Kadıköy’de Anlaşmalı Boşanma Protokolü ve Uzlaşma Yolları

Kadıköy, kıyı şeridi, kültür ve eğitim kurumları, çarşı dokusu ve geniş apartman mahalleleriyle Anadolu Yakası’nın en canlı ilçelerinden biridir. Bu ilçede boşanma sürecine giren çiftlerin birçoğu, mümkünse uzun bir çekişmeden kaçınarak ortak bir düzen kurmak ister. Bu rehber, uzlaşmayı hedefleyen eşler için protokolün nasıl hazırlanacağını, hâkimin nelere baktığını ve çekişmeli bir dosyanın anlaşmalıya nasıl dönüştürülebileceğini ele alır. Av. Bilal Alyar, Kadıköy’de ikamet eden eşlerin protokol hazırlığında ve dava sürecinde destek verir.

Anlaşmalı boşanmanın şartları

TMK m.166/3 uyarınca evliliğin en az bir yıl sürmüş olması gerekir. Eşler birlikte başvurabilir ya da bir eş diğerinin açtığı davayı kabul edebilir. Hâkim tarafları bizzat dinler; iradelerinin serbest olduğuna ve protokolün çocukların yararına uygun olduğuna kanaat getirirse boşanmaya karar verir. Bu şartlardan biri eksikse davanın çekişmeli olarak yürütülmesi gerekir.

Protokolde bulunması gereken başlıklar

Protokol hâkimin denetimine uygun, eksiksiz ve anlaşılır olmalıdır. Aşağıdaki başlıklar belirsiz bırakılmamalıdır:

• Velayet; ebeveynlerden hangisinde olacağı ve kişisel ilişkinin gün, saat ve teslim yeri.
• İştirak nafakası; tutar, ödeme günü, hangi hesaba ödeneceği ve yıllık artış ölçütü.
• Yoksulluk nafakası ve tazminat; talep edilip edilmediği, feragat varsa kapsamı.
• Mal paylaşımı; taşınmazlar, araçlar, banka hesapları, borçlar ve ortak eşyalar.
• Konut; kira veya mülkiyet durumu, taşınma tarihi ve masraflar.
• Soyadı; kadın eşin evlilik soyadını kullanıp kullanmayacağı.
• Masraflar; mahkeme harcı, yargılama gideri ve vekâlet ücreti.

Protokolün ödeme planı içermesi, uygulamada çıkabilecek tartışmayı azaltır. Eşlerden biri sonradan protokolden dönmek istediğinde, bunun hâkim huzurunda verilen beyanlar ve sonuçları bakımından değerlendirilmesi gerekir.

Çekişmeliden anlaşmalıya geçiş

Bazı dosyalar çekişmeli olarak başlar, sonra taraflar uzlaşır. Bu durumda dava devam ederken hazırlanan protokol hâkime sunulur ve karar anlaşmalı biçimde verilir. Geçişi kolaylaştıran etkenlerden biri, ilk dilekçede kullanılan dilin gereksiz sertlikten kaçınmasıdır. Ayrıca mali taleplerin ölçülü yazılması ve çocuklara ilişkin konuların ayrı bir bölümde ele alınması süreci hafifletir.

Arabuluculuk

Boşanma davasında arabuluculuk dava şartı değildir. Ancak taraflar isterse ihtiyari arabuluculuğa başvurabilir; yalnızca tarafların serbestçe sonuçlandırabileceği mali konular, örneğin mal paylaşımı veya tazminat için bu yol tercih edilebilir. Arabuluculuk sonunda düzenlenen anlaşma belgesi, 6325 sayılı Kanun m.18/4 uyarınca taraflar, avukatlar ve arabulucu imzalarını taşıyorsa ilam niteliği kazanır. Boşanmanın kendisi mahkeme kararıyla gerçekleşir.

