Nafaka Ne Kadar Ödenir? 2026 Güncel Hesaplama
Nafaka Ne Kadar Ödenir? 2026 Güncel Hesaplama — Nafaka miktarının belirlenmesinde standart bir formül bulunmamakla birlikte; nafaka yükümlüsünün geliri, nafaka alacaklısının ihtiyacı, çocuğun giderleri ve hakkaniyet ilkesi esas alınır.
Tedbir ve Yoksulluk Nafakası
Tedbir nafakası boşanma davası süresince geçerlidir. Yoksulluk nafakası boşanma kararının kesinleşmesiyle başlar ve TMK m.175 uyarınca yoksulluğa düşen eş lehine belirlenir. Yargıtay 2. HD içtihatlarına göre nafaka yükümlüsünün net gelirinin %15-25 arası bir oran referans alınabilir.
İştirak Nafakası
Çocuk için belirlenen iştirak nafakası, çocuğun bakım ve eğitim giderlerine katılım olarak ödenir. TMK m.182/2 uyarınca çocuğun ihtiyaçları, velayet sahibinin ve diğer ebeveynin gelir durumu esas alınır. Çocuk başına net gelirin %10-20 arası bir oran referans alınabilir.
Hesaplamada Etkili Faktörler
Nafaka tutarının belirlenmesinde birçok faktör değerlendirilir.
- Nafaka yükümlüsünün net geliri (maaş, kira, ek gelirler)
- Nafaka alacaklısının geliri ve iş imkânı
- Çocuk sayısı ve yaşları
- Eğitim (özel okul, üniversite)
- Sağlık durumu ve giderleri
- Nafaka yükümlüsünün başka bakmakla yükümlü olduğu kişi sayısı
- TÜFE ve yaşam standardı
Güncellenme ve Artırım
Mahkeme kararında genellikle her yıl TÜFE oranında otomatik artış kararlaştırılır. Kararda otomatik artış yoksa veya koşullar önemli ölçüde değiştiyse, nafaka artırım davası açılabilir (TMK m.176/4).
İlgili Mevzuat
Sıkça Sorulan Sorular
Nafaka hesaplama formülü var mı?
Standart yasal bir formül yoktur. Yargıtay içtihatları net gelirin %15-25’inin referans olabileceğini kabul eder. Her dosyaya özgü somut koşullar değerlendirilir.
Asgari ücretli işçiden nafaka alınır mı?
Evet, ödeme gücüne göre düşük miktarlı da olsa nafaka belirlenebilir. Ancak iştirak nafakası bakımından çocuğun temel ihtiyaçları gözetilir.
Nafaka ne zaman kesilir?
Yoksulluk nafakası; alacaklının yeniden evlenmesi, fiilen evli gibi yaşaması, yoksulluğun ortadan kalkması veya ölüm halinde sona erer. İştirak nafakası çocuk ergin olana kadar (bazı hallerde üniversite sonuna kadar) devam eder.
Nafaka ödenmezse ne olur?
İcra takibi yapılabilir. Ayrıca İİK m.344 kapsamında 3 aya kadar tazyik hapsi uygulanabilir.
Nafakanın Miktarını Belirleyen Maddeler ve Kendiliğinden Kalkma Halleri
1. Yoksulluk nafakasında üç şart, tek cümle
TMK m.175 miktarın çerçevesini kurar: “Boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek taraf, kusuru daha ağır olmamak koşuluyla geçimi için diğer taraftan malî gücü oranında süresiz olarak nafaka isteyebilir.” Üç unsur bir aradadır: yoksulluğa düşme, kusurun daha ağır olmaması ve miktarın yükümlünün malî gücü oranında belirlenmesi. Maddenin ikinci fıkrası ise sık atlanır: “Nafaka yükümlüsünün kusuru aranmaz.” Yani karşı taraf kusursuz olsa dahi nafaka yükümlüsü olabilir; belirleyici olan talep edenin kusurunun daha ağır olmamasıdır.
2. Nafaka kendiliğinden mi kalkar, kararla mı
TMK m.176/3 bu ayrımı net yapar ve kararıştırılması ciddi hak kaybına yol açar:
- Kendiliğinden kalkan haller: alacaklı tarafın yeniden evlenmesi ya da taraflardan birinin ölümü. Bu hallerde ayrı bir dava gerekmez; nafaka kendiliğinden sona erer.
- Mahkeme kararıyla kaldırılan haller: alacaklı tarafın evlenme olmaksızın fiilen evliymiş gibi yaşaması, yoksulluğunun ortadan kalkması ya da haysiyetsiz hayat sürmesi. Bu üç halde nafaka açılacak dava ile kaldırılır; ödemeyi tek taraflı kesmek icra takibiyle karşılaşılmasına yol açar.
3. Artırma ve azaltma: iki ayrı sebep
m.176/4: “Tarafların malî durumlarının değişmesi veya hakkaniyetin gerektirdiği hâllerde iradın artırılması veya azaltılmasına karar verilebilir.” İştirak nafakası bakımından aynı imkân TMK m.331’dedir: “Durumun değişmesi hâlinde hâkim, istem üzerine nafaka miktarını yeniden belirler veya nafakayı kaldırır.”
Her iki maddede de istem şartı vardır; hâkim kendiliğinden artırma yapmaz. Bu nedenle asıl davada artış oranının baştan istenmesi büyük önem taşır: m.176’nın son fıkrası ve çocuk giderleri bakımından m.182’nin son fıkrası hâkime, istem hâlinde iradın gelecek yıllarda tarafların sosyal ve ekonomik durumlarına göre ne miktarda ödeneceğini karara bağlama yetkisi verir. Bu istenmezse her yıl ayrı bir artırım davası açmak gerekir.
4. Manevî tazminat irat olarak ödenemez
m.176/1-2 iki farklı rejim kurar: maddî tazminat ve yoksulluk nafakasının toptan veya durumun gereklerine göre irat biçiminde ödenmesine karar verilebilir; buna karşılık “Manevî tazminatın irat biçiminde ödenmesine karar verilemez.” Manevî tazminat yalnızca toptan hükmedilir.
5. İştirak nafakası erginlikle biter, ama istisnası var
TMK m.328 iki fıkradır: “Ana ve babanın bakım borcu, çocuğun ergin olmasına kadar devam eder. Çocuk ergin olduğu halde eğitimi devam ediyorsa, ana ve baba durum ve koşullara göre kendilerinden beklenebilecek ölçüde olmak üzere, eğitimi sona erinceye kadar çocuğa bakmakla yükümlüdürler.”
İki ayrıntı belirleyicidir. Birincisi, erginlikten sonraki bakım yükümlülüğü eğitimin devam etmesi şartına bağlıdır ve “kendilerinden beklenebilecek ölçüde” sınırlıdır. İkincisi, çocuk ergin olduğunda nafakayı artık velayet sahibi ana veya baba değil, çocuğun kendisi talep eder; bu aşamada dava, TMK m.364’teki yardım nafakası çerçevesinde kurulur.
Mevzuat metni: 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m.175, m.176, m.182, m.328 ve m.331.
İlgili Sayfalar
