İnfluencer Sözleşmesinde Rekabet Yasağı ve Münhasırlık (Exclusivity) 2026
İnfluencer sözleşmelerinde rekabet yasağı (non-compete) ve münhasırlık (exclusivity) klozları, marka için rekabet avantajı sağlarken influencer açısından ciddi bir kısıtlamadır. Hukuki çerçevenin doğru kurulması kritiktir.
Rekabet Yasağının Sözleşmesel Sınırları
Rekabet yasağı ve münhasırlık kayıtları süre, yer ve konu bakımından ölçülü olmalıdır; aşırı kısıtlama TMK m.23 ve TBK m.27 çerçevesinde sınırlandırılabilir veya geçersiz sayılabilir. Aksi halde mahkeme aşırı kısıtlamayı daraltır.
Münhasırlık Kloz Türleri
Genel münhasırlık (tüm rakiplerle iş yasağı), kategori münhasırlığı (aynı ürün tipinde iş yasağı) ve bölgesel münhasırlık olmak üzere üç ana tür vardır. Marka, kapsamı ticari menfaatine göre belirler.
Ücret ve Münhasırlık Dengesi
Geniş münhasırlık karşılığında yüksek ücret veya ek tazminat öngörülmelidir. Düşük ücret karşılığında geniş rekabet yasağı sözleşmenin iptali veya uyarlanması sebebi olabilir.
İhlal Halinde Yaptırımlar
Cezai şart (TBK 179), tazminat, sözleşmenin feshi ve ihtiyati tedbir başlıca yaptırımlardır. İhtiyati tedbir ile influencer’ın rakip marka içeriği yayımlaması engellenebilir.
Sözleşme Sonrası Rekabet Yasağı
Sözleşme feshinden sonra da uygulanan rekabet yasağı, ayrı tazminat karşılığında olmalıdır. Sözleşme sonrası yasağın süresi ölçülü olmalı; uzun süreli yasaklar mahkemece daraltılabilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Rekabet yasağı ne kadar sürebilir?
Yasağın süresi sözleşmenin niteliğine ve kısıtlamanın kapsamına göre belirlenir; aşırı uzun süreler mahkemece daraltılabilir.
Kategori münhasırlığı nedir?
Aynı ürün kategorisinde (örn. spor ayakkabı, gıda takviyesi) rakip markalarla iş birliği yasağıdır; genel münhasırlığa göre daha dar kapsamlıdır.
Münhasırlık ücretini yüksek tutma zorunluluğu var mı?
Aşırı kısıtlama TBK m.27 kapsamında ilgili kaydın geçersizliğine yol açabilir; düşük ücretle birleşen açık edim oransızlığı ise TBK m.28 (aşırı yararlanma) bakımından değerlendirilir. Ücretin münhasırlık kapsamı ile orantılı olması esastır.
İhlal durumunda cezai şart ne kadar olmalı?
TBK 182 çerçevesinde orantılı olmalıdır; aşırı cezai şart mahkemece indirilebilir.
İlgili Influencer ve Sosyal Medya Rehberleri
- Reklam Kurulu İdari Para Cezasına İtiraz ve İptal Davası 2026
- Sosyal Ağ Sağlayıcısında İçerik Kaldırma ve Erişim Engeline İtiraz 2026
- Mükerrer Reklam İhlali ve Tekerrür Cezası (TKHK) 2026
- Podcast Hukuki Çerçeve: Sözleşme, Sponsor, Telif 2026
- Kullanıcı Yorumu ve Sahte Değerlendirme Reklam Sorumluluğu 2026
- Crowdfunding / Patreon Influencer Kampanyaları Hukuki Çerçevesi 2026
- Sağlık Beyanlı Ürün ve Mucize Ürün Reklamı Yasağı 2026
- Marka Ambassadorlük / Endorsement Sözleşmesi 2026
Hizmet verilen iller: İstanbulAnkaraİzmirAntalyaBursa.
Influencer ve reklam hukuku video rehberleri için @av.bilalalyar YouTube kanalını ziyaret edebilirsiniz.
Son güncelleme: Nisan 2026 — 6502 TKHK, Ticari Reklam Yönetmeliği ve RK kılavuzları esas alınmıştır.
Resmi Kaynaklar
- Mevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.gov.tr)
- Yargıtay Karar Arama (karararama.yargitay.gov.tr)
- UYAP Vatandaş Portalı (uyap.gov.tr)
- İstanbul Barosu
- T.C. Adalet Bakanlığı (adalet.gov.tr)
- Türkiye Barolar Birliği (barobirlik.org.tr)
Hazırlayan Avukat
Av. Bilal ALYAR
Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu (2015). Aile hukuku, ceza hukuku, kripto para hukuku, bilişim hukuku, şirketler hukuku ve vergi hukuku alanlarında faaliyet göstermektedir.
Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır; somut hukuki görüş ya da avukat-müvekkil ilişkisi oluşturmaz. Her dosya kendine özgü koşullar içerdiğinden, hukuki süreçlerde bir avukattan görüş alınması yararlı olabilir.
