Boşanmada SGK Emekli Maaşı Paylaşımı ve Dul Aylığı — 5510 SK
⚡ Hızlı Cevap: Boşanma halinde çalışan eşin ödediği SGK primleri bölünmez, ancak nafaka hesabında emekli maaşı gelir olarak dikkate alınır. Ölen eski eşin dul aylığı koşulları 5510 SK m.32 vd.’de düzenlenmiştir; boşanılmış eş yeniden evlenmemişse belirli koşullarda hak sahibi olabilir.
Tanım: SGK emekli maaşı paylaşımı, boşanma sonrası emekli eşin aldığı aylığın nafakaya ve tazminata etkisi ile ölen eski eşten dul aylığı alma koşullarını kapsayan sosyal güvenlik hukuku konusudur.
- Yaşlılık Aylığı
- 5510 SK m.28 kapsamında emekli aylığı.
- Dul Aylığı
- Ölen sigortalının eşine bağlanan aylık (m.32).
- Yoksulluk Nafakası
- TMK m.175 kapsamında düzenli gelir.
Emekli Eşin Nafaka Sorumluluğu
Emekli maaşı gelir olarak nafaka hesabında dikkate alınır. Borçlar ödenmeden emekli aylığının icrası, İİK m.83/a uyarınca ¼ oranında mümkündür; ancak nafaka alacağı için bu sınır aşılabilir.
Boşanmış Eşin Dul Aylığı
Ölen eski eşten dul aylığı şu koşullarla bağlanabilir:
- Evlilik süresi en az 5 yıl (belirli istisnalar hariç)
- Boşanılan eşin ölümü anında yeni evlilikte olmama
- Başka sosyal güvenlik kapsamında olmama
Emekli Maaşından Nafaka Kesilir mi? (5510 m.93)
Cevap açıktır ve kanun metnindedir. 5510 sayılı Kanun m.93/1: sigortalıların gelir, aylık ve ödenekleri; Kurumun m.88’e göre takip ve tahsili gereken alacakları ile nafaka borçları dışında haczedilemez.
Yani emekli aylığı kural olarak haczedilemez; ancak nafaka alacağı bu yasağın istisnasıdır. Kredi kartı borcu, tüketici kredisi, senet veya çek alacağı için emekli aylığına haciz konulamazken, nafaka için konulabilir.
Aynı fıkranın son cümlesi borçlu lehine bir güvence de içerir: “Bu fıkraya göre haczi yasaklanan gelir, aylık ve ödeneklerin haczedilmesine ilişkin talepler, borçlunun muvafakati bulunmaması halinde, icra müdürü tarafından reddedilir.” Nafaka dışındaki bir alacak için gelen haciz talebi, borçlunun muvafakati yoksa icra müdürünce reddedilmek zorundadır. Buna karşılık daha önce verilmiş bir muvafakat varsa haciz mümkün hale gelir; dosyada böyle bir muvafakatin bulunup bulunmadığı ilk kontrol edilecek husustur.
Ne kadar kesilir?
Kanun nafaka bakımından oransal bir tavan koymaz; kesinti hükmedilen nafaka miktarı üzerinden yapılır. Birikmiş nafaka alacağı için yapılan takipte ise ücret ve aylıklara ilişkin genel kural olan İİK m.83 çerçevesi tartışılır; orada da haczolunacak miktarın dörtte birinden az olamayacağı düzenlenmiştir. Cari nafaka ile birikmiş nafaka alacağının ayrı kalemler olarak takip edilmesi, kesinti tutarının doğru hesaplanması bakımından önemlidir.
Boşandıktan Sonra Dul Aylığı: 5510 m.56’nın Kesme Hükmü
Boşanan eş, eski eşinin ölümü halinde kural olarak hak sahibi sayılmaz; dul aylığı ölüm tarihinde evlilik bağı devam eden eşe bağlanır. Uygulamada asıl uyuşmazlık ise babadan veya eski eşten aylık alanların aylığının kesilmesi konusunda çıkar.
