Muris muvazaası; mirasbırakanın mirasçılarından mal kaçırma kastıyla yaptığı görünürde satış şeklinde olan fakat aslında bağış niteliğindeki devirlerdir. 1/4/1974 tarihli 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca bu devirler muvazaalı sayılır ve tapu iptali istenir. Dava zamanaşımına tabi değildir.
Muris Muvazaası Nedir?
Mirasbırakanın mirasçılarından mal kaçırma amacıyla yaptığı bedelli görünen fakat gerçekte karşılıksız olan devirlerdir. Görünürde satış, ölünceye kadar bakma sözleşmesi veya trampa gibi işlemler kullanılabilir.
Unsurları
İki ana unsur: (1) Görünürdeki işlemin gerçek bir alışverişe dayanmaması; (2) Mirasçılardan mal kaçırma kastının varlığı. Her iki unsur da somut delillerle ispat edilmelidir.
İspat Kriterleri
Yargıtay 1. HD içtihadında bakılan kriterler: Mirasbırakanın satışa ihtiyacı var mıydı? Alıcının satın alma gücü var mıydı? Taşınmaz gerçek bedeli üzerinden mi satıldı? Bedel gerçekten ödendi mi? Satış sonrası mirasbırakan taşınmazı kullanmaya devam etti mi?
Dava Usulü
Mirasçılar tarafından tapu iptali ve tescili istemiyle Asliye Hukuk Mahkemesi’nde açılır (HMK m. 12). Dava açma süresi yoktur; zamanaşımına tabi değildir. Davalı olarak tasarrufu alan kişi ve tapudaki sonraki malikler gösterilir.
İyiniyetli Üçüncü Kişi
Mirasbırakanın yaptığı ilk muvazaalı devir sonrası taşınmaz iyi niyetli üçüncü kişiye devredilmişse TMK m. 1023 koruması devreye girer; bu kişiden taşınmaz alınamaz. Ancak kötü niyetli alıcılarda tapu iptali mümkündür.
Önemli Süreler ve Hak Düşürücü Süreler
| İşlem/Dava | Süre | Kanuni Dayanak |
|---|---|---|
| Tapu iptal davası (muris muvazaası) | Zamanaşımı yok | İBK 1/2 (1974) |
| Tenkis davası | 1 yıl / 10 yıl | TMK 571 |
| Veraset ilamı | Ölüm sonrası herhangi bir zamanda | TMK 598 |
Yargıtay Kararları ve İçtihat
Aşağıda Muris Muvazaası Davası Rehberi 2026 konusunda emsal niteliğindeki T.C. Yargıtay kararları yer almaktadır. Kararların tam metni mevzuat.adalet.gov.tr İçtihat Arama ekranından erişilebilir.
Yargıtay 1. Hukuk Dairesi — 2020/4125 E. – 2022/8754 K.
Konu: Muris muvazaası nedeniyle tapu iptali ve tescili davası
Yargıtay 1. Hukuk Dairesi — 2021/6845 E. – 2023/12154 K.
Konu: Önalım (şufa) davasında 3 aylık hak düşürücü süre
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu — 2019/1-3241 E. – 2021/1012 K.
Konu: İyiniyetli üçüncü kişi ve TMK 1023 koruması
Bu konuda Yargıtay İçtihat Arama →
Sıkça Sorulan Sorular
Muris muvazaası zamanaşımı var mı?
Hayır. 1/4/1974 tarihli İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca muris muvazaasından kaynaklanan tapu iptali ve tescili davası zamanaşımına tabi değildir.
Muris muvazaası nasıl ispat edilir?
Mirasbırakanın satışa ihtiyacı olup olmadığı, alıcının ödeme gücü, satış bedelinin gerçekliği, ödeme delilleri ve mirasbırakanın satış sonrası davranışları değerlendirilir. Tanık, banka kayıtları, emsal değerler delildir.
Ölünceye kadar bakma sözleşmesi de muvazaa olabilir mi?
Evet. Eğer fiili bakım verilmemiş veya çok kısa sürmüşse ve sözleşme mal kaçırma amaçlıysa muvazaalı sayılabilir.
İyiniyetli alıcıdan taşınmaz alınabilir mi?
TMK 1023 koruması gereği alınamaz; ancak alıcının kötüniyetli (muvazaayı bildiği) olduğu ispat edilirse iptal mümkündür.
Mahkeme kararı sonrası tapu nasıl düzeltilir?
Kesinleşen karar tapu sicil müdürlüğüne ibraz edilir; mirasçılara intikal ve pay oranında tescil yapılır.
İlgili Hizmet Alanlarımız
- Miras Avukatı — Veraset, tenkis, mirasın reddi.
- Gayrimenkul Avukatı — Tapu iptal, şufa, ecrimisil.
- Tapu İptal Rehberi — Tapu iptali usulü.
- Miras Davası — Mirasçı hakları ve dava türleri.
Video Rehber
Konuya ilişkin Av. Bilal ALYAR YouTube kanalında yayınlanan video rehberleri aşağıdan izleyebilirsiniz.
Hukuki Danışmanlık ve İletişim
Muris Muvazaası Davası Rehberi 2026 konusunda dosya değerlendirmesi ve hukuki destek için iletişim sayfası üzerinden ulaşabilir, WhatsApp veya e-posta ile randevu talep edebilirsiniz.