Borsa Manipülasyonu Davası Rehberi 2026

Borsa manipülasyonu, Borsa İstanbul’da işlem gören sermaye piyasası araçlarının fiyat ve işlem hacminin yapay yollarla etkilenmesidir. 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu m.107, bu fiilleri “piyasa dolandırıcılığı” başlığı altında suç olarak düzenler ve ağır yaptırımlara tabi tutar.

Borsa Manipülasyonunun Tanımı ve Unsurları

SPKn m.107/1 hükmüne göre; gerçekte varolmayan bir izlenim yaratmak, fiyatı veya işlem hacmini etkilemek amacıyla yapılan alım-satımlar borsa manipülasyonunu oluşturur. Suçun gerçekleşmesi için yapay işlem unsuru, fiyat/hacim etkileme kastı ve ekonomik özün yokluğu aranır. Manipülasyonun fiilen gerçekleşmiş olması gerekmez; teşebbüs de cezalandırılır.

Tipik Manipülasyon Yöntemleri

Wash trade (kendinden kendine işlem), matched orders (eşleştirmeli emir), spoofing (iptal niyetiyle yoğun emir), layering (katmanlı emir), painting the tape (fiyat boyama), marking the close (kapanış fiyatı belirleme) ve pump-and-dump şemaları en yaygın manipülatif tekniklerdir. SPK denetim raporlarında bu yöntemler teknik analiz yoluyla tespit edilir.

Cezai Yaptırımlar

SPKn m.107 uyarınca üç yıldan beş yıla kadar hapis ve beş bin günden on bin güne kadar adli para cezası öngörülür. Adli para cezası, manipülasyondan elde edilen menfaatin iki katından aşağı olamaz. SPKn m.115 uyarınca SPK’nın Cumhuriyet başsavcılığına yazılı başvurusu kovuşturma şartıdır.

İdari Para Cezaları

SPKn m.103/1 kapsamında, manipülasyon tespitinde SPK idari para cezası uygulayabilir; cezanın miktarı elde edilen menfaatin iki katına kadar artırılabilir. Ayrıca SPKn m.101 gereği sermaye piyasası araçlarının işlem sırasının geçici olarak kapatılması, lisans iptali, işlem yasağı gibi tedbirler uygulanabilir.

Savunma Argümanları

Savunmada; işlemlerin ekonomik gerekçeye dayandığı, hedge veya arbitraj amacı taşıdığı, piyasa yapıcılığı faaliyetinin sınırları içinde bulunduğu, kasıt unsurunun olmadığı, SPK raporundaki hesaplama hataları ve nedensellik bağının ispatlanamadığı hususları öne çıkar. Bağımsız bilirkişi raporu, savunmanın en güçlü dayanağıdır.

Etkin Pişmanlık

SPKn m.115/2 çerçevesinde, soruşturma başlatılmadan önce yetkili mercilere başvurup eylemi ayrıntılarıyla bildiren ve elde edilen menfaati Hazineye iade eden fail hakkında ceza verilmeyebilir; soruşturma sonrası ve kovuşturma aşamasında da farklı oranlarda indirim uygulanır.

Önemli Süreler

İşlem	Süre	Kaynak
Dava zamanaşımı	8 yıl	TCK m.66/1-e
İdari ceza zamanaşımı	8 yıl	5326 m.20
SPK inceleme başlangıcı	Resen	SPKn m.88
İdari işleme karşı iptal	60 gün	İYUK m.7

Sık Sorulan Sorular

SPK inceleme raporuna karşı ne yapılabilir?

Raporla ilgili ayrıntılı yazılı savunma sunulmalı, raporun dayandığı varsayımlar, hesaplamalar ve nedensellik bağı eleştirel bir şekilde ele alınmalıdır. Bağımsız bilirkişi görüşü kritik öneme sahiptir.

Algoritmik işlem yapan kişi manipülasyondan sorumlu tutulur mu?

Algoritmanın tasarımı ve parametrelerinin manipülatif sonuç doğurmaya elverişli olduğu ispat edilirse sorumluluk doğar. Teknolojik neden, kastı ortadan kaldırmaz.

Manipülasyon suçunda uzlaştırma mümkün müdür?

Hayır. SPKn m.107 kapsamındaki suçlar uzlaştırma kapsamı dışında kamu düzenini ilgilendiren suçlardandır.

İlgili Rehberler

Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; somut dosyaya ilişkin savunma stratejisi uzman değerlendirmesi gerektirir.

Resmi Kaynaklar

Hazırlayan Hukuku

Av. Bilal ALYAR — İstanbul Barosu Sicil No: 54965

Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu (2015). Aile hukuku, ceza hukuku, kripto para hukuku, bilişim hukuku, şirketler hukuku ve vergi hukuku alanlarında faaliyet göstermektedir.

Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır; somut hukuki görüş ya da avukat-müvekkil ilişkisi oluşturmaz. Her dosya kendine özgü koşullar içerdiğinden, hukuki süreçlerde ilgili mevzuat çerçevesinde bilgilendirme alınması yararlı olabilir.

İletişim | Hakkımızda