5510 m.56’nın son fıkrası nettir: “Eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların, bağlanmış olan gelir ve aylıkları kesilir. Bu kişilere ödenmiş olan tutarlar, 96 ncı madde hükümlerine göre geri alınır.”
Buradaki ölçüt resmî kayıt değil fiilî durumdur: boşanma kararı kesinleşmiş olsa dahi eski eşle fiilen birlikte yaşandığı tespit edilirse aylık kesilir ve ödenmiş tutarlar geri istenir. Tespit çoğu zaman Kurum denetmeni raporu, komşu beyanları, adres kayıtları ve abonelikler üzerinden yapılır. Bu tespite karşı iş mahkemesinde dava yolu açıktır ve savunmada fiilî ayrılığın belgelenmesi esastır.
Aylık bağlanmayan diğer haller
m.56/1 ayrıca, hak sahibinin sigortalıyı kasten öldürmesi veya öldürmeye teşebbüs etmesi, sürekli iş göremez ya da malûl duruma getirmesi, yahut sigortalıya veya hak sahibine karşı ağır bir suç işlemesi veya aile hukukundan doğan yükümlülüklerini önemli ölçüde yerine getirmemesi nedeniyle mirasçılıktan çıkarılması hallerinde — bu hususlarda kesinleşmiş yargı kararı bulunması şartıyla — gelir veya aylık ödenmeyeceğini düzenler.
Mevzuat metni: 5510 sayılı Kanun. Haciz sınırları için hangi hesaba haciz gelmez rehberimize bakınız.
Gelir Testi
Yoksulluk nafakasının belirlenmesinde emekli maaşı net gelir kabul edilir ve aile ortak geçim kalitesi dikkate alınır.
Haciz Sınırlamaları
Emekli aylığı kural olarak haczedilemez (5510 SK m.93); ancak nafaka alacağı için istisnaen haciz mümkündür. Tazyik hapsi tehdidi ile ödeme sağlanabilir (İİK m.344).
📚 Bu Konuda İlgili Mevzuat Özeti
| Madde | Kaynak | Konu |
|---|---|---|
| TMK m.132 | Türk Medeni Kanunu | İddet müddeti ve kaldırılması |
| TMK m.166 | Türk Medeni Kanunu | Evlilik birliğinin temelinden sarsılması |
| TMK m.174 | Türk Medeni Kanunu | Maddi ve manevi tazminat |
| TMK m.175-176 | Türk Medeni Kanunu | Yoksulluk ve tedbir nafakası |
| TMK m.202-232 | Türk Medeni Kanunu | Edinilmiş mallara katılma rejimi |
| TMK m.227 | Türk Medeni Kanunu | Katkı payı alacağı |
| TMK m.229-231 | Türk Medeni Kanunu | Değer artış payı |
| HMK m.168 | Hukuk Muhakemeleri Kanunu | Yetkili aile mahkemesi |
| HMK m.189-193 | Hukuk Muhakemeleri Kanunu | Delil kuralları ve hukuka aykırı delil |
| MÖHUK m.58-59 | Milletlerarası Özel Hukuk | Yabancı kararın tanınması ve tenfizi |
| İİK m.344 | İcra İflas Kanunu | Nafaka borcundan tazyik hapsi |
| 6284 sayılı Kanun | Ailenin Korunması | Koruma ve uzaklaştırma kararları |
| 4787 sayılı Kanun | Aile Mahkemelerinin Kuruluşu | Aile mahkemesi yetkisi |
| TCK m.132 | Türk Ceza Kanunu | Haberleşmenin gizliliğinin ihlali |
| TCK m.134 | Türk Ceza Kanunu | Özel hayatın gizliliğini ihlal |
| KVKK m.5-6 | Kişisel Verilerin Korunması | Veri işleme şartları |
| Harçlar Kanunu | 492 sayılı Kanun | Dava ve tapu harçları |
❓ Sık Sorulan Sorular
Kocam emekli maaşı aldığı için nafaka alamaz mı diyor, doğru mu?
Hayır. Emekli aylığı nafaka için düzenli gelir sayılır, dolayısıyla yoksulluk nafakası koşulları incelenir.
