Evlat Edinme Şartları, Süreç ve İtiraz TMK 305 2026
Evlat edinme; küçük veya erginin, evlat edinen ile arasında soybağı kurulmasıdır. TMK m.305 vd. hükümleri çerçevesinde, küçüğün üstün yararı esas alınır. Evlat edinen tek başına veya birlikte (eşler) başvurabilir; süreç, sosyal inceleme raporu ve mahkeme kararıyla tamamlanır.
Evlat Edinme Şartları (TMK 306)
Eşler ancak birlikte evlat edinebilir; eşlerin en az beş yıldan beri evli olması veya otuz yaşını doldurmuş bulunması gerekir (TMK m.306). Evli olmayan kişi otuz yaşını doldurmuşsa tek başına evlat edinebilir (TMK m.307). Evlat edinen ile evlatlık arasında en az 18 yaş fark bulunmalıdır.
Sosyal İnceleme Raporu
Aile mahkemesi, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı uzmanlarınca düzenlenen sosyal inceleme raporunu inceler. Rapor; evlat edinenin ekonomik durumu, psikolojik uygunluğu ve ailevi koşullarını değerlendirir.
Küçüğün Rızası
Ayırt etme gücüne sahip küçüğün rızası alınır. Ayırt etme gücüne sahip küçüğün rızası olmadan evlat edinme kararı verilemez. Ana ve babanın rızası TMK m.309 uyarınca aranır; m.311’deki hâllerde ana veya babadan birinin rızası aranmaz.
Erginin Evlat Edinilmesi
TMK 313 uyarınca ergin de evlat edinilebilir; bu hâlde altsoyun açık muvafakati aranır. Bedensel veya zihinsel özürlü olma, küçükken evlat edinen tarafından bakılmış olma veya beraber yaşama gibi sebepler aranır.
Sonuçları ve İptali
Karar, ana ve babaya ait hak ve yükümlülükleri evlat edinene geçirir (TMK m.314); evlatlık, evlat edinenin mirasçısı olur ve TMK m.500 uyarınca kendi ailesindeki mirasçılığı da devam eder. İptal davası, evlat edinmenin esaslı şartlarının ihlali hâlinde TMK 318 kapsamında açılabilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Tek başına evlat edinme mümkün mü?
Evet; evli olmayan ve 30 yaşını doldurmuş kişi tek başına evlat edinebilir (TMK m.307). Evli kişiler ancak eşiyle birlikte evlat edinebilir (TMK m.306).
Eşler için süre şartı nedir?
En az beş yıl evli olma veya 30 yaşı doldurmuş olma şartlarından biri aranır.
Küçüğün rızası nasıl alınır?
Ayırt etme gücüne sahip küçüğün rızası mahkemece bizzat sorulur.
Eski aile bağı sona erer mi?
Ana ve babaya ait hak ve yükümlülükler evlat edinene geçer; ancak evlatlığın kendi ailesindeki mirasçılığı TMK m.500 uyarınca devam eder.
Aile Hukukunda İlgili Diğer Konular
- Evlilik Dışı Çocukta Soybağının Tanınması ve Babalık Davası 2026
- İddet Müddetinin Kaldırılması Davası TMK 132 2026
- Kişisel İlişki Tesisi (Görüşme Hakkı) Davası TMK 323 2026
- Mehir Senedi: Hukuki Niteliği ve İade Davası 2026
- Kişisel Mal ile Edinilmiş Mal Ayrımı: İspat ve Değer Artış Payı 2026
- Yardım Nafakası Davası TMK 364 (Hısımlar Arası Nafaka) 2026
- Edinilmiş Mallara Katılma Rejimi Tasfiyesi TMK 218 2026
- Zina (Aldatma) Sebebiyle Boşanma TMK 161 ve Hak Düşürücü Süre 2026
Hizmet Bölgeleri
İstanbul, Ankara, İzmir, Bursa, Antalya başta olmak üzere Türkiye geneli aile ve boşanma uyuşmazlıkları için boşanma avukatı hizmeti sunulmaktadır. Şehir bazlı detay için İstanbul, Ankara, İzmir, Bursa, Antalya rehberlerine bakınız.
Video Anlatım
Aile ve boşanma hukuku süreçleri için video anlatımlar: @av.bilalalyar YouTube kanalı.
Güncelleme tarihi: 17.04.2026 | Bu içerik 2026 mevzuat ve içtihat değişikliklerine göre güncel tutulmaktadır.
İlgili Mevzuat ve Yararlı Kaynaklar
| Mevzuat | Konu | Madde Atfı |
|---|---|---|
| 4721 SK — TMK | Türk Medeni Kanunu — Aile hukuku | m.118-494 |
| TMK m.161-166 | Boşanma sebepleri | Özel ve genel sebepler |
| TMK m.166/3 | Anlaşmalı boşanma | Min. 1 yıl evlilik |
| TMK m.174-175 | Tazminat ve yoksulluk nafakası | Kusur analizi |
| TMK m.182 | Velayet | Çocuğun üstün yararı |
| TMK m.218-241 | Mal rejimi — edinilmiş mallara katılma | Katılma alacağı, değer artış payı |
| TMK m.282-301 | Soybağı | Tanıma, babalık, ret |
| TMK m.305-320 | Evlat edinme | Küçük ve ergin |
| TMK m.396-494 | Vesayet | Kısıtlama, vasi, kayyım |
| 6284 SK | Ailenin korunması | Koruma ve önleyici tedbirler |
| 5718 SK — MÖHUK | Yabancı karar tanıma-tenfiz | m.50-59 |
| 4787 SK | Aile Mahkemeleri | Pedagog/psikolog/sosyal çalışmacı |
| TMK m.168 | Aile mahkemesi yetkisi | Yerleşim yeri / son 6 ay |
| İİK m.38, 344 | İlam ve tazyik hapsi | Nafaka tahsili |
| AİHS m.8 | Özel hayat ve aile yaşamına saygı | İnsan hakları çerçevesi |
Başvurulacak Kurumlar
- Aile Mahkemesi — boşanma, velayet, nafaka, mal rejimi, evlat edinme, soybağı
- Sulh Hukuk Mahkemesi — vesayet, kayyım, tereke
- Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü — sosyal inceleme, koruma
- Nüfus Müdürlüğü — tanıma, boşanma tescili
- Noter — evlilik sözleşmesi, vekalet
- Arabuluculuk Daire Başkanlığı — ihtiyari aile arabuluculuğu
- BAM Hukuk Daireleri / Yargıtay Hukuk Genel Kurulu — kanun yolu
Genel bilgilendirme niteliğindedir; somut dosyanız için uzman değerlendirmesi gereklidir.
Resmi Kaynaklar
- Mevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.gov.tr)
- Yargıtay Karar Arama (karararama.yargitay.gov.tr)
- UYAP Vatandaş Portalı (uyap.gov.tr)
- İstanbul Barosu
- T.C. Adalet Bakanlığı (adalet.gov.tr)
- Türkiye Barolar Birliği (barobirlik.org.tr)
Hazırlayan Avukat
Av. Bilal ALYAR
Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu (2015). Aile hukuku, ceza hukuku, kripto para hukuku, bilişim hukuku, şirketler hukuku ve vergi hukuku alanlarında faaliyet göstermektedir.
Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır; somut hukuki görüş ya da avukat-müvekkil ilişkisi oluşturmaz. Her dosya kendine özgü koşullar içerdiğinden, hukuki süreçlerde ilgili mevzuat çerçevesinde bilgilendirme alınması yararlı olabilir.