İçsel Bilgi Kullanma Suçu Rehberi 2026 | SPKn m.106
İçsel bilgi suçu (bilgi suiistimali/insider trading), sermaye piyasası araçlarının fiyatını etkileyebilecek henüz kamuya açıklanmamış bilgileri kullanarak menfaat sağlama eylemidir. 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu m.106, bu eylemi üç yıldan beş yıla kadar hapis veya adli para cezası ile yaptırıma bağlamıştır.
İçsel Bilginin Tanımı
SPKn m.106/1 ve II-15.1 sayılı Özel Durumlar Tebliği çerçevesinde içsel bilgi; sermaye piyasası araçlarının değerini, fiyatını veya yatırımcıların yatırım kararlarını etkileyebilecek nitelikte, henüz kamuya açıklanmamış bilgiyi ifade eder. Bilginin “kesin” ve “spesifik” olması, “makul yatırımcı” testini karşılaması gereklidir.
Suçun Faili Olabilecek Kişiler
Kanun (m.106/1), içsel bilgiye sahip kişileri sayar: ihraççı yöneticileri, pay sahipleri, iş ve görevleri nedeniyle bilgiye sahip olanlar, bilgiyi suç işleyerek elde edenler ile bilginin içsel nitelikte olduğunu bilen veya bilmesi gereken kişiler.
Suçun Maddi ve Manevi Unsurları
Suçun maddi unsuru; henüz kamuya duyurulmamış içsel bilgiye dayalı olarak ilgili sermaye piyasası araçları için alım veya satım emri vermek ya da verdiği emri değiştirmek veya iptal etmek ve bu suretle kendisine veya bir başkasına menfaat temin etmektir. Manevi unsur kasttır; taksirle işlenemez. Menfaat temini suçun unsurudur; yalnızca işlem yapılması yeterli değildir.
Cezai Yaptırımlar
SPKn m.106/1 uyarınca fail için üç yıldan beş yıla kadar hapis veya adli para cezası öngörülmüştür. Adli para cezasının, eylemden elde edilen menfaatin iki katından az olamayacağı düzenlenmiştir. Tüzel kişiler bakımından 5237 sayılı TCK m.60 kapsamında güvenlik tedbiri uygulanabilir.
Etkin Pişmanlık ve Şikâyet
Suç, şikâyete bağlı değildir; SPK’nın Cumhuriyet başsavcılığına yazılı başvurusu (SPKn m.115) kovuşturma şartıdır.
İdari Yaptırımlar ve Tazminat
Cezai soruşturma yanında SPK, SPKn m.103 kapsamında idari para cezası da uygulayabilir. Zarar gören yatırımcılar, TBK m.49 vd. haksız fiil hükümleri çerçevesinde tazminat davası açabilir. İdari yaptırım ile cezai soruşturma ayrı süreçler olup “non bis in idem” ilkesi bakımından Anayasa Mahkemesi kararları ışığında değerlendirme yapılır.
Önemli Süreler
| İşlem | Süre | Kaynak |
| Dava zamanaşımı | 8 yıl | TCK m.66/1-e |
| İçsel bilgi KAP açıklama | Derhal (en geç aynı gün) | II-15.1 Tebliği |
| Tazminat davası | 2 yıl / 10 yıl | TBK m.72 |
| SPK idari yaptırım soruşturma zamanaşımı | İdari para cezası tutarına göre 3, 4 veya 5 yıl | 5326 m.20/2 |
Sık Sorulan Sorular
İşlem yapmadan sadece bilgi vermek suç mudur?
SPKn m.106/1 salt bilgi aktarımını ayrı suç olarak düzenlemez; suç, içsel bilgiye dayalı alım veya satım emri verme ya da emri değiştirme/iptal ve bu suretle menfaat temin etme eylemine bağlıdır.
Şirket içi çalışan olmayan biri bu suçun faili olabilir mi?
Evet. Bilginin içsel nitelikte olduğunu bilen veya bilmesi gereken kişiler de m.106/1-d kapsamında sorumlu olabilir.
Savunmada hangi argümanlar önemlidir?
Bilginin “içsel bilgi” niteliği taşımadığı, kamuoyuna açık kaynaklardan edinildiği, kasıt unsurunun bulunmadığı ve işlem ile bilgi arasında nedensellik bağı olmadığı savunmaları temel argümanlardır.
İlgili Rehberler
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; somut soruşturma/kovuşturmaya ilişkin savunma stratejisi dosya bazında belirlenmelidir.
Resmi Kaynaklar
- Mevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.gov.tr)
- Yargıtay Karar Arama (karararama.yargitay.gov.tr)
- UYAP Vatandaş Portalı (uyap.gov.tr)
- İstanbul Barosu
- T.C. Adalet Bakanlığı (adalet.gov.tr)
- Türkiye Barolar Birliği (barobirlik.org.tr)
Hazırlayan Avukat
Av. Bilal ALYAR
Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu (2015). Aile hukuku, ceza hukuku, kripto para hukuku, bilişim hukuku, şirketler hukuku ve vergi hukuku alanlarında faaliyet göstermektedir.
Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır; somut hukuki görüş ya da avukat-müvekkil ilişkisi oluşturmaz. Her dosya kendine özgü koşullar içerdiğinden, hukuki süreçlerde avukattan hukuki destek alınması yararlı olabilir.