Eski eşim öldü, dul aylığı alabilir miyim?
En az 5 yıl evli kalmış, ölüm anında yeniden evlenmemiş ve başka sosyal güvencesi olmayan boşanmış eşler belirli koşullarla dul aylığı alabilir.
Emekli maaşından nafaka icra edilebilir mi?
Evet, nafaka alacakları için emekli aylığına haciz konulabilir.
📍 İstanbul / Kartal Boşanma Hukuku
ALYAR LAW & CONSULTANCY Kartal merkezli olup Anadolu Yakası genelinde aile hukuku davalarında hizmet verir. İstanbul Kartal Boşanma Hukuku Rehberi • Ana Boşanma Rehberi
📞 +90 545 199 25 25 • 📧 info@bilalalyar.av.tr • 📍 Cevizli Mah. Enderun Sk. No:10C D:58, Kartal/İstanbul 34865
Son güncelleme: 22 Nisan 2026 • Yazar: Av. Bilal ALYAR (İstanbul Barosu)
🔗 İlgili Aile Hukuku Rehberleri
- Boşanmada Aile Arabuluculuğu (2026) — Zorunluluk ve Uygulama
- Soybağı Davaları — Tanıma, Babalık ve İtiraz (TMK m.282-301) 2026
- Nafaka Türleri: Tedbir, İştirak, Yoksulluk ve Yardım Nafakası
- Nafaka Artırımı ve İndirimi — TMK m.176/4 Uyarlama Davası
- Yurtdışı Çocuk Kaçırma ve İade — 1980 Lahey Sözleşmesi
- Boşanmada Vergi, Harç ve Muafiyetler — 492 Sayılı Kanun
📝 İçerik Güncelleme Notu (Son Güncelleme: 22 Nisan 2026)
Bu rehber, Nisan 2026 itibarıyla güncellenmiştir:
- Mevzuat: TMK, HMK, MÖHUK, İİK ve 6284 sayılı Kanun güncel hükümleri yansıtıldı.
- Uygulama: 2026 UYAP e-satış süreci, arabuluculuk dava şartı revizyonları, Kartal Anadolu Adalet Sarayı bilgileri kontrol edildi.
- İçtihat: Yerleşik Yargıtay içtihadı güncel değerlendirmeleri dahil edildi.
- Yerel Veri: İstanbul Anadolu Yakası adliye ve yetki bilgileri güncellendi.
Yazı, aile hukuku alanında deneyimli Av. Bilal ALYAR (İstanbul Barosu) tarafından kaleme alınmış olup hukuki görüş niteliği taşımaz, genel bilgilendirme amaçlıdır.
🏛️ Aile Hukuku Üst Rehberler
Ana Pillar: Boşanma Hukuku Rehberi 2026 | Şehir Hub: İstanbul Kartal Rehberi | Sözlük: Aile Hukuku Terimler Sözlüğü (62 Terim)
Konu Hub’ları: Nafaka • Velayet • Mal Paylaşımı • Anlaşmalı vs Çekişmeli • Nafaka Türleri Karşılaştırma
Resmi Kaynaklar
- Mevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.gov.tr)
- Yargıtay Karar Arama (karararama.yargitay.gov.tr)
- UYAP Vatandaş Portalı (uyap.gov.tr)
- İstanbul Barosu (istanbulbarosu.org.tr)
- T.C. Adalet Bakanlığı (adalet.gov.tr)
- Türkiye Barolar Birliği (barobirlik.org.tr)
Hazırlayan Avukat
Av. Bilal ALYAR — İstanbul Barosu Sicil No: 54965
Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu (2015). Aile hukuku, ceza hukuku, kripto para hukuku, bilişim hukuku, şirketler hukuku ve vergi hukuku alanlarında faaliyet göstermektedir.
Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır; somut hukuki görüş ya da avukat-müvekkil ilişkisi oluşturmaz. Her dosya kendine özgü koşullar içerdiğinden, hukuki süreçlerde avukattan hukuki destek alınması yararlı olabilir.