Mahkeme ve süre

Dava, TMK m.168 uyarınca eşlerden birinin yerleşim yeri veya son altı ay birlikte oturulan yerdeki aile mahkemesinde açılır. Kadıköy adresi bakımından ilçenin bağlı olduğu adliye söz konusudur; güncel bilgi resmî kaynaktan kontrol edilmelidir. Protokol eksiksiz ve hâkim denetimine uygunsa karar çoğunlukla ilk duruşmada verilir. Karar tebliğ edildikten sonra istinaf süresi iki haftadır; taraflar istinaftan feragat ederse karar kesinleşme sürecini hızlandırabilir. Sayfalar: anlaşmalı boşanma, protokol hazırlığı.

Anlaşma sonrası sorunlar

Protokolün uygulanmaması hâlinde mali alacaklar için icra yoluna gidilebilir. Çocuğa ilişkin düzenlemeler, koşullar değişirse sonradan hâkimden değiştirilmesi istenebilir. Nafaka kararlarında TMK m.176/4 gereği değişen ekonomik şartlara göre artırım, azaltım veya kaldırma imkânı vardır.

Anlaşmalı boşanmada süreç adımları

Kadıköy’de anlaşmalı boşanma düşünen eşler için sürecin düzenli ilerlemesi, protokolün baştan eksiksiz hazırlanmasına bağlıdır. Mahkeme, protokolü incelemeden önce eşlerin iradesinin serbest olup olmadığını duruşmada soracaktır.

1. Eşler boşanmanın sonuçları üzerinde ön görüşme yapar ve taslak protokolü belirler;
2. Çocuklara ilişkin düzen, nafaka ve mal paylaşımı yazılı hale getirilir;
3. Evlilik süresinin en az bir yıl dolması şartı kontrol edilir (TMK m.166/3);
4. Ortak başvuru veya dava dilekçesi yetkili aile mahkemesine sunulur;
5. Duruşmada eşler hakim önünde dinlenir ve protokol onaylanır.

Protokolün uygulanmasında dikkat edilecekler

Protokolde belirlenen ödeme tarihleri, teslim günleri ve devir işlemleri kararla birlikte bağlayıcı hale gelir. Tapuda yapılacak devirler, araç devirleri ve banka hesaplarındaki düzenlemeler için ek işlemler gerekebilir; bu yüzden protokolde işlemin kim tarafından ve ne zaman yapılacağı da yazılmalıdır. Boşanma sonrası ortaya çıkan eksikliklerin giderilmesi çoğu zaman yeni bir dava gerektirir.

Kadıköy için sık sorulan sorular

Evlilik bir yıldan kısa sürdüyse anlaşmalı boşanma olur mu?

Bir yıl dolmadan anlaşmalı boşanma yolu açık değildir. Bu durumda çekişmeli dava gerekir; sebep olarak evlilik birliğinin temelden sarsılması dayanak yapılabilir.

Protokolde nafakadan feragat edersem geri dönebilir miyim?

Hâkim huzurunda verilen feragat, yoksulluk nafakası bakımından sonuç doğurabilir; sonradan talep güçleşir. Feragatin kapsamı ve sonuçları imzadan önce dikkatle değerlendirilmelidir.

Bir eş duruşmaya gelmezse ne olur?

Anlaşmalı boşanmada tarafların duruşmada bizzat hazır bulunması gerekir. Gelmeyen taraf nedeniyle duruşma ertelenir veya dava çekişmeli olarak devam eder.

Protokolü noterde yaptırmak yeterli olur mu?

Noter onayı tek başına boşanmayı sağlamaz. Boşanma ancak aile mahkemesinin kararıyla gerçekleşir; protokol bu kararın dayanağı olur.

Protokol hazırlanırken çocukla ilgili hangi başlıklar ayrıca yazılmalıdır?

Velayetin kime verileceği, kişisel ilişki günleri, tatil dönemleri, eğitim giderleri ve sağlık giderlerinin paylaşımı ayrı ayrı yazılmalıdır.

Eşlerden biri duruşmaya gelmezse ne olur?

Anlaşmalı boşanmada eşlerin duruşmada hazır bulunması gerekir. Mazeretli durumlar için mahkemeye yazılı bildirimde bulunulmalıdır.

Görüşmeler Kartal Cevizli Mahallesi’ndeki büroda önceden randevu ile yapılır; iletişim: 0534 636 19 19.