maddesinde düzenlenmiştir. Asıl işverenin yardımcı iş veya asıl işin bir bölümünü alt işverene devretmesi kabul edilir. Muvazaa iddialarında alt işveren ilişkisi baştan geçersiz sayılır ve işçi asıl işverenin işçisi sayılır. Yargıtay 9. HD bu alanda çok sayıda içtihat üretmiştir.

Alt İşveren Tanımı

İK 2. madde asıl işverenden işyerinde yürütülen mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerde veya asıl işin bir bölümünde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçileri sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran işveren alt işverendir. Bu tanım katı yorumlanır.

Muvazaa Halleri

Gerçekte alt işverene devredilmiş iş olmayıp kağıt üzerinde kurulu kurgu muvazaadır. Kullanılan araç gereçin, talimat yetkisinin, performans kontrolünün asıl işverende olması muvazaa göstergesidir. Sahte alt işveren sözleşmesi işçinin asıl işverenle iş ilişkisi olduğunu gösterir.

Müteselsil Sorumluluk

İK 2/6 uyarınca asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı alt işverenle birlikte müteselsil sorumludur. İşçi alacaklarını hem asıl hem alt işverenden talep edebilir. Kıdem, ihbar, fazla mesai, yıllık izin gibi tüm işçilik alacakları bu kapsamdadır.

Asıl İş-Yardımcı İş Ayrımı

Asıl iş işyerinin temel faaliyet alanıdır. Yardımcı iş ise bu faaliyete yan destek sunar. Muhasebe, güvenlik, temizlik, yemek gibi yardımcı işler kanunen alt işverene devredilebilir. Asıl işin bir bölümü ise teknolojik uzmanlık veya işletmesel gereklilik varsa devredilebilir.

Yargıtay İçtihatları

Yargıtay 9. HD yargılamada alt işveren ilişkisinin gerçekliğini somut olarak inceler. Sözleşme belgesi tek başına yeterli sayılmaz. Asıl işverenin iş talimat yetkisi, sosyal yardımlar, maaş ödeme kanalı gibi belirtiler değerlendirilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Alt işveren gerçek mi muvazaalı mı nasıl anlaşılır?

İş talimat yetkisi, araç gereç sahipliği, performans kontrolü asıl işverendeyse muvazaa söz konusudur.

Muvazaa ispat edilirse sonuç nedir?

İşçi başlangıçtan itibaren asıl işverenin işçisi sayılır. Kıdem süresi asıl işveren bünyesinde hesaplanır.

Asıl işveren alt işverenin işçilerine sorumlu mu?

Evet. İK 2/6 müteselsil sorumluluk getirir. İşçi her iki işverenden alacak talep edebilir.

Temizlik şirketi alt işveren olabilir mi?

Evet. Temizlik yardımcı iş kapsamında olduğundan kanuna uygun alt işveren ilişkisi kurulabilir.